postuumMcCoy Tyner (1938 - 2020)

Jazzpianist McCoy Tyner overleden, het laatst overgebleven bandlid uit Coltranes kwartet

Met het overlijden van pianist McCoy Tyner, vrijdag op 81-jarige leeftijd in zijn woning in New Jersey, is het laatst overgebleven bandlid uit het klassieke kwartet van John Coltrane heengegaan. 

McCoy Tyner tijdens een optreden in 2009 op het Berks Jazz Festival.Beeld Redferns

Tyners spel werd getypeerd door met de linkerhand hard gespeelde, robuuste akkoorden. Het zou hem tot een van de invloedrijkste pianisten uit de jazzgeschiedenis maken. De platen die hij met Jimmy Garrison (bas) en Elvin Jones (drums) tussen 1962 en 1965 in de band van saxofonist John Coltrane maakte, zijn nog altijd maatgevend. Tyners pianospel op het album A Love Supreme (1965) of in een ballad als Alabama (1963) eist bijna net zo veel aandacht en lof op als de tenorsax van zijn bandleider.

Net als zijn spel in Coltranes versie van My Favorite Things, dat in 1961 de doorbraak van de jazzpianist bezegelde. Coltrane, die net als Tyner in Philadelphia woonde, vroeg de pianist in 1960 voor zijn band. Tyner was toen 21. Tyner zou tot 1965 deel uitmaken van de band. 

Naast zijn bijdragen aan de diverse Coltrane-klassiekers (denk ook aan het tedere pianospel op John Coltrane and Johnny Hartman uit 1963) vond hij tijd om mee te doen aan Blue Note-sessies voor bijvoorbeeld Wayne Shorters Juju (1964).

Eind 1965 kon hij zich niet meer vinden in Coltranes zoektocht naar het hogere, met steeds atonaler en abstracter spel. McCoy Tyner ging onder eigen naam verder en nam voor Blue Note in 1967 het geweldige album The Real McCoy op, waarop Joe Henderson te horen is op sax. Nummers als Passion Dance en Blues on the Corner behoren nu tot het standaard jazz-repertoire.

Een reeks sterke albums volgde, zoals Expansions (1969) en Extensions (1970). Als een van de weinige toetsenisten zou McCoy Tyner in de jaren zeventig niet de overstap naar elektrische piano of synthesizer maken. Hij bleef akoestisch spelen op een aantal tussen 1972 en 1981 opgenomen sterke platen voor het Milestone-label. Maar de jazz was inmiddels meer richting fusion en rock-crossover ontwikkeld, waardoor zijn nieuwe muziek wat onderbelicht bleef.

Zonde, want vooral zijn live-platen Enlightenment (1973) en Atlantis (1975) komen nu nog altijd als een mokerslag aan. De kracht gekoppeld aan elegantie klinkt onverminderd intens.

McCoy Tyner bleef in diverse triobezettingen, maar ook met bigbands en solo tot 2009 platen opnemen en werd vijf keer met een Grammy beloond.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden