klassiek

SLAAPVERWEKKEND SCHOOLS..

*******

In the Footsteps of Herman Hollanders. Brabantsch Muzyk Collegie o.l.v. Ruud Huijbregts. Etcetera.

Als de Spanjaarden in 1625 Breda niet hadden heroverd, hadden we waarschijnlijk ook de composities Parnassus ecclesiasticus (1631) en Jubilus filiorum Dei (1634) van Herman Hollanders niet gehad. Of als ze wel waren gecomponeerd, dan zeker niet in de Nederlanden, want dat Hollanders een Nederlander was (zoals de naam doet vermoeden), staat geenszins vast. Waar hij geboren werd, is niet bekend en na 1637, toen Breda weer onder Staatsbestuur kwam en de calvinisten geen prijs stelden op de katholieke zangmeester van de Onze-Lieve-Vrouwekerk, is hij twee jaar later nog in Alkmaar gesignaleerd. Daarna is er niets meer van hem gehoord. Dat is heel lang zo gebleven, in elk geval tot 1979, toen violist en muziekonderzoeker Willem Noske zijn muziek uit de archieven opdook. Een echte zegetocht langs de concertpodia heeft Hollanders sindsdien niet gemaakt, maar door het Brabantsch Muzyk Collegie onder leiding van organist en dirigent Ruud Huijbregts is zijn werk wel systematisch uitgevoerd en nu in een set van drie cd’s uitgebracht.

Dat is allemaal degelijk, grondig en doorwrocht gedaan. Van Parnassus ecclesiasticus (een serie van 42 motetten) waren alle partijen nog voorhanden, van Jubilus filiorum Dei (totaal 51 composities) zijn de cantus en altus verloren gegaan en zijn alleen de acht stukken opgenomen die gereconstrueerd konden worden. Hollanders balanceerde niet alleen tussen calvinisten en katholieken, maar ook tussen de laat-Renaissance polyfone stijl en de vroeg-barokke monodie. Dat laatste doet hij in zijn boeken stapsgewijs van eenstemmigheid met basso continuo naar vierstemmigheid. Een educatieve opzet die door het Brabantse barokorkest schools is overgenomen en in combinatie met een even brave uitvoering soms adembenemend slaapverwekkend uitpakt. Wat niet wegneemt dat het Salve Regina en het Ave Maria de moeite waard zijn. Lastig alleen dat de ontwerper van de box het boekje erin heeft vastgeplakt waardoor je de teksten moet lezen met drie zwabberende cd-flappen in je hand.

ONBEKOMMERD LUISTERGENOT

********

Proba me Deus. Constantijn Huygens and contemporaries: songs & psalms. Stichting Spaarne Muziekdagen.

De cd van Stichting Spaarne Muziekdagen met muziek van Constantijn Huygens (1596-1687), lijdt ook aan het euvel van zo’n in de box geplakt boekje. Huygens, tijdgenoot van Hollanders, verkeerde als secretaris van de prinsen van Oranje uiteraard in een calvinistisch milieu. Dat weerhield hem er niet van om voor zijn Pathodia sacra et profana uit 1647 ook katholieke psalmteksten te gebruiken. Voor de cd heeft luitist Willem Mook niet alleen uit de Pathodia geput, maar Huygens uitgebreide muziekbibliotheek als uitgangspunt genomen. Dat leverde een verzameling ‘bewogen geestelijke en wereldlijke gezangen’ op van een internationaal gezelschap (met componisten als Lassus, De Boësset, en Henry Lawes) die in de uitvoering door tenor Harry van Berne en bariton Jasper Schweppe voor onbekommerd luistergenot zorgen. Al laat de opnamekwaliteit soms te wensen over.

BUITENAARDSE LUISTERERVARING

********

Huib Emmer: Modern compositions. IKZI.

Onbekommerd luistergenot is niet het eerste waaraan je denkt bij het werk van componist en gitarist Huib Emmer. Geaard in het ensemble LOOS, dat niet alleen granieten muziek produceert maar ook een solide team van musici is dat in rotsvaste muzikaal-esthetische overtuiging op een 25-jarig jubileum afkoerst, ‘onderzoekt’ Emmer de dimensies van het elektronisch en akoestisch geluid. Dat laatste wordt in Camera obscura vooral door pianist Gerard Bouwhuis en in Blue distance door saxofonist Peter van Bergen bepaald: zoals gebruikelijk meedogenloos, maar daarin ook van een keiharde schoonheid. Samen met de knisperende en bliepende klankaliens van Emmer goed voor een weergaloze buitenaardse luisterervaring, zeker vanuit de autospeakers op een nachtelijke snelweg.

Pay-Uun Hiu

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden