ANALYSETalkshows

Is het maken van een talkshow nog wel te doen nu iedereen voldoende afstand moet houden?

Het wisselen van een opgespelde microfoon bij Jinek toonde de worsteling van praatprogramma’s met social distancing.

Eva Jinek en haar gasten in een verder lege studio bij ‘Jinek’.

Nergens op televisie zijn de richtlijnen van het RIVM zo zichtbaar als bij talkshows. De duo’s van NPO-talkshow Op1 presenteren niet langer schouder aan schouder, maar zitten armlengten van elkaar verwijderd. Ook gasten worden anderhalve meter uit elkaar gezet. Als dat niet aan tafel past, dan maar in de ruimte die normaal gesproken door publiek wordt gevuld. Dit alles om zo goed mogelijk gehoor te geven aan de oproep tot social distancing.

Toch blijkt dat niet altijd te lukken. Afgelopen woensdag was op RTL XL, het onlineplatform van RTLte zien dat een geluidstechnicus in de uitzending van Jinek van de avond ervoor aan de microfoon van Erasmus MC-baas Ernst Kuipers zat. Dat gebeurde tijdens de onderbreking van het programma voor het RTL Nieuws. Waar de 810 duizend kijkers van het liveprogramma het nieuwsblok zagen, konden mensen die de uitzending online terugkeken de microfoonwissel zien. De geluidstechnicus kwam hierbij dicht bij Kuipers en ook de opnameleider bevond zich binnen anderhalve meter van de gasten. RTL XL heeft de beelden inmiddels verwijderd.

Op tv is duidelijk te zien dat programmamakers hun best doen de richtlijnen van het RIVM op te volgen. Toch werpt de microfoonwissel bij Jinek de vraag op: is het maken van zo’n programma, ook achter de schermen, wel te doen, nu iedereen afstand moet houden?

Volgens Peter R. de Vries in elk geval niet. ‘Elke avond dat wij hier in deze studio zijn, zijn er momenten dat we binnen een straal van anderhalve meter bij elkaar in de buurt komen’, zei hij donderdagavond in reactie op het ‘incident’ in RTL Boulevard. ‘De mensen zijn allemaal van goede wil, maar het is soms niet te vermijden.’

Het valt te begrijpen. Aan een talkshow werken een heleboel mensen mee: redacteuren, technici, visagisten, cameramensen, gastdames en -heren en producenten. In een kleine studio of in kleedruimten kan het dan lastig zijn om constant voldoende afstand van elkaar te houden.

De redactie van Jinek probeert de richtlijnen zo goed mogelijk na te leven. ‘Dat betekent anderhalve meter afstand voor en achter de schermen, geen publiek, geen fysiek contact bij bijvoorbeeld zenderen en visagie of bij de ontvangst van onze gasten’, staat in een schriftelijke reactie aan de Volkskrant. ‘Maar het is lastig, en helaas maken ook wij fouten.’

Hoewel het op beeld misschien niet het geval leek, heeft de redactie van Jinek wel degelijk maatregelen getroffen om het ‘zenderen’ zonder fysiek contact af te kunnen doen. Zo hangen gasten hun jas aan een paspop, waarna technici de zendermicrofoons bevestigen. Verdere instructies aan gasten worden volgens de woordvoerder van het programma op afstand gegeven.

Er zijn ook andere manieren om het wisselen van zendertjes te omzeilen. Zo maakt de NPO-talkshow M gebruik van tafelmicrofoons. ‘Alleen Margriet van der Linden heeft een opgespelde microfoon’, zegt hoofdredacteur Nico Arends. ‘Maar die bevestigt zij iedere dag zelf.’

Visagie

Bij de programma’s wordt fysiek contact bij de visagie zo veel mogelijk vermeden. Zo doen de gasten bij Jinek de make-up zelf, maar zijn er wel visagisten aanwezig om tips te geven. Bij M kunnen gasten zelf aangeven of ze make-up op willen of niet. ‘Als ze dat willen, ligt er make-up klaar. Er is een visagist aanwezig om aanwijzingen te geven en bij kleine handelingen te helpen’, zegt Irene van den Brekel van producent Human Factor TV. ‘Die visagist draagt uiteraard handschoenen en een mondkapje.’

Van der Linden en Jinek krijgen zelf wel make-up van een visagist. Beide presentatoren hebben met hun visagisten afgesproken dat die niemand behalve hun eigen gezin zien.

Daar blijft het overigens niet bij. Bij de opnamen van M en Jinek is zo min mogelijk crew aanwezig en ook gasten wordt verzocht geen mensen mee te nemen. In de studio van M zijn volgens de producent looproutes aangebracht, zodat mensen niet tegen elkaar op botsen. Ook worden bepaalde camerashots vermeden waarbij cameramensen te dicht bij elkaar zouden komen.

‘Het gaat niet op de centimeter. Maar iedereen let er ontzettend goed op dat we voldoende afstand houden’, zegt Van den Brekel. ‘Wat wij bijvoorbeeld de hele tijd doen, is allebei de arm uitsteken en dat dan als meetlat nemen.’

En zijn de tafels van Eva Jinek en Margriet van der Linden eigenlijk wel groot genoeg? Als we de redacties mogen geloven wel. De woordvoerder van Jinek: ‘Door de intieme cameravoering bij het programma lijkt de setting misschien kleiner. Maar de tafel is gemeten en de gasten zitten op voldoende afstand.’

Nog meer afstand

Ook elders op televisie is te zien dat programmamakers rekening houden met social distancing. Denk aan de verslaggevers van het NOS Journaal; zij houden bij interviews niet langer de microfoon zelf vast, maar zetten bijvoorbeeld een staande microfoon voor de geïnterviewden neer. En ook bij persconferenties is te zien dat de leden van het kabinet en natuurlijk gebarentolk Irma Sluis afstand van elkaar houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden