De gidsLuisterboeken

Juist nu een boek over walvissen, dat kán geen toeval zijn

null Beeld Sabine van Wechem
Beeld Sabine van Wechem

Luister ook eens een volstrekt ongeloofwaardig boek. Over walvissen bijvoorbeeld.

Weer wat nieuws: het gaat niet goed met fictie, zo lees ik her en der. Lijstjes met goed verkopende boeken laten het al langer zien. Wat het goed doet, zijn de boeken over ‘mijn broer is een crimineel’, boeken over eten, boeken over minder eten, boeken over beter leven, boeken over zelfhulp, boeken over voetballers en boeken over leven in het verleden. Hoe voller de wereld raakt van verzinsels, hoe sterker de behoefte bij lezers aan lectuur die op de een of andere manier wortelt in de werkelijkheid, en dan zonder dat laagje verbeelding van een of andere schrijver, want wat weet die er nou van?

Hugo Blom leidt u door de wereld van het luisterboek. Pjotr van Lenteren doet dat volgende week over jeugdboeken, Rob van Scheers praat u daarna bij over thrillers.

Beetje kort door de bocht dit, ik raad u van harte het artikel ‘Is fictie een bedreigde diersoort?’ aan, geschreven door Gaea Schoeters in De Standaard van 24 oktober. Wel reden om deze week te kiezen voor volstrekt ongeloofwaardige boeken. Zullen wij weleens zien of die wel of niet in de werkelijkheid wortelen.

null Beeld Signatuur
Beeld Signatuur

Niet in de luisterwereld, maar in de keiharde realiteit van de boekhandel viel mijn oog op het boek De dag dat de walvis kwam. Er hing de laatste tijd sowieso nogal veel walvis in de lucht. Eerder was er het bericht in de Volkskrant dat walvis bij zowel de rijken als de armen op het menu stond in de Middeleeuwen, en vervolgens strandt er een metro in de walvisstaart van kunstenaar Maarten Struijs in Spijkenisse. Dat kan allemaal geen toeval zijn.

De roman van John Ironmonger ligt ook niet voor niets nu in de handel, ook al dateert hij uit 2015. Dat komt doordat de hoofdpersoon, een man die op een dag aanspoelt op het strand bij een vissersdorpje in Cornwall, de driehonderd dorpelingen waarschuwt voor een pandemie. Kijk, dat is leuk verzonnen in 2015. En daar liet Ironmonger het niet bij, er zit nog veel meer in deze roman. Het verhaal wordt voorgelezen door Sander de Heer, duurt dertien uur en heeft alles en niets met onze werkelijkheid te maken, luister maar.

null Beeld Nijgh & Van Ditmar
Beeld Nijgh & Van Ditmar

Door naar een metaforisch dier – ja, die walvis was echt – en wel de rat. ‘De roman De rat van Amsterdam is een werk van fictie, ontsproten aan de fantasie van de auteur’, schrijft Pieter Waterdrinker in het nawoord. Komt dat even goed uit. Al kan ik maar één goede reden bedenken waarom een schrijver dat zou doen, en dat is dat het tegendeel waar is en het hem eventueel in (juridische) problemen zou kunnen brengen.

Het verhaal van deze roman is echter veelomvattender dan het deel dat eventueel op die verdraaide werkelijkheid zou kunnen berusten, en draait om een ‘armenloterij’ die overeenkomsten vertoont met de Postcodeloterij. Dus neem de tijd (twintig uur) om het hele verhaal over u heen te laten komen. Via de stem van Jeroen Tjepkema, die ook nieuwslezer is bij de NOS, en dat geeft zo’n niet waargebeurd verhaal toch weer een andere laag.

Verzinnen betekent niet altijd dat er iets komt wat er nog niet was, zo laat D van Michel Faber zien. In dit boek, dat hij schreef ter gelegenheid van de 150ste sterfdag van Charles Dickens en dat Fabers eerste én laatste jeugdboek is, verdwijnt de letter D uit het leven van de jonge hoofdpersoon Dhikilo, waarna de heldin in een magische wereld de tegenstander moet verslaan die erop uit is de taal te vernietigen. De Nederlandse vertaling is nog niet voorgelezen, het Engelse origineel wel, door Isabel Adomakoh Young, die een prachtige stem heeft en volgens de biografie op haar site actor, writer and troublemaker is, maar dat laatste zal wel een verzinsel zijn, toch?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden