Journalistiek, hoe nu verder?

Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst. Dus zou je denken: als een journalistieke opleiding een jubileum luister wil bijzetten met een boek over de toekomst van de journalistiek, dan laten ze dat boek vooral door de studenten volschrijven....

En dan krijg je op zichzelf aardige beschouwingen, maar die zijn toch vooral uit de traditie geschreven. Waarbij sommigen wat meer oog hebben voor de noodzaak iets te veranderen.

De baas van het NOS Journaal, Hans Laroes, legt uit dat de NOS daarom een meer publieksgerichte strategie heeft ontwikkeld. En de voormalige adjuct-hoofdredacteur van de Volkskrant , Yvonne Zonderop, beschrijft in dit verband het concept Sociale Agenda. Journalisten berichten daarin ‘oplossingsgericht’ over de sociale agenda die lezers en deskundigen aandragen.

Het behoort tot het soort vernieuwingen dat de samensteller van de bundel, Nico Drok, samenvat met ‘civiele journalistiek’. Civiele journalisten berichten, maar ‘ondersteunen en versterken ook burgerschap’. Waaraan Drok toevoegt dat het ‘de enige weg is die ècht perspectief brengt’. Beetje merkwaardig, want Frans Blok beschrijft even verderop een experiment van het Limburgs Dagblad met civiele journalistiek dat is stopgezet omdat het de oplageval van de krant niet kon keren.

Civiele journalistiek is misschien aardig om de gevestigde journalistiek vitaal te houden, maar als vorm van lezers- of kijkersbehoud valt het tegen. In elk geval is het niet aantoonbaar beter dan de suggesties van Willem Breedveld en Clairy Polak om gewoon maar de autoriteiten kritisch te blijven ondervragen vanuit ouderwetse beroepstrots.

Nee, het probleem van de toekomst van de journalistiek ligt niet alleen in handen van de oudere garde. Zoals Irene Costera Meijer uitlegt: voor de jonge generaties bestaat weinig verschil tussen kwaliteit en populair. Soms moet het een, soms het ander, vaak een mengvorm – al naar gelang de stemming. Maar in elk geval multimediaal en spannend. Wat daar de succesvolle concepten voor zijn weet nog niemand.

Behalve misschien het aanstormende journalistieke talent, als je dat in de juiste richting stimuleert. Maar volgens mediatrainer Leon de Wolff gaan de studenten ten onder in de massaliteit (alleen al veertienhonderd in Zwolle!), zijn ze te weinig onderlegd en leren ze te weinig over met kennis en inzicht journalistiek relevante vragen stellen.

Maar dat is misschien niet de juiste toon bij een feestelijk jubileum.Huub Wijfjes

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden