Komt boer Wietse nog los?

Boer zoekt vrouw is met 4 miljoen kijkers het best bekeken tv-programma. Hoe kan dat? Vijf verklaringen voor het succes.

Boer zoekt vrouw is authentiek.

Ellen van der Linden, KRO-eindredacteur van Boer zoekt vrouw: ‘Je bent getuige van het meest intieme moment in iemands leven: het begin van een relatie. Je ziet verliefdheid ontstaan. Soms ook niet, natuurlijk. Maar of het nou lukt of niet, de kijker is er getuige van. Dat is authentieke televisie, een oprechte zoektocht naar de liefde. Daar komt geen acteren bij kijken.’

Mediahistoricus Huub Wijfjes: ‘Je kunt wel zeggen dat Boer zoekt vrouw zo authentiek is, maar het is wel televisie. Met als competitie-element: welke vrouw krijgt de boer? Het is ontzettend televisie. Dat is niet erg, maar het ís wel zo. Het is een puur commerciële format, al zou het kunnen dat de KRO meer grenzen trekt dan een commerciële omroep zou doen.’

Michel Nilessen, Hoofd TV bij de KRO: ‘Kijken naar Boer zoekt vrouw is als kijken naar schilderijen van de oude meesters in het Mauritshuis: Vermeer, Potter. Je kijkt naar verstilde levens, naar gezinsvormen waarvan je dacht dat ze niet meer bestonden – mannen van 35 die nog elke dag tussen de middag bij hun ouders eten. Als ik Yvon zie praten met boer Wim, die zijn oldtimer staat te wassen, zie ik een prachtig stilleven. Ontzettend mooi om naar te kijken. Het is geen spel – deze boeren zijn écht op zoek. De kijker wordt niet in de maling genomen.’

Wijfjes: ‘Die boeren moeten dingen doen die ze normaal nooit zouden doen: speeddaten met tien vrouwen, bijvoorbeeld. Je ziet dat ze dat enorm ongemakkelijk vinden. Ik betwijfel het of ze er echt gelukkig van worden. De meeste deelnemers hebben er geen succesvolle relatie aan overgehouden. Over de consequenties voor hun privéleven is maar weinig bekend.’

Martijn van Raaij, melkveehouder en ex-deelnemer Boer zoekt vrouw, vond dankzij het programma zijn huidige vriendin Marlies: ‘Ik ben er vrij onbevangen ingestapt. Maar het is wel heftig. Marlies en ik zaten bij Jensen, bij Paul de Leeuw, bij Life & Cooking, we hebben in een commercial voor de Postbank gespeeld. Hartstikke leuk, en weer eens wat anders dan koeien melken. Normaal leef je als boer een geïsoleerd bestaan, nu lagen de fotografen van de roddelbladen wel eens in de bosjes. Het is nu drie jaar geleden dat ik heb meegedaan, maar ik word nog steeds herkend. Dat is niet minder geworden. Gisteren was ik op de Agrarische Vakbeurs in de Brabanthallen. Dan word ik de hele tijd aangesproken.’

Boer zoekt vrouw is leuk omdat het anders is dan Idols.

Televisiewetenschapper Maarten Reesink: ‘Je ziet de authentieke mens achter de boer. Soms zijn ze zó stuntelig, dat moet wel echt zijn. Het biedt een tegenwicht in een wereld waarin foto’s in tijdschriften nep of gemanipuleerd zijn en banken zomaar kunnen omvallen. Het is anders dan andere reality-shows. De deelnemers aan Idols of Popstars weten hoe televisie werkt: zij willen gewoon hun fifteen minutes of fame. Voor die boeren geldt dat niet. Het is een heel postmoderne combinatie: een genre van nu, maar het speelt zich af in een tijd en leven van decennia terug.’

Wijfjes: ‘Het verschil zit ’m in de deelnemers. Kandidaten bij Idols of Popstars zijn exuberant, open, willen zichzelf laten zien – het is televisie over spannende, moderne, enerverende mensen. Boer zoekt vrouw gaat juist over mensen die niet spannend zijn, maar traditioneel, verlegen en onhandig. De confrontatie tussen ouderwetse boeren die nog bij hun ouders wonen en nooit van de boerderij zijn geweest met stadse, moderne vrouwen, waarmee ze opeens over hun gevoelens moeten praten – dat is mooie televisie.’

Boer zoekt vrouw is oer-Hollands.

Wijfjes: ‘In het algemeen kun je zeggen dat televisie succesvol is als het aansluit bij diepgewortelde verlangens. Bij Boer zoekt vrouw gaat het om een bevrijding van de gejaagdheid, en om een terugverlangen naar de jaren vijftig, naar een idyllisch Nederland dat niet meer bestaat. Ook naar een Nederland dat helemaal blank is. Waarschijnlijk zijn er gewoon niet zo veel allochtone boeren.’

Reesink: ‘In Boer zoekt vrouw zien we het Nederland uit de jaren vijftig: geen buitenlanders, vrouwen achter het aanrecht, om 6 uur de aardappelen op tafel. Ook al wil je daar niet naar terug, dan nog roept het bij velen een soort nostalgie op. De wereld in Boer zoekt vrouw is heel overzichtelijk. Ik zie een link met de populariteit van Geert Wilders. Ook hij wil terug naar een oer-Hollands, ongecompliceerd Nederland.’

Boer zoekt vrouw is gezellig.

Tessa van Grafhorst (27) is fan: ‘Samen met mijn vriendinnen kijk ik elke week naar Boer zoekt vrouw. We kijken altijd bij iemand anders thuis. Van tevoren koken we de recepten uit het programma. Die staan op de website van het programma. Zoals de wortelstamp met speklappen van de moeder van Peter of de Irish Coffee van Els. We gaan er helemaal in mee, we discussiëren ook na afloop over welke vrouw wij bij een boer vinden passen. Jos is een sympathieke vent. Bij Wietse hoop je heel erg dat hij wat losser wordt en een keer een hele interessante vraag gaat stellen. Maar dat is voor hem blijkbaar lastig.’

Boer zoekt vrouw is een briljant format

Nilessen: ‘De KRO zag meteen dat dit format in al zijn eenvoud zo veel méér is. We hebben meteen toegehapt. Het programma wordt gemaakt door producent Blue Circle, een volle dochter van FremantleMedia, en dat is weer een dochter van de RTL Group. Bij RTL roepen ze daarom altijd: het is niet erg dat de KRO het heeft, want wij verdienen óók aan Boer zoekt vrouw. Dat is waar, maar ze zouden er uiteraard veel meer mee verdienen als zij het programma zélf zouden uitzenden.

Ik denk dat ze veel spijt hebben, want het kan bijna niet anders dan dat Blue Circle het ook bij RTL heeft aangeboden. Wij waren er alleen sneller bij. De kracht ligt vooral in de eenvoud van het format, denk ik. Het is blijkbaar erg moeilijk om zoiets te verzinnen. Wij kijken goed uit voor een overkill – we komen niet elk half jaar met een nieuwe serie. De volgende Boer zoekt vrouw staat gepland voor december 2010.’

Van Raaij: ‘Ik kijk natuurlijk als man. En mannen vinden het een leuk idee om uit meerdere vrouwen te kunnen kiezen. Dat wil iedereen wel, toch? Inmiddels is het zo dat je bijna wel móét kijken. Anders kun je niet meepraten. Het is nog steeds verreweg mijn favoriete programma. Ik denk dat het succes alleen nog maar groter wordt. Die halen de vier miljoen kijkers – daar ben ik van overtuigd.’

Boer Wietse, melkveehouder uit Friesland. (KRO)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.