Review

In Zomer neemt de fictie het geleidelijk weer over

Geleidelijk neemt de fictie het gelukkig weer over.

Beeld Studio V.

Een typische analyse van Karl Ove Knausgård in de reeks De vier jaargetijden gaat ongeveer zo: 'Barbecueën is een soort speerpuntactiviteit van het gezin, het hoogste wat de gezinsleden samen presteren, want het vereist niet alleen coördinatie en samenwerking, het vindt ook plaats in de zone van het gezin die het dichtst bij de andere gezinnen ligt en daarom erg zichtbaar is.' In de tuin, dus, terwijl een fornuis juist bij de beslotenheid van een huis hoort.

Het net verschenen Zomer, waaruit dit fragment komt, bestaat net als de eerste delen uit korte stukjes, afgewisseld met dagboekfragmenten en verrassend zomerse afbeeldingen van de doorgaans sombere kunstenaar Anselm Kiefer. De Noorse schrijver, die wereldberoemd werd met zijn reeks Mijn strijd, beschrijft objecten en fenomenen in en rond het huis, de tuinsproeier, een mixer, wespen en de barbecue; dingen die bij de zomer horen.

Zomer (fictie)
Karl Ove Knausgård
Uit het Noors vertaald door Sofie Maertens en Maud Jenje.
De Geus; 440 pagina's; euro 19,99.

Inmiddels is zijn bedoeling met het project wel duidelijk, hij wil dichter bij de werkelijkheid komen. Die nabijheid vond hij niet in romans, maar in het fysieke en lichamelijke, en dus onvermijdelijk ook in het dagelijkse en banale. Steeds weer schrijft hij over binnen en buiten, innerlijk en uiterlijk, het zichtbare en het onzichtbare.

In eerdere delen was Knausgårds kijk op de fenomenen bijzonder, het was alsof de werkelijkheid zich inderdaad opende. Het vierde deel valt tegen omdat het in herhaling valt, de blik verandert niet meer, we weten het nu wel. In één opzicht is Zomer interessant: geleidelijk neemt de fictie het weer over, in passages over een oude Noorse vrouw die haar gezin verliet voor een Duitse soldaat. Het kondigt een nieuwe fase aan in Knausgårds schrijverschap, en dat werd ook wel tijd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden