KNARSEND BEELDRIJM

Het zijn de twee grootmeesters van de hedendaagse Japanse fotografie: Nobuyoshi Araki en Daido Moriyama. De eerste is bekend door zijn enorme oeuvre, waarin felgekleurde bloemen, naakte, aan bondage onderworpen vrouwen, seks en erotiek constante thema's zijn....

De tweede vergaarde vooral roem door zijn gruizige zwartwitfoto's van Japanse binnensteden, met duistere stegen, groezelige uitgaansgelegenheden, zwerfkatten en een overdaad aan oplichtende gevelreclame.

De twee fotografen hebben hun krachten gebundeld voor een, inmiddels beëindigde, duo-expositie in Tokio en, daaruit voortvloeiend, het boek Moriyama-Shinjuku-Araki, waarin beider werelden vervloeien. In een hectisch ritme, waarin de regie van Moriyama moeiteloos is te herkennen, wisselen beelden van beide fotografen elkaar af.

Het ritmegevoel in al zijn boeken is weergaloos; filmisch en met de agressie die zijn herkenbare underground-stijl typeert. Kleur van de een wordt afgewisseld door zwart-wit van de ander. Geen gelijke verdeling van de pagina's per persoon, geen opdeling in hoofdstukjes, alles is ondergeschikt gemaakt aan het knarsende beeldrijm.

De enorme uitgaanswijk Shinjuku, in het hart van Tokio, vormde het jachtgebied van de twee fotografen. Gezamenlijk en apart togen ze langs de dubieuze bars met animeermeisjes, de karaoke, de eettentjes en de gokpaleizen - al die plekken waar de Japanners nu en dan de discipline van hun samenleving vergeten om voor even uit de band te springen. Stomdronken verlaten velen de volgende ochtend de kroeg (of het gokpaleis), platzak.

Er zit iets buitengewoon treurigs aan het platte vermaak, de goedkope kleuren van de gevelreclame, de roze damespikanterieën (topless bediening, bijna blote meisjes met lolita-vlechtjes). Maar tegelijk roepen Moriyama en Araki een sfeer van warme melancholie op, met hun eeuwig natgeregende straten, hun fotografische liefdesverklaringen aan de zwerfkatten in de steegjes, de koi-karpers in een etalage, de daklozen in hun kartonnen onderkomens en de schoonheden die, zo lijkt het tenminste, nooit te beroerd zijn om in de nabijheid van de fotografen hun lange zwarte haar een zwierige zwaai te geven.

AH

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden