Iraanse winnaar Berlinale mag prijs niet in ontvangst nemen

De gewaagde Iraanse film There is No Evil heeft afgelopen zaterdagavond in Berlijn de Gouden Beer gewonnen voor beste film. Regisseur Mohammed Rasoulof won de belangrijkste prijs van de zeventigste Berlinale, maar kon die niet zelf in ontvangst nemen: het is hem sinds 2017 verboden het land nog te verlaten.

De Iraanse actrice Baran Rasoulof neemt zaterdag de Gouden Beer in ontvangst namens haar vader, regisseur Mohammad Rasoulof. Hij mag Iran niet uit.  Beeld AFP
De Iraanse actrice Baran Rasoulof neemt zaterdag de Gouden Beer in ontvangst namens haar vader, regisseur Mohammad Rasoulof. Hij mag Iran niet uit.Beeld AFP

De Iraanse regisseur Rasoulof filmde There is No Evil in afwachting van een hoger beroep: hij is tot een jaar cel veroordeeld vanwege het ‘in gevaar brengen van de nationale veiligheid’ en ‘het verspreiden van propaganda’ tegen de Iraanse regering. Bovendien filmde hij stiekem, want hem werd ook een levenslang beroepsverbod opgelegd.

Dit alles maakt zijn zesde film niet minder uitgesproken, integendeel: in de vier verhalen die hij opdient in There is No Evil krijgen de personages telkens van bovenaf de opdracht iemand te executeren. Het is de vraag waar zij persoonlijk de grens trekken en in hoeverre ze daar vrij in zijn. Rasoulof was op het idee gekomen toen hij zijn eigen ondervrager tegenkwam op straat. ‘Ik zag geen kwaadaardig monster’, schrijft hij in het directors statement bij de film. ‘Hoe zorgen dictatoriale heersers ervoor dat mensen worden gereduceerd tot componenten in hun autocratische machines?’, was de vraag die hem vervolgens bij het schrijven dreef.

Op het podium van het Berlinale Palast stelde een van de producenten die de prijs namens Rasoulof in ontvangst nam, dat het verhaal van de regisseur ‘ons eraan herinnert dat er geen muur in de wereld is die verbeelding, ideeën, geloof en liefde kan tegenhouden’. De zwaar geëmotioneerde cast- en crewleden die ‘hun leven gewaagd hebben om deel te nemen aan deze film’ kregen een staande ovatie van de zaal. Het is al de tweede keer dat een Iraanse regisseur in Berlijn zijn prijs niet in ontvangst kan nemen – in 2015 gebeurde hetzelfde bij Jafar Panahi’s Taxi.

Tijdens een persconferentie na de prijsuitreiking video-belt Baran Rasoulof met haar vader, regisseur Mohammad Rasoulof, die de Gouden Beer voor Beste Film won met zijn film ‘There Is No Evil’. Hij kon de prijs niet zelf in ontvangst nemen, omdat hij Iran niet uit mag. Beeld REUTERS/Annegret Hilse
Tijdens een persconferentie na de prijsuitreiking video-belt Baran Rasoulof met haar vader, regisseur Mohammad Rasoulof, die de Gouden Beer voor Beste Film won met zijn film ‘There Is No Evil’. Hij kon de prijs niet zelf in ontvangst nemen, omdat hij Iran niet uit mag.Beeld REUTERS/Annegret Hilse

Abortus

De ‘tweede prijs’ van de Berlinale, de prijs van de jury, ging ook naar een politiek geladen film: in Never Rarely Sometimes Always, (won al juryprijs van Amerikaanse Sundance Film Festival) moeten twee tienermeisjes vanuit Pennsylvania naar New York reizen voor een abortus, omdat de wetten daar soepeler zijn. Regisseur Eliza Hittman dankte alle medewerkers van Planned Parenthood, dokters en verpleegsters die ze sprak tijdens haar research, ‘voor het beschermen van het leven van iedereen met een baarmoeder. Dank voor de dienst die jullie je land bewijzen.’

 Eliza Hittman neemt zaterdag de Zilveren Beer in ontvangst voor haar film Never Rarely Sometimes Always.  Beeld Michael Kappeler/dpa
Eliza Hittman neemt zaterdag de Zilveren Beer in ontvangst voor haar film Never Rarely Sometimes Always.Beeld Michael Kappeler/dpa

Dit waren twee fraaie winnaars voor de nieuwe directeuren van de Berlinale die dit jaar met hun selectie toonden precies deze kant op te willen met het festival: als een podium voor geëngageerde, internationale films van hoge kwaliteit. De hoofdcompetitie was beter dan in de voorafgaande jaren en stemde optimistisch voor de toekomst van het tot dit jaar zieltogende festival.

De zilveren beer voor beste regie ging naar de Koreaan Hong Sangsoo voor zijn minimalistische drama The Woman Who Ran, over een vrouw die drie oude vriendinnen bezoekt. Beste acteur werd Elio Germano voor zijn fantastische vertolking van de geesteszieke kunstenaar Antonio Ligabue in Volevo nascondermi; Paula Beer won de prijs voor beste actrice met haar rol in Christian Petzolds Ondine.

Het geestige Delete History, waarin de Franse regisseurs Benoit Delepine en Gustave Kerverndie digitale ongemakken en de gele-hesjesbeweging op droogkomische wijze aan elkaar weten te verbinden, kreeg de ‘speciale prijs van de zeventigste Berlinale’. Deze prijs vervangt de Alfred Bauer-prijs, nadat de naamgever dit jaar een hogere positie binnen de nazi-partij bleek te hebben bekleed dan men dacht.

Cameraman Jürgen Jürges kreeg de prijs voor beste artistieke prestatie voor zijn werk voor DAU - Natascha, de schandaalfilm van deze Berlinale. De grenzen tussen feit en fictie zijn dusdanig dun in deze film die expliciete seks en een verkrachting opvoert, dat de ethiek en moraliteit van DAU de jury enorm verdeelden, aldus voorzitter Jeremy Irons.

Winnaars

Beste film There Is No Evil;

Juryprijs Never Rarely Sometimes Always;

Beste regie Hong Sangsoo (The Woman Who Ran);

Beste scenario Fabio & Damiano D’Innocenzo (Favolacce);

Beste acteur Elio Germano (Volevo nascondermi);

Beste actrice Paula Beer (Ondine);

Prijs voor beste artistieke prestatie Jürgen Jürges (camerawerk DAU - Natascha);

Speciale prijs voor de zeventigste Berlinale Delete History.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden