Kabbala-script met gezwollen liefdesscènes

De in Nederland wonende Vlaamse theatermaker Geert Kimpen heeft zijn hoofd en hart verloren aan de kabbala. Daarin gingen velen hem voor....

Voor kabbalisten heeft alles betekenis, en ieder individu kan de keuze maken die de wereld zal veranderen. Dat is een troostrijke gedachte voor wie niet wil leven in een sadistisch universum waarin een zinloos mensenleven eindigt in het grote niets. Extra aantrekkelijk is dat door kabbalisten eeuwenlang gestudeerd is op geheime boodschappen, die met getallenparallellen in lettertekens verborgen zijn. Daarmee wordt de beschrijving van de schepping een algebra van geloof, waarin met intelligentie én de juiste intentie de goddelijke code kan worden gekraakt.

De kabbalist wordt gepresenteerd als het boek dat de wereld stormenderhand zal veroveren. Maar voor liefhebbers van spirituele avonturenromans is Harry Potter spannender en grappiger - en als het gaat om de kabbala als geheime leer, is Umberto Eco's De slinger van Foucault uit 1988 onovertroffen.

Kimpen ontleende zijn verhaal aan de intrigerende levensgeschiedenis van de 16de-eeuwse rabbi Chaim Vital, die beroemd werd met het boek De boom des Levens waarin hij de lessen van zijn meester Itschak Luria op schrift stelde. Ook in De kabbalist werkt Chaim Vital aan het boek dat de leer van zijn rabbi Itschak bevat en dat buiten Chaims medeweten in veelvoud wordt gekopieerd. Geert Kimpen meet de animositeit tussen leerling en leermeester breed uit.

Chaim Vital is in zijn boek de jonge held die twee verlangens probeert te vervullen: het veroveren van zijn geliefde Francesa, tegen de wil van haar vader Itschak, en het schrijven van het ene boek over de kabbala dat alle andere overbodig zal maken. Chaims queeste eindigt met een reis door de onderwereld. Daarmee zou Chaim volgens aanwijzingen zijn geliefde kunnen redden, maar uiteindelijk loopt het anders af.

In een daverende slotscène trekt Chaim, als vrouw verkleed, door de gewelven van een Arabisch badhuis in Jeruzalem, op zoek naar de Ark van het Verbond, terwijl de namen van de Godheid rondom hem als gouden letters oplichten. Hollywood kan de trompetten alvast klaarleggen: scènes als deze zijn geschreven voor de film. De lezer moet zich echter eerst door gezwollen liefdesgeschiedenissen heen werken: als Francesa haar jurk laat zakken, kijkt Chaim 'naar het ademloze tafereel waarin haar goddelijke lichaam zich langzaam onthulde', en zij omklemt vervolgens 'zijn steigerende mannelijkheid'. Daar moet bij de verfilming maar een laken overheen.

Clara Strijbosch

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden