Is CETA het geheime achterdeurtje om ACTA alsnog binnen te smokkelen?

Nog geen week nadat het Europees Parlement het omstreden anti-piraterijverdrag ACTA naar de prullenbak verwees, staan internetgebruikers alweer op zijn achterste benen. Want nu blijkt dat CETA, een handelsverdrag tussen Europa en Canada waarover momenteel wordt onderhandeld, voor een groot deel dezelfde inhoud bevat als ACTA. Heeft de Europese Commissie een achterdeurtje gevonden om het verdrag alsnog door te drukken?

Protest tegen ACTA, voordat het Europees Parlement het verdrag wegstemde.

De verontwaardiging over CETA (Canada-EU Trade Agreement) stak deze week de kop op, nadat documenten over de onderhandelingen tussen Canada en de EU waren uitgelekt. Privacy-activisten, onder wie de Canadese juridische expert Michael Geist, sloegen groot alarm: als CETA wordt ingevoerd, is er weinig reden meer om ACTA niet ook alsnog in te voeren in Europa. De Europese Commissie, die nog altijd een groot voorstander is van de invoering van ACTA, smokkelt het verdrag op deze manier alsnog via de achterdeur binnen, aldus Geist.

ACTA II
De kritiek richt zich op een document dat dateert van februari dit jaar, en waarin passages uit het ACTA-verdrag bijna letterlijk zijn overgenomen. Het betreft een hoofdstuk dat handelt over intellectueel eigendom. Eén van de bepalingen verwijst zelfs rechtstreeks naar ACTA. Volgens Geist moet Canada dit hoofdstuk zo snel mogelijk schrappen uit het handelsverdrag. Want als CETA in Europa bekend komt te staan als ACTA II, zal dat ernstige gevolgen hebben voor het handelsverkeer van Canada met Europa, vreest hij.

Bits of Freedom (BoF), de Nederlandse stichting die opkomt voor digitale burgerrechten, sluit zich bij Geist aan. De ACTA-passage is gemakkelijk uit het handelsverdrag te knippen, schrijft BoF op haar eigen website. 'Canada kent al veel handelsovereenkomsten met nul of weinig bepalingen over intellectueel eigendom en recent besloten ook de EU en de VS intellectueel eigendom buiten de scope van een handelsovereenkomst te laten. Bovendien is die aanpak in lijn met het advies van een Canadese parlementaire commissie aan haar regering om het interne auteursrechtbeleid buiten huidige of toekomstige handelsonderhandelingen te houden.'

BoF vindt verder dat Nederland en het Europarlement er nu actief voor moeten zorgen dat CETA in deze vorm niet wordt doorgevoerd. De stichting verwijst daarbij ondermeer naar een motie van D66-Kamerlid Verhoeven van eind mei, waarin de regering wordt opgeroepen om tegen verdragen te stemmen die vergelijkbaar zijn met ACTA.

Opheldering
Europarlementariër Marietje Schaake vraagt de Europese Commissie opheldering over CETA. Tegenover Webwereld zegt Schaake dat de ophef over CETA wat haar betreft onterecht is, omdat het gelekte document stamt van vóór de afwijzing van ACTA door het Europarlement. 'Ik kan me voorstellen dat het in februari voor de Commissie nog logisch leek dezelfde bepalingen op te nemen in CETA.'

Bovendien is CETA een veelomvattend verdrag, dat volgens haar niet met ACTA te vergelijken is. 'Maar ik ga ervan uit dat de Europese Commissie de les van ACTA heeft geleerd en de bepalingen weer uit de CETA-onderhandelingen zal verwijderen.'

Een groot deel van de kritiek op ACTA betrof het vermeende gebrek aan transparantie waarmee het verdrag zou worden behandeld. Volgens Schaake was dat onnodig, omdat dat in haar optiek meer een
handhavingsverdrag was dan een handelsverdrag. Maar omdat CETA wél een handelsverdrag is, vindt zij het niet bezwaarlijk dat de onderhandelingen daarover nu achter gesloten deuren plaatsvinden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.