Kabila's opmars na zes maanden beloond

Na zes maanden oorlog staan de rebellen van Kabila op het punt de Zaïrese hoofdstad Kinshasa in te nemen. Kabila's opmars begon een half jaar geleden, toen Tutsi's van de Banyamulenge-stam in opstand kwamen tegen het bewind van president Mobutu....

ANP

ANP

AMSTERDAM

1996

24 oktober: Banyamulenge-rebellen veroveren de stad Uvira.

30 oktober: Bukavu, hoofdstad van de provincie Zuid-Kivu, valt in handen van de rebellen. Aartsbisschop Munzihirwa wordt er vermoord.

1 november: Met behulp van Rwandese militairen nemen de rebellen de hoofdstad van Noord-Kivu, Goma, in. Bij de gevechten vallen zeker 500 doden.

2 november: Buitenlandse hulpverleners vluchten uit Goma. Een miljoen vluchtelingen blijven achter in Oost-Zaïre zonder de hulp of bescherming van de Verenigde Naties (VN).

3 november: De 'coördinator' van de Alliantie van Democratische Krachten voor de Bevrijding van Congo/Zaïre (AFDL), Laurent-Désiré Kabila, roept humanitaire hulporganisaties op terug te keren naar Oost-Zaïre.

5 november: Acht Afrikaanse landen beleggen een topontmoeting in de Keniaanse hoofdstad Nairobi en vragen om een neutrale troepenmacht in Oost-Zaïre.

14 november: De rebellen bombarderen met zware artillerie zes uur lang Mungunga, het grootste vluchtelingenkamp nabij Goma.

15 november: Er vindt een exodus van Rwandese Hutu-vluchtelingen plaats uit Mungunga en andere kampen. Zevenhonderdduizend vluchtelingen keren terug naar Rwanda, de anderen vluchten met gewapende Hutu's die verantwoordelijk worden gehouden voor de genocide van de Tutsi minderheid in 1994, in westelijke richting.

28 november: De VN weifelen over het sturen van een interventiemacht.

17 december: Mobutu keert na vier maanden uit Europa terug naar zijn land. Hij werd er behandeld voor prostaatkanker. Hij benoemt generaal Mahele als nieuwe stafchef en laat premier Kengo wa Dondo de regering herschikken voor een tegenoffensief. Begin januari gaat Mobutu wegens zijn gezondheid terug naar Frankrijk.

1997

5 februari: Kabila stelt Mobutu een ultimatum. Hij krijgt tot 21 februari de tijd de macht over te dragen aan de rebellen. Anders komt er een grootschalig offensief.

7 februari: Mobutu komt terug uit Frankrijk.

17 februari: Het regeringsleger voert luchtaanvallen uit op Bukavu, Shabanda en Walikale, drie steden in handen van de opstandelingen.

19 februari: De Zuid-Afrikaanse president Mandela verklaart dat hij zich wil inzetten voor vredesonderhandelingen.

21 februari: Mobutu vertrekt wederom naar Frankrijk.

3 maart: De rebellen veroveren de stad Kindu. De belangrijkste Zaïrese organisatie voor mensenrechten bevestigt berichten over slachtpartijen onder Hutu's door AFDL.

15 maart: De rebellen nemen de derde stad van Zaïre, Kisangani, in.

21 maart: Na medische behandeling keert Mobutu uit Frankrijk terug naar Zaïre.

24 maart: De president ontslaat premier Kengo wa Dondo en wijst zijn politieke opposant Etienne Tshisekedi aan als diens opvolger.

4 april: De diamantstad Mbuji-Mayi valt in handen van de rebellen.

8 april: Mobutu kondigt de noodtoestand af.

9 april: Lumbumbashi, de tweede stad van het land, wordt ingenomen door de manschappen van Kabila. Mobutu ontslaat de kersverse premier Tshisekedi en benoemt generaal Likulia Bolongo tot diens opvolger.

14 april: Sympathisanten van de ontslagen premier Tshisekedi leggen de hoofdstad Kinshasa lam als onderdeel van een protestcampagne tegen Mobutu.

27 april: Kabila geeft de VN zestig dagen de tijd om Rwandese Hutu-vluchtelingen te repatriëren. Drie dagen later begint een luchtbrug.

4 mei: Vredesonderhandelingen in Congo op het Zuid-Afrikaanse marineschip Outeniqua tussen Kabila en Mobutu onder leiding van Mandela blijven zonder resultaat.

10 mei: De aanwezige afgevaardigden in het Zaïrese parlement stellen aartsbisschop Laurent Monsengwo aan als grondwettelijke opvolger van Mobutu. Monsengwo houdt de boot af, maar komt wel over vanuit het Vaticaan.

13 mei: Onder druk van de oprukkende rebellen wordt de avondklok van kracht in Kinshasa.

14 mei: Mobutu en Mandela wachten vergeefs op Kabila voor een tweede ontmoeting op de Outeniqua.

15 mei: Kabila spreekt met Mandela in de Zuid-Afrikaanse stad Kaapstad over oplossing crisis Zaïre. De rebellen zijn Kinshasa zeer dicht, mogelijk tot op 25 kilometer, genaderd.

16 mei: Mobutu verlaat Kinshasa op aanraden van zijn legerstaf. Het leger kan of wil de stad niet verdedigen. De president verlaat Kinshasa en en doet afstand van de macht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden