FilmrecensieKajillionaire

Kajillionaire is een geestige vertekening van ouder-kindrelaties ★★★★☆

Regisseur July kan als geen ander de werkelijkheid bevreemdend vervormen. 

Alles aan Old Dolio schreeuwt: kijk niet naar mij. De 26-jarige vrouw draagt een te grote groene trainingsjas en een vormeloze zwarte broek. Ze lijkt te willen verdwijnen in haar lange, rossige haar dat sluik over haar gezicht en haar afhangende schouders is gekamd. Haar antwoorden zijn kort, haar stem is laag en slepend.

Het zou kunnen dat dit in Kajillionaire een praktisch doel dient. Old Dolio, een uit de kluiten gewassen kind, vormt met haar ouders een oplichterstrio. Haar ouders hebben haar opgevoed met het idee dat ze buiten de maatschappij staan en sjoemelen uit principe. En post stelen – na idiote Mission Impossible-achtige manoeuvres – of mensen chequeboekjes afhandig maken is nu eenmaal makkelijker als beveiligingscamera’s je gezicht en lijf amper kunnen registreren.

Onzichtbaar is ze natuurlijk niet – integendeel. En als excentriek, wereldvreemd personage past ze naadloos in het oeuvre van de Amerikaanse performance artist, regisseur en schrijver Miranda July. ‘Quirky’ worden Me and You and Everyone We Know (2006) en The Future (2011) vaak genoemd, maar dat ‘lekker gek’-label is te makkelijk. In haar films voelt het alsof je via een ondoorzichtige ruit naar een bekende kamer kijkt – de werkelijkheid is herkenbaar, maar de contouren zijn ongrijpbaar, vervreemdend, vervormd. Misschien moet je langer kijken voor je écht weet wat je ziet: verhalen over eenzaamheid, over het valse van de Amerikaanse droom, over kapitalisme, over menselijke relaties en (on)afhankelijkheid en het onvermogen om te communiceren.

In Kajillionaire komen die lagen aan de oppervlakte als er een vierde persoon deel gaat uitmaken van het eigenzinnige musketiers-groepje. In een poging om snel de achterstallige huur te kunnen voldoen voor hun ‘huis’ – een kantoorruimte waar op gezette tijden roze schuim langs de wanden druipt – bedenkt Old Dolio een lucratieve klus. Tijdens de uitvoering ontmoeten ze de opgewekte, non-stop pratende Melanie, die in alles Old Dolio’s tegenpool is en die haar ouders veel interessanter en leuker lijken te vinden. Opeens wordt pijnlijk duidelijk dat het gezin niet de drie-eenheid is die Old Dolio er zo graag in ziet.

Niet dat Evan Rachel Wood, Richard Jenkins en Debra Winger met hun maniertjes-acteren niet góed zijn, integendeel, maar het is actrice Gina Rodriguez die als de overenthousiaste, goedgelovige, maar vooral nogal normale Melanie lucht blaast in Kajillionaire. Want och, wat is het ook schrijnend, deze geestige vertekening van ouder-kind-relaties. July schildert het af als een soort permanente gijzeling waarbij de kinderen in zekere zin lijden aan het stockholmsyndroom.

Melanie is een welverdiende, mogelijke vluchtroute voor Old Dolio, die overduidelijk juist gezien en aangeraakt wil worden. Dat benadrukt July vanaf het begin met de mooiste scènes van de film, waar in kleine momenten iemand door Old Dolio’s pantser heen breekt. Met een massage, met het borstelen van haar haar. Dan kan Wood emoties tonen die oprecht en eerlijk voelen, die ervoor zorgen dat Kajillionaire meer biedt dan gekkigheid of interessante thema’s. Dan raakt July een menselijke kern die ze eerder meer op afstand hield. 

Kajillionaire

Tragikomedie

★★★★☆

Regie Miranda July.

Met Evan Rachel Wood, Richard Jenkins, Debra Winger, Gina Rodriguez.

105 min., in 31 zalen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden