nieuws Bart Nijman

Journalist GeenStijl geblokkeerd op Twitter na eurosceptische tweet

Het Twitteraccount van Bart Nijman, adjunct-hoofdredacteur van GeenStijl, is tijdelijk geblokkeerd geweest na een kritisch bericht over de verkiezingen voor het Europees Parlement. Volgens Twitter had hij nepnieuws gedeeld over de stembusgang, maar die bewering trok het internetplatform later weer in. Inmiddels is Nijman alsnog geschorst voor een andere misstap.

Bart Nijman (links) en Thierry Baudet in 2016 in de Tweede Kamer. Beeld ANP

Alsof hij het zag aankomen. Vorige week nog zei Bart Nijman, adjunct-hoofdredacteur van GeenStijl, tegen BNR dat een nieuwe meldknop tegen nepnieuws van Twitter weleens kon uitmonden in een ‘kliklijn’. Mensen zouden de knop, bedoeld om tweets op te sporen die feitelijk onjuiste informatie over de Europese verkiezingen bevatten, kunnen misbruiken om onwelgevallige meningen aan te geven, vreesde hij. ‘Je hebt kans dat Twitter dan verkeerde beslissingen neemt en de verkeerde mensen om verkeerde redenen van het platform weert.’

Precies dat is hem nu zelf overkomen.

Nijman plaatste dinsdag een tweet waarin hij zei normaal gesproken ‘dat antidemocratische nepparlement van graaiers, gekken en uitgerangeerde alcoholisten niet te legitimeren met een stem’, maar dat het wat hem betreft tijd is voor ‘een populistische dreun tegen die dronkemanskoppen. Lekker eurosceptisch stemmen 23 mei dus.’ Twitter verwijderde de tweet en schorste Nijman omdat er onjuiste informatie over ‘stemmen of stemregistratie’ in zou staan.

De tweet en motivatie van Twitter waarom deze werd verwijderd die Bart Nijman ontving. Beeld GeenStijl

Een menselijke fout, bevestigt Twitter, dat zijn beslissing inmiddels ongedaan heeft gemaakt. Het platform heeft sinds eind vorige maand een meldknop waarmee mensen onmiskenbare onjuistheden kunnen aangeven over de Europese verkiezingen, zoals het verspreiden van foutieve verkiezingsdata of het onjuiste bericht dat je ook per sms kunt stemmen. Hierna beslist een Twitter-moderator of de klacht terecht is of niet.

Het incident met Nijman illustreert een mogelijke schaduwkant van de maatregelen die sociale media nemen tegen het verspreiden van nepnieuws, onder druk van onder meer de Europese Commissie. Die vreest dat desinformatie een ondermijnende werking heeft tijdens de Europese verkiezingen, doordat stemmers worden beïnvloed door manipulatieve onjuistheden.

Hierbij is soms lastig te bepalen wanneer iets pertinent onjuist is. Ook als hierover duidelijke regels zijn opgesteld, zijn (menselijke) fouten denkbaar. Het plaatsen van berichten over gevoelige onderwerpen, zeker als hierbij de grenzen van de regels worden opgezocht, kan hierdoor het risico meebrengen dat je bericht wordt verwijderd en je account zelfs geschorst, vrezen critici.

Bovendien, zegt Nijman aan de telefoon, is zijn schorsing opgeheven nadat de beslissing van Twitter was uitgemond in een kritiekstorm. Andere gebruikers zullen minder geluk hebben, denkt hij. ‘Op een voetbalveld neemt een scheidsrechter ook weleens een verkeerde beslissing, dan loop je gewoon naar hem toe. Bij Twitter kan dat niet, je kunt niet terecht bij een kantoor in Nederland.’ Wel kun je in beroep, vervolgt hij, maar dan krijg je nauwelijks ruimte om je punt te maken en moet je maar afwachten. ‘Ik denk dat een voorval als dit bij andere gebruikers veel minder soepel was opgelost.’

Twitter is niet de enige die sinds kort bezig is met de aanpak van nepnieuws. Facebook richtte in Ierland speciaal voor de Europese verkiezingen een ‘oorlogskamer’ in waar medewerkers onder meer beoordelen of een bericht nepnieuws bevat, waarna het platform het minder prominent aan zijn gebruikers toont. Instagram voert momenteel tests uit met hetzelfde concept.

Overigens is Nijman inmiddels opnieuw twaalf uur geschorst door Twitter, ditmaal om een heel andere reden. Over het bericht dat een moslima zou hebben geklaagd over lasagne die naar bacon smaakt, schreef hij: ‘HOE WEET ZIJ HOE BACON SMAAKT, DIE HOERRR!11!??’ ‘Hatelijk gedrag’, volgens Twitter. ‘Ironisch bedoeld’, volgens Nijman. Of dit moet kunnen of niet is echter een andere discussie dan die over zijn onjuist als nepnieuws bestempelde tweet, vindt hij ook zelf. 

Heeft nepnieuws werkelijk een ondermijnende werking op de democratie? Lees hier hoe het zit volgens experts en het huidige onderzoek.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden