Jansen is al bijna te groot voor Nederland

Erg dikwijls staat violiste Janine Jansen niet meer op het podium in Nederland. Haar carrière heeft zo’n hoge vlucht genomen dat ze vrijwel voortdurend cityhopt binnen Europa....

Zo was ze gisterenavond te horen met haar partner Julian Rachlin en Amsterdam Sinfonietta in Mozarts Sinfonia concertante. Het komend weekeinde is gewijd aan kamermuziek van onder andere Ravel, Schulhoff, Brahms en Schönberg. Voor de Kleine Zaal is Jansen veel te groot, dus dit gaat allemaal gebeuren in de Grote Zaal. En zelfs die bleek afgelopen weekeinde, bij Jansens optreden met het European Union Youth Orchestra, amper ruim genoeg om het publiek te herbergen.

Hoofdpersoon van Jansens optreden afgelopen zondag, was Dmitri Sjostakovitsj, over een maand honderd jaar geleden geboren, wat geen concertbezoeker ontgaan zal zijn. Het programma zorgde voor een effectieve bestrijding van eventuele Sjostakovitsj-moeheid.

Die moeheid kon in het Tweede Vioolconcert (uit 1967) in principe wel de kop opsteken, want de componist had, toen hij het maakte, wat last van creatieve anemie. De specifieke signatuur van de kunstenaar verwordt hier tot in een recyclen van zijn eigen clichés, wat bleek uit de uniforme motoriek, de kenmerkende kwartsprongen en het wat stroeve contrapunt vol genadeloze botsingen. Maar Jansen vaagde al die bedenkingen weg met haar geladen vertolking, waarin elke noot een intensiteit kreeg die zich onverbiddelijk meedeelde aan het orkest. Onder aanvoering van Andrej Borejko liet het gezelschap horen dat het tot de top onder de jeugdorkesten hoort. De eerste hoornist kreeg een volkomen verdiende aai over zijn wang van Jansen.

Nog navranter was de vertolking van de Vierde Symfonie uit 1936, het werk dat Sjostakovitsj na zijn eerste aanvaring met het Sovjet-regime 25 jaar in de la liet liggen. Het stuk duurt ruim een uur, barst uit al zijn voegen, en zit ook stampvol met die typische vingerafdrukken – alleen kun je hier horen dat Sjostakovitsj hier nog werkelijk plezier beleefde aan het uitvinden van muziek. De uitvoering raakte figuurlijk én letterlijk aan de pijngrens, zodat je alleen maar kon hopen dat de orkestleiding de jonge musici had voorzien van effectieve gehoorbeschermers. Want op zulke goede oren moet je natuurlijk wel zuinig zijn.

Frits van der Waa

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden