Kirill Petrenko chef in Berlijn

De Rus Kirill Petrenko (43) wordt de nieuwe chef-dirigent van de Berliner Philharmoniker, een van de beroemdste orkesten ter ­wereld. Hij volgt de Brit Simon Rattle op, die in 2018 vertrekt.

Kirill Petrenko. Beeld afp

Petrenko's aanstelling als chef-dirigent en artistiek leider komt in de ­muziekwereld als een verrassing. Hij gold niet als een topkandidaat en verwierf zijn faam vooral als opera­dirigent. Het 'Berliner' zag zich maandag genoodzaakt ­Petrenko's aanstelling te melden op een inderhaast belegde persconferentie. De 124 orkestmusici, die vanouds hun chef zelf kiezen, troffen elkaar ­zondag nadat een verkiezing in mei was mislukt. De naam van Petrenko lag ­zondagavond al op straat, nog voor de contract­onderhandelingen konden beginnen.

Duitse media speculeren dat ­Petrenko heeft geprofiteerd van een onbesliste opvolgingsstrijd tussen de favorieten Christian Thielemann en Andris Nelsons. Hij heeft geen uitgesproken profiel als traditionalist of vernieuwer. Ook met zijn repertoire - van Beethoven tot de eerste helft van de 20ste eeuw - onderscheidt Petrenko zich niet.

Op de persconferentie roemde ­orkestlid Peter Riegelbauer het 'unieke charisma' van een man 'bij wie de ­partituur altijd op de voorgrond staat'. Petrenko speelde al drie keer met het orkest in Berlijn, de eerste keer in 2006. Liefde op het eerste gezicht, volgens Riegelbauer. 'We wilden hem zo snel mogelijk en zo vaak mogelijk ­terug.'

Kirill Petrenko - niet verwant aan de dirigerende generatiegenoot Vasili ­Petrenko - werd in de West-Siberische stad Omsk in een muzikantenfamilie geboren. Vanaf zijn 18de studeerde hij piano en orkestdirectie in Oostenrijk.

In 1999 begon hij als chef aan het kleine Duitse operahuis van Meiningen. Petrenko baarde opzien door ­Wagners tetralogie Der Ring des ­Nibelungen op vier opeenvolgende avonden te ­dirigeren. Na een succesvolle periode aan de Komische Oper in Berlijn, stapte hij in 2013 over naar de Bayerische Staatsoper in München. Het kennerstijdschrift Opernwelt riep hem verschillende keren uit tot 'dirigent van het jaar'.

Petrenko geldt als een teruggetrokken artiest. Hij geeft zelden interviews. Zo bekeken is hij het tegendeel van zijn voorganger Simon Rattle. Die kwam in 2002 naar Berlijn met grootse plannen om 'het symfonieorkest van de 21ste eeuw' uit te vinden. Het orkest trok met jeugdprojecten de ­wijken in en pionierde met een 'digitale concertzaal'

In 2013 maakte Petrenko een droomdebuut in het Wagnerwalhalla ­Bayreuth met, opnieuw, Wagners Ring des Nibelungen. De regie van Frank ­Castorf werd door pers en publiek weggehoond, ­Petrenko oogstte lof met zijn fijnzinnige, niet bombastische aanpak. Ook zijn debuut bij het Koninklijk ­Concertgebouworkest in 2013 kreeg gunstige kritieken. De Volkskrant hoorde inventieve instrumentencombinaties en filmische suspense.

Bij de Berliner Pilharmoniker treedt Petrenko in de voetsporen van ­fameuze voorgangers als Wilhelm Furtwängler, Herbert von Karajan en Claudio Abbado. In een ­reactie op zijn aanstelling schrijft de dirigent dat hij zwenkt tussen euforie en twijfel. ­Petrenko hoopt op 'veel ­momenten van kunstzinnig geluk, die de zware ­arbeid belonen en het kunstenaars­leven met zingeving vullen.'

Bekijk hieronder het filmpje waar in de tweet naar verwezen wordt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden