ISBN

Als student kreeg Willem Wilmink van een vriend een aantal getypte gedichten toegestuurd. Het was de bedoeling dat hij zou raden wie er de maker van was....

In zijn eigen tijdschrift, dat 'onder protectoraat van uitgeverij Atlas' te Zutendaal wordt gepubliceerd door de uitgeverij Noli Me Tangere ('raak me niet aan'), kan Jeroen Brouwers doen wat hij wil. In het zomernummer 1997 van zijn Feuilletons schrijft hij, uiteraard, over de dood, over Ajax, over de fraterschool in Zeist die hij in de jaren vijftig bezocht, over Richard Minne, Geert van Oorschot, de vermeende boekenliefde van ons koningshuis en nog vele andere onderwerpen, zoals zijn afkeer van Ronald Dietz, directeur van De Arbeiderspers. 'Op de Extra Edietzie van Feuilletons, herfst 1996', schrijft de door Annemiek Neefjes in Vrij Nederland 'Vlaamse schrijver' genoemde Noord-Nederlandse polemist, 'is zowel in Nederland als in Vlaanderen breed gereageerd.' Waarna hij verslag doet. Een paar literaire recensenten, onder wie Arnold Heumakers van NRC Handelsblad, krijgen de volle laag (Atlas; ¿ 34,90).

Boris Nossik (1931) is een Russische journalist en schrijver, al jaren woonachtig in Parijs, die een nieuwe biografie over Vladimir Nabokov (1899-1977) heeft geschreven. Nabokov - Die Biographie heet zijn oorspronkelijk Russische boek, dat in een Duitse vertaling bij Aufbau-Verlag verscheen (DM 68,-). Gedetailleerd schetst Nossik, 'vanuit een Russisch perspectief', het leven van de grote schrijver, het liberale milieu waaruit hij afkomstig was, zijn al vroeg in het oog springende talenten - hij was zijn leeftijdgenoten niet alleen verbaal, maar ook aan het schaakbord en op de tennisbaan verre de baas - en de thema's die hem zijn leven lang bleven inspireren. Veel daarvan is terug te voeren op zijn gelukkige jeugd, waaraan met de Oktober-revolutie in 1917 abrupt een einde kwam.

De machine heeft de literatuur niet ongemoeid gelaten. Vooral in de negentiende eeuw raakten schrijvers geïntrigeerd door de fantastische mogelijheden van de techniek. Liesbeth van Nes kwam bij het vertalen van het hoogst merkwaardige boek Doctor Faustroll van Alfred Jarry - waarin een tijdmachine van fietsonderdelen, gyrostaten en kwartsdraad voorkomt - op het idee na te gaan in hoeverre de techniek een manier van schrijven heeft gestimuleerd, die afwijkt van het negentiende-eeuwse realisme, zoals we dat kennen van Balzac en Zola. Een weids onderwerp. Om zich daarin niet te verliezen, besloot ze een aantal 'machine-verhalen' te vertalen. Daarmee wilde ze laten zien hoe in Frankrijk de techniek literair werd gebruikt. Het resultaat is De fantastische machine, een bundel verhalen van onder meer Marcel Schwob, Auguste de Villiers de L'Isle Adam en Guillaume Apollinaire (Perdu; ¿ 35,-).

Tussen waarheid en waanzin is 'een encyclopedie der pseudo-wetenschappen', die werd gemaakt door Marcel Hulspas en Jan Willem Nienhuys (Scheffers; ¿ 59,90). Van 'aardlichten' en 'aardstralen' tot 'zondvloed', 'Karl Georg Zschaetsch' (Duits racistisch occultist) en 'Zwart licht' behandelen zij een veelheid aan quasi-wetenschappelijke onderwerpen, die vaak zo akelig serieus genomen werden en worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden