Jort Kelder liet een 'huis als een duin' bouwen

Het duinhuis van Kelder en zijn broer.Beeld Filip Dujardin

Moet je hier eigenlijk wel willen bouwen? Presentator Jort Kelder heeft het zichzelf een moment afgevraagd toen hij de lap grond aan de kust van Terschelling kocht. 'Bouwen in de natuur - in dit geval UNESCO Werelderfgoed - stelt je toch voor een moreel dilemma. Je houdt van de duinen, van vogels kijken, wilde cranberries plukken. Op deze plek kun je 's nachts zelfs de Melkweg zien. Daar wil je van genieten. Tegelijkertijd besef je dat het toerisme, zeker het luxe soort, een aanslag vormt op die natuur. Althans, als je op de conventionele manier te werk gaat en zomaar een villa neerplempt.'

Een onconventioneel huis moest het worden, dat laat zien hoe het ook kan: ecologisch verantwoord, met respect voor de omgeving en toch 'cool'. De oplossing die architect Marc Koehler bedacht: een huis als een duin.

Tussen de Terschellingse jarenvijftig- en zestighuisjes, met hun bakstenen gevels en simpele zadeldaken, is het een statement. Een houten woning, superstrak, met een afgeknot schilddak, opengewerkt tot een enorm panoramavenster. Maar over een tijdje zullen de planken gevels, die al zilvergrijs beginnen te verkleuren door de regen en wind, nauwelijks meer opvallen tussen het helmgras. Het huis wordt dan onderdeel van het landschap.

Het zijn jeugdherinneringen die Kelder en zijn broer, met wie hij het huis heeft laten bouwen, terugbrachten naar Terschelling. Menig zomer bracht hij er door met het gezin, in een witte bungalow. Het duinhuis moest ook zo'n plek worden, waar de hele familie bij elkaar kan komen. Het stelde de architect voor de vraag: hoe maak je veel verschillende slaap- en leefruimten op een beperkt aantal vierkante meters? Aan de bouwregels op Terschelling valt niet te tornen: het te bebouwen oppervlak (90 vierkante meter) de nok- en goothoogte en het verplichte puntdak - alles was vastgelegd.

Duinhuis, Terschelling
Architect: Marc Koehler

Licht

Koehler vond een uitweg in het idee van een loft, een grote open ruimte. Op de slaap- en badvertrekken na kent het huis geen muren. Daardoor voelt het niet alleen groter dan de 138 vierkante meter die het is, maar is het ook opvallend licht; de zon schijnt via het grote dakraam tot in het souterrrain.

Om de bewoners en gasten toch een eigen plek te geven, is de ruimte opgedeeld in splitlevels, die als een trap omhoog spiralen rond de centraal gelegen open haard. Tezamen vormen de tien vloerniveaus een bescheiden promenade architecturale; vanuit het ondergrondse slaapdomein stijg je langzaam naar boven, langs de entree, de woon- en eetruimte, naar de keuken en via de speel/gamevloer (voor neefjes en nichtjes) tot in de lounge bovenin. Die laatste ruimte is nu al zijn favoriete plek, vertelt Kelder. Zittend in de bubble chair die aan het plafond hangt, kijk je over de laatste duinenrij uit tot aan de zee.

Architect Koehler heeft veel gedaan om de aanwezigheid van het huis te verzachten. Een deel is verzonken in het duin zodat het bovengrondse volume beperkt kon blijven. Met een prefab houten bouwsysteem kon het casco, buiten het broedseizoen, in twee weken als een puzzel in elkaar gezet worden. De zonnepanelen, achter het huis, leveren energie voor elektriciteit. De goede isolatie van de massief houten constructie maakt verwarming onnodig: de haard aansteken voldoet.

Het moment dat de graafmachine het duin in ging, was even slikken. 'Dan besef je dat bouwen zonder ecologische voetafdruk niet echt bestaat', zegt Kelder. Maar nu het huis er staat, voelt het goed: in tune met Terschelling.

Interieur van het Duinhuis.Beeld Filip Dujardin
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden