POSTUUM

Koning, soldaat en beeldhouwer

Van King Lear tot koning van de onderwereld en van Thomas Bernard tot Heerlijk duurt het langst.

André van den Heuvel. Beeld Nationaal Archief Fotocollectie ANEFO

Je zou hem een acteur van de oude stempel kunnen noemen, omdat hij altijd een schminkkistje meesleepte en geleerd had luid en duidelijk te spreken. André van den Heuvel (1927-2016) was wars van moderne computertechnieken en hield van goed teksttoneel, toneelstukken over mensen, geen politieke verhandelingen. Meermalen vertolkte hij de rol van King Lear in Shakespeares gelijknamige tragedie, waarvan die bij Het Nationale Toneel (1993, regie: Franz Marijnen) met Freek de Jonge als nar, de bekendste werd.

Een jaar eerder won hij zijn tweede Louis d'Or voor zijn indrukwekkende rol van stugge, oude naziprofessor in Heldenplatz van Thomas Bernard (regie: Leonard Frank). Zijn eerste Louis d'Or, de prijs voor de beste mannelijke hoofdrol, kreeg hij al twintig jaar eerder, in 1973, voor George in Wie is er bang voor Virginia Woolf?.

Toch figureerde Van den Heuvel even gemakkelijk in blijspelen, musicals en vrije producties. Met Leen Jongewaard zong hij het vrolijk weemoedige liedje Op een mooie pinksterdag in de beroemde musical Heerlijk duurt het langst (1965). Het grote publiek kent hem vooral van televisieseries als De Weg (1982), De Partizanen (1995), In naam der Koningin (1996) en van zijn reclameslogan "De NMB denkt met u mee". In Baantjer maakte hij een glansrolletje van Stille Adriaan, koning van de onderwereld; ook een maffiabaas in Flikken Maastricht ging hem goed af.

Acteren

Gisterochtend overleed Van den Heuvel op 88-jarige leeftijd in zijn woonplaats Amsterdam. Hij was getrouwd met actrice Kitty Janssen (1930-2012), moeder van acteur Dick van den Toorn. Nadat Van den Heuvel op zijn tachtigste stopte met acteren, keerde hij terug naar zijn eersteliefde: beeldhouwen. Al in zijn geboorteplaats Tegelen (Noord-Limburg) maakte hij kennis met keramisten.

De jonge Van den Heuvel droomde van een toekomst als beeldhouwer. Maar toen hij na vier vreselijke jaren in Nederlands-Indië als dienstplichtig soldaat ernstig gewond terugkeerde, kon hij niet meer alleen zijn in een atelier. Het samenspel van acteren, waarmee hij bij de Passiespelen in Tegelen had kennisgemaakt, leek hem veiliger. Hij werd aangenomen op de net opgerichte Toneelacademie Maastricht. Later zou hij zelf sporadisch regisseren, zoals De Twaalf Gezworenen (1996) bij het Noord Nederlands Toneel. Hij hield van acteurs die hun vak beheersen zonder dat ze laten zien dat het een vak is: 'Dat is natuurlijk de enige vraag in het toneel die er toe doet: 'Waar is de acteur in zijn rol?''

De acteurs Georgette Hagendoorn en Andre van den Heuvel in het voor televisie geregisteerde toneelstuk Het Leven is te kort. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden