InterviewZangeres Jessie Ware

Jessie Ware heeft haar ware ik gevonden: ‘Cool doen was een masker waarachter ik mijn angst verborg’

Zangeres Jessie Ware.Beeld Carlijn Jacobs

Lang matchte haar muziek niet met haar persoonlijkheid, maar nu maakt de Engelse zangeres Jessie Ware waar ze zelf behoefte aan heeft. Resulterend in een lovend ontvangen discoplaat en een veelbeluisterde podcast met haar moeder. 

Leer Jessie Ware kennen door haar muziek te luisteren en je kunt gemakkelijk denken dat ze een übercool ijskonijn is. Ook op haar laatste album, een hommage aan de clubscene rond 1980, klinkt ze ontzagwekkend sexy en zelfverzekerd. Met een stem als blauwe kwarts en zang zo doorvoeld dat er wel een leven vol drama en wodka puur achter moet liggen.

Maar leer Jessie Ware kennen door de onwaarschijnlijk succesvolle podcast Table Manners, waarin zij samen met haar moeder wereldsterren als John Legend en Dua Lipa bevraagt aan de dinertafel, en je maakt haar mee zoals ze is: vol spot én zelfspot, oergezellig en met een aanstekelijke liefde voor kip Marbella, brownies en slap ouwehoeren. ‘Dit is de vrolijkste plaat die ik heb gemaakt’, zegt Ware. ‘Maar mijn stem klinkt al gauw melancholisch, terwijl ik dat helemaal niet ben. Ik heb ook erg weinig om melancholisch over te zijn. Twee prachtige kinderen, geweldige man, twee banen die niet als werk voelen.’

Al die kanten van Ware (36) kwamen misschien wel samen in het optreden dat ze tijdens de eerste coronalockdown gaf in The Graham Norton Show, via een videoverbinding. Ingezoomd te zien: Ware in volle make-up, dansend door purper stroboscopisch licht met een verleidelijke versie van haar nummer Spotlight. Uitgezoomd: de kamer van haar dochter, met in een hoek haar echtgenoot die alles op alles zet om te voorkomen dat hun 1-jarige zoontje door het beeld zal rennen. ‘O mijn God, dat dansen was zo ongemakkelijk.’

Ware praat graag met de Volkskrant, want zoals ze zelf constateert: ‘Ik heb wel altijd een heel mooi optreden in Paradiso, maar verder ben ik geloof ik niet zo populair in Nederland. Vreemd. Ik heb wel een hit in België gehad. Wat fucking dichtbij is, dus jullie hadden net zo goed mee kunnen doen.’

Nederlanders krijgen er steeds meer redenen bij om Ware alsnog in de armen te sluiten. De podcast Table Manners is inmiddels meer dan 90 miljoen keer gedownload. Haar laatste album, What’s your pleasure, is volgens Rolling Stone ‘een zon die triomfantelijk opkomt om een heel nieuw discotijdperk te begroeten’ en Pitchfork noemt het ‘een wonderland, gemaakt voor seks en dansen’.

Jessie Ware had met haar nieuwe album de hoop om veel te gaan dansen tijdens haar optredens.Beeld Carlijn Jacobs

Wanneer ze zelf voor het laatst uit dansen is geweest? ‘Jezus, dat is een tijd geleden. Waarschijnlijk op een bruiloft. Ik was tijdens het maken van mijn vorige twee albums zwanger. Bij concerten dacht ik al: is dit niet te veel bas voor de baby? Ik stond bij een optreden van Disclosure een keer aan de zijkant van het podium en mijn man zei: babe, ik weet niet of dit een goed idee is?’

‘De hoop was natuurlijk dat ik met dit nieuwe album overal aan het dansen zou zijn bij optredens. Ik wilde hiermee juist terug naar de clubs. Vanaf mijn 16de ging ik naar drum ‘n bass-raves. Geweldig, een gemeenschap. Met 10 pond op zak en een blikje Red Bull.’ Op haar 17de leerde Ware daarbij haar latere echtgenoot kennen, personal trainer Sam Burrows.

‘Als solozangeres ben ik begonnen met producers als SBTRKT en Joker. Het was een wilde, fantastische tijd. Ik hou nog steeds van die nummers. Maar in de studio was ik doodsbang. Geïntimideerd door de technologie. Terwijl ik van mezelf best een groot geluid heb, zong ik vaak zacht, omdat ik bang was om iets fout te doen. Dan zei SBTRKT: wat mooi, je klinkt als Aaliyah. Dan dacht ik: nou, eigenlijk deed ik mijn best om niet te worden gehoord, maar ik ga er wel in mee. En dat werd dan mijn handelsmerk. Ik heb nooit een houding gehad van: ik ben de diva op wie jullie allemaal hebben gewacht. Ik vond dat ik mijn strepen nog niet had verdiend.’

‘Je begint met glinsterende ogen: o mijn god, ik heb een contract, ben ik nu een zangeres? En dat blijft ook heus een voorrecht dat ik nooit als vanzelfsprekend wil zien. Maar daarna komt het echte werk. Dan is het: o ja, touren, hoe gaat dat eigenlijk? En met een baby erbij? Bovendien was ik de kostwinner.’

‘Ik maakte heel coole muziek. Een beetje per ongeluk. De blogs waren weg van me, ik werd ingedeeld op de rand van indie. Wat ik leuk vond, maar waarbij ik ook steeds dacht: hoezo? Mijn referenties waren Whitney Houston en Barbra Streisand.’

‘Na mijn eerste album in 2013 ging alles zo snel dat ik het niet op waarde kon schatten. Een nominatie voor een belangrijke Britse prijs, de wereldtour. Het voelde te mooi om waar te zijn. Cool doen was een perfect masker waarachter ik de totale angst kon verbergen. ‘Ze lacht niet zo veel’, zeiden mensen. Nee, omdat ik fucking gek werd. Mensen zagen mijn persoonlijkheid niet, die heel anders was dan de muziek. En dan kwamen ze naar een concert en dan kletste ik erop los met het publiek en dat paste dan weer niet bij het imago.’

‘Het was zenuwslopend dat muziek het enige in mijn leven was. Omdat het kwetsbaar is en subjectief. Mensen kunnen het volgende album ook niks vinden. Dat voelt een beetje instabiel. Zeker op mijn niveau: ik heb nog geen nummer waarvan ik kan rentenieren. Ik ben nog geen begrip. Dat hoef ik ook niet te zijn, realiseer ik me nu, en dat is fijn.’

Stabiliteit en daarmee vrijheid in haar muziek brachten de ruim honderd afleveringen van de podcast die Ware met moeder Lennie maakte. ‘Ook financieel. Terwijl het daar helemaal niet om te doen was. Ik wilde iets doen voor de lol, want als artiest was ik behoorlijk wanhopig.’ Wares derde album met meer gevoelige ballads erop, Glasshouse, was lauw ontvangen en de tour werd een financiële aderlating. Het dieptepunt kwam op het prestigieuze Amerikaanse festival Coachella waar ze vijf jaar eerder bij haar debuut nog had getriomfeerd. Geprogrammeerd tegenover de immens populaire Cardi B, met haperende techniek, een wit gewaad met ruches aan en een slok te veel op, worstelde ze zich door het matig bezochte optreden. ‘Ik was heel trots op wat ik had gemaakt, maar het werd iets negatiefs, heel frustrerend. En ik was veel weg bij mijn dochter. Ik dacht: misschien moet ik er maar helemaal het bijltje bij neergooien.’

Wat haar redde, was een terugkeer naar wat haar meer vertrouwd was dan wat ook. ‘De podcast is: mama en ik, kibbelend, lachend, kakelend. Daarin laat ik mezelf zien zoals mensen om me heen en hardcore fans me al kenden. We eten met mensen en stellen ze vragen. Ik bereid het niet te erg voor, ik wil niet dat het als een interview voelt. Het is zo goed gaan lopen, dat het een business is geworden. Inmiddels benaderen gasten ons en kunnen we ongelofelijke namen krijgen door onze reputatie.’ Het duo verkoopt – buiten coronatijd – ook liveshows uit.

‘En het mooie van een podcast is: het mag lang. Soms heeft iemand maar een uur. Laatst hadden we Kylie Minogue te gast, iemand met wie ik ben opgegroeid. Het eerste concert dat ik zag toen ik 8 was, was van haar. Mijn zus en ik keken naar haar optredens op VHS-banden, in mijn moeders huis. En in dát huis was ze nu. Surrealistisch. Ze zou anderhalf uur hebben, maar ze was er drie uur, liedjes draaiend van mijn nieuwe album. Dat was echt een knijp me-moment.’

Jessie Ware en haar moeder Lennie.

‘Ik zei dat ik me had voorgesteld dat zij of Debbie Harry zou meezingen op de plaat, bij het nummer What’s your pleasure? En zij zei: waarom heb je me niet gevraagd? En ik dacht: shit! Ik denk dat we misschien gaan samenwerken. Ze zei dat ze mijn album fantastisch vond en dat we iets moesten doen.’ Quasi-nonchalant: ‘Dus ik van: ja, tuurlijk, cool.’

Haar moeder is volgens Ware de ster van de podcast. ‘Ze is sociaal werker, ze werkt zo hard. Ik wil dat ze een beetje rustiger aan gaat doen, ze is 69, geen jong veulen meer. Maar ze houdt van haar baan en geeft erom. In de podcast steekt ze ook veel tijd. Ze heeft meningen over de gasten en het eten. Het eten dat we moeten maken slokt ons helemaal op. We gaan voor elke gast twintig keer het menu door. Zoals je zelf denk ik ook doet als er iemand komt eten: zou die persoon daar wel van houden? Mijn moeder horen stressen is voor mij eigenlijk het stressvolst. We hebben verschrikkelijke afleveringen gehad. Mijn moeder heeft een keer haar hand in brand gestoken bij een crème brûlée voor Hayley Squires, de actrice. Ik had zo’n brander gehaald en zij zei: o, ik weet wel hoe je die moet gebruiken! En voor George Ezra, de zanger, heb ik uiteindelijk Turkse afhaal besteld, omdat mijn shortribs zo taai waren, walgelijk. We zijn heel goede koks, we hebben een kookboek uitgebracht. Maar er gaat shit verkeerd, onder druk.’

Jessie Ware bracht haar jeugd door in Zuid-Londen.Beeld Carlijn Jacobs

Ware bracht haar jeugd door in Zuid-Londen. Haar vader John is journalist bij het BBC-programma Panorama. Op haar 10de scheidden haar ouders en met haar vader had ze lang geen contact. In het nummer Sam, over haar man, zingt ze zelfs: ‘Ik hoop dat ze weet dat ik een man ver van mijn vader heb gevonden.’ Iets waar ze later spijt van kreeg. Maar ze had ‘niet de meest aanwezige vader’. Met haar moeder is ze des te hechter.

‘Werken met mijn moeder is iets waar ik nooit van had kunnen dromen. Misschien morbide om er zo over na te denken, maar ik heb al deze bizarre en unieke momenten met haar voor altijd vastgelegd. En ik vind het gewoon prachtig om te zien dat zij zo wordt gewaardeerd en zo’n goede gastvrouw is en geweldige gesprekken heeft.’

De rol van moeder Lennie lijkt om te zeggen wat in haar opkomt wanneer het in haar opkomt. De vragen komen nogal eens neer op ‘eet je wel goed?’, ‘kook je?’ en ‘krijgen je kinderen wel goed te eten?’ Ook regelmatig ingebracht: ‘Wat is je lievelings...’ En vaker dan nodig dwingt ze de gast een haar onbekende seksuele gewoonte uit te leggen.

De komiek John Bishop, op wie ze eigenlijk een oogje heeft, wordt door Lennie met nauwelijks verholen minachting behandeld om zijn veganisme. Zanger James Blunt wordt gecomplimenteerd met zijn jeugdige uiterlijk (‘Vind je niet dat hij eruitziet als 18, Jessie?’). Veel reacties maakte de aflevering los waarin Lennie als bedankje aan David Schwimmer (Ross uit Friends) een bananenbrood overhandigt, gemaakt door ‘mijn zoon de dokter’.

Na een hap te hebben genomen, begint Schwimmer: ‘Wil je eerlijke feedback, of moet ik doen alsof dit het meest geweldige...’ Jessie Ware ligt dan al dubbel, Lennie panikeert: ‘Jessica! O mijn god, het is droog. Ik zou je nooit droog bananenbrood hebben gegeven. Mijn zoon is chagrijnig, omdat hij is gestopt met roken.’ Proeft zelf: ‘Dit is niet zo droog.’

Schwimmer: ‘Dit is droog.’

Lennie: ‘Shit zeg.’

Jessie: ‘Het is droog.’

Lennie: ‘Ik schaam me dood, godsamme. Mijn zoon is anesthesioloog, moet je weten. Ik heb het niet gemaakt hoor. Maar mijn zoon heeft de hele dag levens gered, hij is moe.’

Enzovoorts.

En zonder ook maar een vleugje van het zangtalent dat haar dochter heeft, zingt Lennie schaamteloos mee met de genodigden. Als de band Haim uit Los Angeles te gast is, haakt ze lekker in met Santa’s Evil Ways of Fleetwood Macs Everywhere.

‘Mijn moeder ontmoet mensen van wie ze weg is of leert nieuwe mensen kennen’, zegt Jessie Ware. ‘Toen Alan Carr te gast was, ook een komiek, had ik net zo goed weg kunnen gaan, zo dol waren ze op elkaar. Ik denk dat ze de brief die Nigella Lawson achterliet zo’n beetje heeft ingelijst.’

‘Eigenlijk doet ze alles waar ik mee ben opgegroeid. De podcast komt voort uit hoe we vroeger op vrijdagavond samen de sjabbatkaarsen aanstaken, vrienden over de vloer hadden, samen aten.’

De zangeres is steeds trotser op haar joods-zijn.Beeld Carlijn Jacobs

‘Ik ben niet religieus opgevoed, maar ik word steeds trotser op mijn joods-zijn. Mijn moeder kwam uit een orthodoxe familie, maar werd liberaler en trouwde met een niet-jood. We gingen wel op belangrijke feestdagen naar sjoel, ik ken de culturele kanten. Maar ik heb er nooit veel over geleerd, ik heb geen bat mitswa gehad. Ik merk nu dat ik me op mijn gemak voel als ik een andere jood ontmoet. Er zit iets in die cultuur, het is raar. Ik heb besloten dat ik mijn bat mitswa alsnog ga doen. Misschien ook omdat ik het moeilijk vind om te zien hoe antisemitisme weer is opgekomen. En dat ik dat eerst niet doorhad. Ik heb nu zelf een gezin en ik zou graag tradities willen doorgeven.’

Zoals Ware plezier zocht en vindt in haar podcast, zo wilde ze ook op zoek naar lichtheid in de studio. ‘Ik wilde een volgende plaat niet overdenken, maar gewoon maken waar ik zelf behoefte aan had. En dat was voelen, dansen, energie, vrolijkheid en fantasie. Dat vond ik allemaal in disco. Je hebt natuurlijk de populaire disco zoals Chic, Abba of de Bee Gees. Maar een laag dieper is disco groove, house, alles. Zo groot en gul. Het was voor mij een verkenning van een ongelofelijke cultuur.’

Al kunnen je gedachten bij het luisteren naar Donna Summer of Fern Kinney gaan, de inspiratiebronnen van Ware en haar producer James Ford zaten evengoed buiten het genre: van Minnie Riperton tot Teena Marie en van Lisa Stansfield tot Vangelis of de achtergrondkoortjes van Whitney Houston. ‘Het belangrijkste doel was: je moet erop kunnen bewegen. Misschien omdat we zo veel invloeden hadden, werd het geen pastiche.’ En inderdaad klinken alle nummers op het album op de een of andere manier zowel vertrouwd als fris en anders.

‘Door dat escapisme is het album nu voor sommige mensen een soundtrack geworden bij hun pandemie’, merkt Ware. ‘Wat afschuwelijk klinkt, maar eigenlijk mooi is. Ik hoop dat er een nostalgie en waardering aan zullen hangen die er anders misschien niet waren geweest. Het heeft een zekere betekenis gekregen. Zoals het nummer Save a kiss for me, in een periode dat mensen elkaar niet kunnen ontmoeten, niet kunnen aanraken. Of Remember where you are, geschreven toen Boris Johnson net aan de macht was en Trump op bezoek kwam. Het was al een dystopische nachtmerrie, maar we wisten nog niet dat de wereld zó naar de klote zou gaan.’

Ware gaat nu haar vijfde plaat schrijven. ‘Er gaat kennelijk iets goed als ik dat mag doen. Het heeft tijd gekost om dat te beseffen, maar ik heb mijn oplichterssyndroom weten af te schudden.’ En ze is bezig aan een nieuw boek. ‘Daar had ik vóór dit interview aan moeten werken, maar ik heb zorgvuldig vermeden om te doen wat ik moest doen. En nu haat ik mezelf. Maar morgen weer een dag.’ Waar het boek over gaat? ‘Het zijn mijn herinneringen aan de hand van voedsel. Opgroeien, relaties. Vreselijk dat het een soort memoires zijn, ik dacht niet dat ik die zou schrijven. Ik ben 36 en heb nou niet het meest buitengewone leven gehad. Maar ja, ik kan wel goed over eten praten.’

Lees ook:

Cultuurgidsen Guy en Howard Lawrence van Disclosure: ‘De lol ging er langzaam af’

Als het danceduo Disclosure behaalden ze het ene grote succes na het andere. Een krankzinnige tijd. De Britse broers Guy en Howard Lawrence, die met Jessie Ware een remix van het nummer Running maakten, loodsen ons langs hun voorkeuren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden