Jurken om bij weg te dromen - en selfies te maken

Een toegankelijke tentoonstelling in een geslaagd decor, die laat zien wat Nederlandse modeontwerpers in hun mars hebben. Dé jurk van Máxima, borduursels van Fong Leng, een tv-broekpak van Mies Bouwman -kleding om bij weg te dromen.

Creatie van Jan Taminiau.Beeld Sabrina Bongiovanni

Met de koningsblauwe inhuldigingsjurk van Máxima - een ontwerp van Jan Taminiau - is de toon gezet. Dat de jurk veel bekijks zou trekken, was te verwachten. Het is een knap gemaakte jurk waaraan bezoekers zich kunnen vergapen. Kijk maar naar de sierlijke rechte schoudertjes, de cape met suggestieve mouwinzet, de flinterdunne chiffon, de opengewerkte motieven en de verschillende handgemaakte borduursels. Dit is een jurk om bij weg te dromen.

Vaak is wegdromen het belangrijkste uitgangspunt bij modetentoonstellingen, een genre dat de laatste tijd flink aan populariteit heeft gewonnen. Nu is er niets mis met wegdromen, maar een modetentoonstelling zou meer moeten doen dan louter bewonderende reacties uitlokken met een paar spectaculaire jurken. Daarom is deze tentoonstelling in het Gemeentemuseum zo geslaagd: de geëxposeerde stukken worden in een context geplaatst.

Zo staat de inhuldigingsjurk van Máxima in de 'blauwe zaal', waarin wordt uitgelegd dat het een typisch Nederlandse traditie is om veel blauw te gebruiken. In dezelfde zaal staan ook een paar Delfts blauwe klompen waarin Viktor & Rolf-modellen in 2007 over de catwalk liepen, een paar blauwe schoenen van Jan Jansen en een blauwe suède jas-jurk met applicaties van Fong Leng.

Creatie van Frans Molenaar.Beeld Sabrina Bongiovanni

Bijzondere manier van presenteren

De stukken staan tot aan het plafond toe opgesteld in blauwe kasten. Die manier van presenteren doet denken aan een van de zalen in de tentoonstelling over Alexander McQueen, die onlangs te zien was in Londen en die mede vanwege die spectaculaire opstelling een van beste bezochte mode-exposities ooit is geworden. Natuurlijk hebben Maarten Spruyt en Tsur Reshef, die verantwoordelijk zijn voor de inrichting van de tentoonstelling, daarnaar gekeken.

Maar voor Spruyt en Reshef, die jaarlijks een grote modetentoonstelling voor het Gemeentemuseum inrichten, is zo'n bijzondere manier van presenteren niet nieuw. Toen ze in 2006 voor het eerst met het Gemeentemuseum samenwerkten voor de tentoonstelling Fashion NL, leverde dat ook een hippe mix op van mode, beeldende kunst, film en muziek. De afgelopen jaren hebben ze hun handelsmerk gemaakt van het feit dat ze complete museumzalen gebruiken om kleding te presenteren en in een context te plaatsen.

En dus staan de conceptuele kledingstukken van onder anderen Viktor & Rolf en Alexander van Slobbe nu opgesteld tussen windmolens en foto's van blauwe luchten en een strak geordend polderlandschap op de achtergrond. Rondom de extravagante en met pailletten bezette uitgaanskleding van ontwerpers als Bas Kosters, Mart Visser, Frank Govers en Jan Aarntzen is een stille disco opgetrokken - compleet met lichtgevende koptelefoons die de bezoeker kan opzetten.

Een speciale zaal voor selfies

De zaal waarin selfies gemaakt kunnen worden, is tekenend voor de moderne aanpak van het Gemeentemuseum.
In de laatste zaal van de tentoonstelling staan alleen een paar grote foto's van verschillende outfits op een standaard. De bedoeling is dat bezoekers een foto van zichzelf maken terwijl ze achter een van de foto's staan. Het doet denken aan vrij suffe souvenirfoto's die je kunt maken in de dierentuin; met je eigen hoofd boven dat van een of ander dier. Dat het op zomaar een donderdagmiddag vrij druk is in de betreffende zaal, zegt veel over de bezoekers van deze expositie. En over de beweegredenen van de meeste musea om 'iets aan mode te doen'. Er komt doorgaans een wat jonger en hipper publiek op af dat ook nog eens actief is op sociale media.

Blikvanger

Absolute blikvanger is de grote zaal met het thema kleur. Daar staan spectaculaire creaties opgesteld in een geelgroen decor dat is geïnspireerd op het typisch Nederlandse panorama van uitgestrekte velden van tulpenbollen en weilanden. Ook de ontwerpen op zich spreken tot de verbeelding: een broekpak van Dick Holthaus waarmee Mies Bouwman eind jaren zestig op televisie verscheen. Een knalrood met goud- en zilverdraad geborduurd kostuum dat Fong Leng maakte voor Mathilde Willink. Een kanariegeel mannenpak dat Frits Klarenbeek in de jaren tachtig ontwierp voor de populaire modeketen Mac & Maggie. En een ingenieus vormgegeven rode wollen jas die openvouwt als een cirkel, een ontwerp van Frans Molenaar uit 1977.

Het zijn allemaal kledingstukken om op z'n minst heel even bij weg te dromen of te becommentariëren - de meeste dames die modetentoonstellingen bezoeken doen dat in groepsverband, en dan is zo'n tentoongestelde jurk een goede aanleiding om te keuvelen over de eigen garderobe en die van hun (klein)kinderen. Maar door de originele opstelling en de combinatie met oudere stukken uit de collectie, brengt het Gemeentemuseum ook in beeld wat Nederlandse modeontwerpers in hun mars hebben en wat de belangrijkste dwarsverbanden tussen de verschillende generaties zijn.

Expositie. Gemeentemuseum Den Haag. t/m 7/2.

Creatie van Max HeijmansBeeld Sabrina Bongiovanni Photography
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden