Joe Talbot: ‘Ik probeer zo veel mogelijk van mijn imperfecties en onzekerheden te tonen. Wellicht voelen anderen zich dan veilig genoeg om hetzelfde te doen.’

INTERVIEWJOE TALBOT

Joe Talbot, frontman van Idles, schreef voor nieuw album liefdevolle punk

Joe Talbot: ‘Ik probeer zo veel mogelijk van mijn imperfecties en onzekerheden te tonen. Wellicht voelen anderen zich dan veilig genoeg om hetzelfde te doen.’Beeld Nwaka Okpareke

Voor het nieuwe album Ultra Mono schreef hij teksten over onrecht en achterzetting.

Op het vorige album van de Bristolse punkband Idles luidde een van de wijze lessen: ‘Vecht nooit met een gast met een permanentje!’ Dat advies werd deels ingegeven door de rake klappen die zanger Joe Talbot ooit kreeg, nadat hij een belager had beledigd. ‘You’re one big neck with sausage hands, you’re a Topshop tyrant, even your haircut’s violent’, aldus de tekst van Never Fight a Man with a Perm.

De agressie is nu omgebogen. Het adagium op het nieuwe album Ultra Mono, en tevens een van de songtitels, is Kill Them with Kindness. ‘It doesn’t mean you have to bow or say your highness. Just kill them with kindness.’ Is Joe Talbot (36) milder geworden?

‘Het gaat allemaal om vooruitgang. Ons vorige album Joy as an Act of Resistance was de opening voor een gesprek tussen ons en het publiek, waarbij ik mezelf beter wilde leren kennen en mezelf de de vraag stelde: ‘Wat zijn mijn overtuigingen? Wie ben ik?’ Ik heb nu een duidelijker beeld van mijn positieve en negatieve kanten. Ik beschouw ze niet als slecht of goed, maar als de verschillende aspecten van een holistisch wezen dat mijn persoon vormt. Ik accepteer mezelf. Ik ben ik.’

Beetje wee? Denk er de muziek van Idles bij. Vanaf het debuutalbum Brutalism (2017) klinkt het vijftal als de moderne vaandeldragers van de klassieke punk, inclusief linkse maatschappelijke bevlogenheid. Hier wordt engagement nog ouderwets uitgeschreeuwd. Op het nieuwe album vind je songs over oorlog (War), de macht van het volk (Grounds), klasseprivileges (Reigns) en seksuele intimidatie (Ne Touche Pas Moi). Gebrulde slogans op een spijkerbed van gitaren. Want agressie is de vorm waarin de liefdevolle boodschap wordt gegoten. Of zoals Talbot het zelf kernachtig verklaart in het nummer The Lover: ‘Fuck you, I’m a lover.’ En voor de haters: ‘Eat shit. Don’t it taste good?’

Toegegeven, dat laatste klinkt niet erg liefdevol, maar Idles heeft genoeg kindness om de wereld voor zich in te nemen. Kijk naar de videoclip van het nummer Danny Nedelko, van het vorige album. In het nummer, genoemd naar een muziekmaatje van Talbot uit Oekraïne, neemt de zanger het op voor immigranten, van de Poolse slager op de hoek tot de Brits-Somalische olympische atleet Mo Farah. Nedelko zelf steelt de show in een clip waar hij niets anders doet dan op straat (buitenlandse) buurtbewoners overhalen om samen een gebbetje voor de camera uit te halen. De combinatie van Nedelko’s onbevangen toenadering en de spontane meegaandheid van de voorbijgangers stookt een vuurtje in je hart.

Met een oprechte, uitnodigende houding en die brute, van woede overkokende punkliedjes werd Idles een van de populairste hedendaagse bands in het genre. Vorig jaar speelden ze nog op Engelands grootste festival Glastonbury en hier op Lowlands. Fans van de band hebben zich verenigd in de AF Gang (All Fuck Gang), een hechte online gemeenschap die bijna 30.000 leden telt. 

Maar al die populariteit legde ook een last op Talbots schouders, zegt hij. ‘Joy werd, in tegenstelling tot onze eerste plaat, veel meer en beter besproken. Onze muziek was opeens van iedereen en iedereen had een mening over ons. Helemaal goed, op zich, maar daardoor verandert ook de kijk op jezelf. ’

Talbot schreef er een essay over, dat het persbericht bij het verschijnen van Ultra Mono begeleidt. Citaat: ‘Alle recensies, positief of negatief, duwden me verder en verder weg van mezelf. Ik begon mezelf te beoordelen naar wat ik had gemaakt, niet naar wat ik was. Daardoor werden onze liedjes veel te zelfbewust, geschreven naar de verwachtingen van anderen.’

En dat terwijl Talbots nummers, met al hun engagement, ook altijd hyperpersoonlijk waren. Talbot zorgde in 2015 voor zijn stervende moeder. De verantwoordelijkheid bleek te veel en leidde tot drank- en drugsmisbruik en daarna therapie. Als eerbetoon aan haar schreef hij Mother, een verkenning van zijn eigen standpunt in het feminisme. Twee jaar later kreeg zijn vriendin een miskraam en schreef hij June voor zijn doodgeboren dochtertje.

Maar wat hij in eerste instantie voor Ultra Mono had geschreven kon de persoonlijke toets der kritiek niet doorstaan en ging de prullenbak in. ‘Deze plaat moest een spiegel voor mij worden, geen venster op de wereld.’ Hij ging (weer) in therapie en nam boeken over zelfrealisatie ter hand: De kracht van het nu van spiritualiteitsdeskundige Eckhart Tolle en Awareness van psychotherapeut Anthony de Mello. Hij hield er zijn mantra I am I aan over, dat her en der als los statement verschijnt op het album.

Al die teksten over onrecht en achterstelling zijn dan ook niet per se geschreven om de wereld een stukje beter te maken. Ze zijn een reflectie van wat hij is, niet van wat hij van anderen verwacht. Talbot: ‘Ik onderwijs alleen mezelf. ’

Dat wil niet zeggen dat de wereld daar niet van kan profiteren. ‘Zie het als het pacifisme zoals Martin Luther King dat uitdroeg. Door openheid en empathie te tonen stel je jezelf kwetsbaar op en bied je tegelijkertijd de ruimte aan de ander om dat ook te doen. Ik probeer zo veel mogelijk van mijn imperfecties en onzekerheden te tonen. Wellicht voelen anderen zich dan veilig genoeg om hetzelfde te doen.’

Voorbeeld. Er waart een filmpje rond op het net. Een mensenmenigte met daarin een zwarte Amerikaanse activist oog in oog met, en op spuugafstand van, een witte nazi. Maar de confrontatie die volgt is anders dan je zou verwachten. De activist vraagt aan de nazi: ‘Waarom haat je me?’ Het antwoord blijft uit. En nadat de vraag meerdere keren is herhaald, kan de nazi niets anders uitbrengen dan: ‘Ik weet het niet.’ Vervolgens stapt de activist op de nazi af en omhelst hem zonder enig voorbehoud.

Talbot: ‘Dat bedoel ik nou. Die zwarte gast opende niet met een statement als ‘je bent een fucking racist’ ofzo, maar stelde zich kwetsbaar op door een open vraag te stellen. Die kwetsbaarheid bracht kwetsbaarheid voort, met als gevolg een uitwisseling van liefde. Dat is het gereedschap dat wij als band gebruiken.’

Dan heb je als band met een boodschap een beetje een probleem, want een concert voor fans is per definitie preken voor eigen parochie. En daarom vindt Talbot dat het nuttig is als iemand als Boris Johnson, die door Talbot weleens een cartoon racist is genoemd, ook eens naar een Idles-concert zou komen.

‘Als je in contact komt met een samenscholing van mensen die enorm van jou verschilt, kun je erachter komen dat jouw perceptie van de wereld mede wordt gevormd door misvattingen en de onjuiste dingen die je zijn bijgebracht. Elk individu heeft een smal venster op de wereld en empathie gaat over het erkennen daarvan bij jezelf en bij de ander.’

IdlesBeeld Nwaka Okpareke

Is Idles een politieke band? ‘Natuurlijk. Als je als band in 2020 over brood of liefde zingt, ben je al politiek bezig. Maar we vertellen mensen niet op welke partij ze moeten stemmen. Als je zingt over empathie, zoals wij, dan zullen de mensen die in je geloven eerder naar Labour neigen, met zijn humanistische en socialistische grondslag, dan naar de fascistische conservatieven.’

En ook al gaat het de sympathiekste schreeuwlelijk in popmuziek niet per se om een betere wereld, hij is toch maar bij zichzelf begonnen. Wie weet, misschien doet goed voorbeeld inderdaad volgen. Maar toch, als hij mocht kiezen tussen twee toekomstscenario’s, een waarin zijn band wereldvrede brengt en hij de grootste klootzak op aarde is en een waarin Joe Talbot de best mogelijk versie van zichzelf is en alles in de wereld bij het oude blijft, wat wordt het dan?

‘Dan maar die van grote klootzak en wereldvrede. Dan maakt het toch niet meer uit. Ik zou stinkend rijk zijn en de hele dag champagne drinken terwijl ik toekijk hoe de wereld samen liedjes zingt.’

Idles – Ultra Mono (Pias) verschijnt op 25/9.

AF Gang

De mannen van Idles maken vrienden met hun boodschap van empathie en kwetsbaarheid. Fans begonnen in 2017 spontaan de online gemeenschap de AF Gang. In eerste instantie bedoeld als conversatieplatform voor alles rond de band, ontwikkelde het zich gaandeweg tot een veilige plek waar fans ook hun problemen in een liefhebbende omgeving kunnen delen met anderen. Volgens de website: ‘een plek waar je kunt zijn wie je wilt zijn (…) zonder de angst om bespot of veroordeeld te worden’. De gemeenschap telt bijna 30 duizend leden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden