REPORTAGE

Kraftwerk: de eerste nacht robotmuziek in de kerk

Voor acht avonden retro-futurisme van Kraftwerk werd het zeer on-minimalistische Paradiso in Amsterdam volledig omgebouwd. Met het bekende Autobahn begon The Catalogue 12345678, de concertreeks waarmee de Düsseldorfers op wereldtournee zijn.

null Beeld ap
Beeld ap

Op de Pünktlichkeit van Kraftwerk mag je altijd rekenen, ook in Paradiso, en dus gaat precies om halfnegen het enorme witte doek op, waarachter origineel bandlid Ralf Hütter (68) en zijn drie collega-Musikarbeiter klaar staan achter hun T-vormige werkdesks.

Op het grote videoscherm slaan de portieren van het witte Volkswagentje dicht. In '3D', als je tenminste het 3D-brilletje op hebt gezet dat je uitgereikt hebt gekregen tijdens het identificatie- en omwisselproces dat doorverkoop van de op naam gestelde kaartjes uitsluit. De klassieke muzikale rit over de Autobahn begint. Het doorbraakalbum (1974) van de groep uit Düsseldorf zal integraal worden uitgevoerd.

De concertreeks van acht avonden waarmee Kraftwerk de wereld rondreist, 'The Catalogue 12345678', is begonnen: elke avond één van de acht klassieke albums integraal (de 'vergeten' albums van voor 1974 doen niet mee), aangevuld met een 'best of'-selectie. Tour De France (2003) sluit de rij op 23 januari.

null Beeld afp
Beeld afp

Stones

Je zou het niet zeggen, want los van het grote videoscherm ziet Paradiso er tamelijk normaal uit, maar het was een flinke operatie om het allemaal mogelijk te maken: Kraftwerk nam eigen geluid- en lichtinstallaties mee en zelfs een eigen podium met ingebouwde monitoren. In de aanloop naar het eerste optreden was Paradiso vier dagen afgegrendeld voor de voorbereidingen.

'We hebben de zaal helemaal 'gestript' voor Kraftwerk,' zegt Kors Eijkelboom, productieleider van Paradiso. 'Alles wat er van ons stond en hing, moest eruit.'

Was het de meest ingrijpende 'overname' die Paradiso meemaakte? Dat ook weer niet. Eijkelboom: 'Dat was in 1995, toen de Stones hier kwamen spelen. Toen moest écht alles eruit, ook uit de kleedkamers en de kelder. Het was alsof de president van de VS op visite kwam.'

Hits...?

De acht optredens van Kraftwerk in het Amsterdamse Paradiso voelen aan als ‘greatest hits’-shows, maar feitelijk had de Duitse groep maar één echte hit: de ingekorte singleversie van het 22 minuten lange Autobahn haalde in juni 1975 de twaalfde plaats van de Nederlandse Top 40. The Model (1978) strandde in de tipparade, terwijl Expo 2000 (2000) heel even opdook in de Top 100 (plaats 95).

Robotmuziek in de kerk

Paradiso moest niettemin flink aan de bak. In de meeste andere steden streek 'The Catalogue 12345678' neer in ruime, strakke gebouwen waar normaliter geen podium en apparatuur staan: het Museum Of Modern Art (MOMA) in New York en het Tate Modern in Londen.

In Amsterdam ging Hütter, na een persoonlijke inspectie, in zee met Paradiso, een van de oude poptempels in de reeks. In oktober 2013 deed Kraftwerk nog twee 'best of'-concerten in het Evoluon in Eindhoven. Een passender plek voor de retro-futuristische robotmuziek van Kraftwerk was nauwelijks denkbaar. Hoe zou dat uitpakken in het oude kerkje aan de Weteringschans, met de witte balkons?

null Beeld afp
Beeld afp

Geen verrassingen

Terwijl op het scherm de witte 'kever' over de Autobahn door het glooiend groene landschap rijdt, kunnen we het antwoord vaststellen: het heeft eigenlijk wel wat, dat scherpe contrast tussen voorstelling en gebouw. De houten balustrades zijn als twee lange armen die het grote scherm voor ons ophouden. Het lijnenspel is mooi. De muziek en de beelden trouwens ook.

Verrassingen heeft Kraftwerk niet in petto. Hütter en de zijnen serveren dezelfde visuals als in Eindhoven en eigenlijk ook goeddeels dezelfde voorstelling, want zo'n elpee uit de jaren zeventig duurt maar een minuutje of veertig. Daar ben je gauw doorheen.

Dus zien we, ook op deze 'Autobahn-vrijdag', de zwarte Trans-Europe Express voorbijrazen en nemen de in zwart en rood geklede robots van The Man-Machine de toegift The Robots voor hun rekening. Alleen de B-kant van Autobahn, met Kometenmelodie en Morgenspaziergang, zal na vanavond niet meer uitgevoerd worden in Paradiso.

null Beeld afp
Beeld afp

De laatste Musikarbeiter

Of verandert er toch langzaam iets aan Ralf Hütter? Wordt het Kraftwerk-brein langzaamaan wat minder machine en wat meer mens? Als hij aan het eind van de voorstelling als laatste Musikarbeiter overblijft, neemt hij in elk geval als een mens afscheid van het publiek: hij wuift, blijft nog even staan, wuift nog eens. 'Goedennacht,' zegt hij dan in zijn beste Nederlands. 'En tot morgen.'

null Beeld ap
Beeld ap

Kraftwerk 'The Catalogue 12345678': Autobahn. Paradiso, Amsterdam, 16 januari.

Resterende concerten: Radio-Activity (17/1), Trans-Europe Express (18/1), The Man-Machine (19/1), Computer World (20/1), Techno Pop (21/1), The Mix (22/1), Tour De France (23/1).


Alleen voor Techno Pop (21/1) zijn nog kaarten verkrijgbaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden