INTERVIEW

'Ik wil niet dat mensen denken; daar hebben we de talkshowman'

Graham Norton, dat is toch die campy, vrolijk-valsige presentator van die BBC-talkshow? Precies. Die heeft nu een verrassend keurige thriller geschreven waarin zelfs zijn moeder hem niet herkent.

Graham Norton:'Ik wilde niet dat de lezer het idee zou hebben dat Graham Norton steeds over zijn schouder hangt: helloooo!'Beeld News Syndication/HH

Een persdag in Londen, speciaal voor Nederlandse media. De eerste roman van Graham Norton - al bijna twintig jaar BBC's talkshowmaestro extraordinaire, honderd procent camp en meester van de snedige beledigingen - is vertaald in het Nederlands. Twintig minuten interviewtijd per krant, want Norton is drukdrukdruk en dus moet het kortkortkort.

Te kort, want zijn boek levert een spagaatsituatie op. Niet dat het slecht is, integendeel. Maar het is in geen enkel opzicht Graham Norton. Bewaring is juist een ingetogen (en honderd procent hetero) staaltje populaire fictie over gewone mensen in een Iers plattelandsdorp waar helemaal niks gebeurt, of ooit zal gebeuren. In een notendop: zijn personages, de corpulente lokale politieman PJ, drie vrijgezelle zussen en een alcoholistische moeder, zullen nooit het leven krijgen waarvan ze ooit hebben gedroomd - ook niet als de vondst van een skelet tijdelijk reuring en opvlammend oud zeer veroorzaakt.

Tweesprong

Dus is hier de tweesprong: fans van The Graham Norton Show zullen het boek kopen en teleurgesteld zijn door het gebrek aan glitter, bite, grappen en naughty but nice blikken richting de lezer. (Ter illustratie: in zijn autobiografie So Me uit 2004 vertelt Norton smakelijk de ónsmakelijke anekdote over een gebruikt edoch verdwenen condoom, dat hij terugvindt als zijn hond probeert het ding uit te poepen. In Bewaring rent er alleen een opgewekte collie door de tuin.)

Terwijl mensen die juist niks hebben met uitspraken als 'Ik denk niet dat ik een slechte smaak heb, ik heb géén smaak' het boek links zullen laten liggen en misschien wel een verhaal mislopen waar plezier aan te beleven valt. Een boek dat zijn moeder, in tegenstelling tot So Me, van hem wél mocht lezen.

Ja, knikt Norton met een besmuikt hoofd, terwijl hij in zijn koud geworden koffie roert. 'There are no penises involved. Mijn moeder zei toen ze het boek uit had: 'Ik vergat totaal dat jij het hebt geschreven.' En dat is dus een compliment.'

Bewaring

Fictie
Graham Norton
Vertaald uit het Engels door Sabine Mutsaers
House of Books; euro 19,99.

Iedereen was verbaasd over je roman. De pers, de recensenten, zelfs jij keek op van het uiteindelijke resultaat.

'Ja, who would have known. Het is zo geworden omdat... Kijk, als ik een boek lees, denk ik nooit aan de schrijver. Maar bij mijn boek zou de lezer het idee kunnen hebben dat Graham Norton steeds over zijn schouder hangt: helloooo! Dus heb ik geprobeerd de inhoud zo ver mogelijk af te laten staan van wie ik ben. Tegelijkertijd is het verhaal wel gebaseerd op een ander deel van mijn leven - schrijf over wat je kent, zeggen ze toch altijd? - het platteland van Ierland. Ik ben er opgegroeid en woon er nog steeds drie maanden per jaar.' (Hij bezit een riant huis in Zuid-Ierland, red.).

Misschien kan er voorzichtig worden gesteld dat je meer diepgang hebt dan je normaal laat zien?

'Nee.'

?

'Haha, jawel, natuurlijk heb ik dat. Anders had ik inmiddels echt wel iemand gevraagd om me eens flink met een vork in mijn gezicht te prikken. Maar toen ik begon op televisie, hadden mensen geen idee wie ik was, dus creëerde ik een personage. En misschien wás ik in die beginjaren ook wel wat... drukker. Inmiddels ben ik 53 en bewaar ik die kant van mezelf voor op de televisie. Als ik tegenwoordig naar een etentje ga met mensen die ik niet ken, houd ik me heel erg in. Tenminste, tot de eerste paar glazen wijn erin zitten, maar ik ga niet meteen vol gas de lolbroek uithangen. Ik wil absoluut niet dat mensen denken: och jezus, daar hebben we de talkshowman.'

Altijd opgewekt, eager, dat typische lachje van hem en slimmer dan hij zich voordoet in The Graham Norton Show, ook vandaag. Toch is zijn leven zeker niet zorgeloos geweest. Opgroeien als een protestantse homo in katholiek Ierland was zo'n hobbel. Tijdens zijn studiejaren in Cork zakt hij in een flinke dip ('Noem het alsjeblieft geen depressie') en stort hij zich op het verzamelen van dode insecten. Hij plast tot zijn negende in bed ('Maar ik ben daar inmiddels mee gestopt, dus zoek er alsjeblieft niks achter'). En in 1988 wordt hij in Londen overvallen en neergestoken, waarna hij de helft van zijn bloed verliest en bijna zijn leven ('Ik ben eroverheen').

Je wuift en lacht alles weg wat er aan vervelende dingen is gebeurd. Waarom doe je dat?

'Omdat er door interviews altijd iets vreselijks gebeurt: als jij mij vraagt naar bedplasserij of dode insecten... Kijk, het is allebei waar, ik heb het zelf de wereld in geholpen door erover te schrijven in So Me. Maar toch lijkt het dan voor de lezer net alsof ik ervoor kies om daarover te praten. Want ik moet dan opeens iets zinnigs zeggen over waaróm ik dan in mijn bed plaste, door welke 'psychische problemen' dat al dan niet werd veroorzaakt, omdat jij me dat vraagt. Ik lees het vervolgens terug en denk: wat weet die idioot - ik dus - nou van psychische problemen, waarom hééft-ie het daar in godsnaam over? Daarom maak ik er liever een grap over of probeer ik die onderwerpen maar helemaal te negeren.'

Graham Norton.Beeld News Syndication/HH

En toch heb je het zelf opgeschreven.

'Omdat die dingen me overkomen zijn. Maar ik verbind er geen verdere conclusies aan. Het zou net zo stom zijn om mij iets te vragen over de Brexit. Ik moet wel een antwoord geven omdat de vraag me wordt gesteld, maar... Laat ik het zo zeggen: het interesseert míj al amper wat ik denk, laat staan dat het anderen interesseert.'

De hoofdpersoon in Bewaring, politieman PJ, is zeer corpulent. Jij bent tegenwoordig aanzienlijk slanker dan vroeger. Loopt daar een lijntje tussen fictie en werkelijkheid?

'In mijn hoofd ben ik zoals hij. Dik. En dat zou ik ook echt zijn als ik niet naar de sportschool zou gaan en een beetje let op de input. Joh, iedereen heeft tegenwoordig een ongezonde relatie met eten. Ik werd laatst geïnterviewd door een heel knappe Ierse journaliste. Bijna meteen nadat we waren begonnen zei ze zomaar opeens: 'Ik drink niet.' Ik wist meteen: ah, nu wil je dat ik jou vraag waarom. Maar ik dacht: Fuck it, doe ik niet, haha! Afijn, na het interview híéld ze het niet meer en riep ze uit: 'Ik ben 70 kilo afgevallen!' Now that is quite a big person to have lost. Maar in haar hoofd was ze nog steeds dik. Ikzelf ben 12 kilo lichter dan in mijn dikkere periode, maar ik voel ze nog wel. Ik snapte haar. Zoals ik ook PJ snap, die maar bergen koteletjes blijft eten.

'Ooit moesten we op jacht naar eten om in leven te blijven. Nu is er bijna sprake van het tegenovergestelde: er is zo veel eten, dat je jezelf een halt moet toeroepen. En je moet op de loopband hele stukken nergens naartoe rennen om op gewicht te blijven. Ik heb ook gerend trouwens, maar ik ben gestopt: it was against God. Ach, wie weet dij ik later nog eens uit, als ik van de televisie ben verdwenen. (Twijfelend) Of niet.'

Tot zover het metaforische linkerbeen van de spagaat, tik tak, tik tak, over naar het rechter: de Graham Norton Show. De week na ons gesprek is de immer star-studded Oud-en-Nieuw-aflevering, dit jaar met Michael Fassbender, Marion Cotillard, James McAvoy en een rits olympische sporters, onder wie de Ierse roeibroers O'Donovan 'whom I'm in LOVE with!' (zoek op YouTube vooral wat interviewtjes met deze jongens op en u begrijpt waarom).

Ik was verbaasd toen ik las dat je nooit socializet met de gasten - ook niet na afloop van de show. Het oogt altijd zo knus.

'Ken je de vogel die op het hoofd van een nijlpaard zit en de insecten tussen de huidplooien uit pikt? Ik ben die vogel. En dat geeft niet, het is een fantastische manier om je brood te verdienen en sowieso minder vermoeiend dan het nijlpaard zijn. Nijlpaarden hebben een enorm vermoeiend leven, met dat eindeloze rondtoeren over de wereld om hun werk te promoten. Ik benijd ze niet. Bovendien is acteren the dullest thing in the world met dat eindeloze wachten.'

Dit is niet de verbitterde kon-het-niet-maken-als-acteur in jou die spreekt?

'Nee, dit is juist de opgeluchte persoon! Ik ben ontzettend blij dat ik doe wat ik doe, ik geloof niet dat er iets meer bij me past dan dit.'

Een kritiekpunt is dat de show wel erg gescript lijkt en dus weinig echt spontaan is.

'Snap ik. Maar het kan niet anders. We hebben voor elke show een blauwdruk; dat is het stuk dat we voorbereiden. En dat moet ook wel, want in tegenstelling tot andere talkshows zitten bij mij alle gasten tegelijk op de bank. Dus ik moet de onderlinge punten met elkaar kunnen verbinden: die anekdote hoort bij die, en daar kan die dan weer op inhaken met dat verhaal, snap je? Die 'kaart' zit in mijn hoofd. Op een gewone avond volgen we de kaart. En van die avonden kun je inderdaad denken: hm, het gaat wel heel erg poem-poem-poem. Op een goede avond komt de bank zonder mijn hulp tot leven omdat de gasten oprecht in elkaar geïnteresseerd zijn. Het wordt echt. Tuurlijk, het blijft een chat show, maar de gesprekken krijgen iets authentieks. Voor mij zijn dat de allerbeste afleveringen. Ik kan achteroverleunen en anderen grappig laten zijn.'

Noem eens zo'n droomaflevering?

'O, zéker die met Matt Damon, Bill Murray en Hugh Bonneville, die moet je terugkijken op YouTube.'

Vind jij jezelf geestig?

'Dat wilde ik vroeger heel graag zijn, maar nu maakt het me niet meer uit waarom mensen lachen, áls ze maar lachen. Ik zou eerder zeggen: grappig. Geestigheid vraagt om intelligentie, en veel dingen die ik zeg zijn niet zo clever. Dan hoor ik mezelf praten en denk ik: och, ik moet nu echt stoppen met drinken, haha!'

Norton houdt openlijk en hartstochtelijk van een glas wijn. Of een fles. Ook in zijn programma staat er altijd een flinke bel sauvignon blanc naast hem, en niet voor de show. Hij heeft weleens toegegeven aan een Amerikaanse krant dat hij sommige gasten zo saai vindt dat hij een slok extra neemt: 'If a guest is being a bit boring you go: ah wine, my friend.' Ook de gasten worden vooral niet tegengehouden als ze een drankje willen, soms met memorabele gevolgen - Mark Wahlberg die bij Norton op schoot kruipt en zijn tepels aait is zo'n klassieker.

In zijn tweede autobiografie, The Life and Loves of a He Devil, wijdde hij een heel hoofdstuk aan drank. En hoewel Norton altijd benadrukt dat hij qua inname 'aan de leuke kant' blijft, vond hij het moment dat hij wakker werd tegen een lantaarnpaal ook niet zo chic: 'Ik was 51!' Denk het lachsalvo er maar even bij. En ach, om de ernst maar weer te relativeren: datzelfde boek opent met een enorm hoofdstuk over zijn andere liefde, honden. Meer specifiek: zíjn honden, Bailey en Madge. En soms komen die twee liefdes samen.

Was het een grapje, het stuk over dat je soms in de hondenmand slaapt?

'Ik ben zeker in slaap gevallen in de mand, meerdere keren, maar het is geen bewuste keuze. Zoiets gebeurt nou eenmaal als ik 's avonds laat nog met ze naar buiten ben geweest, en ik misschien gedronken heb, en ze dan nog aai. Dan leun ik voorover, en voor je het weet... Zo gaat dat dan.'

Ze zijn oud. Dat wordt wat, binnen niet al te lange tijd.

'Bailey, mijn labradoodle, is er wel klaar mee, die vindt het denk ik geen probleem om langzaamaan van de aardbodem te schuifelen. Maar Madge is een klein hondje, die hebben een langere levensduur. Waarschijnlijk wordt ze 25, met wieltjes onder haar achterpoten, en een diva tot aan haar dood. Sprekend de vrouw naar wie ze is vernoemd (Madge is de bijnaam van Madonna, red.).'

Ben je gelukkig?

'Ik ben tevreden. Gelukkig is zo... Mensen die roepen dat ze gelukkig zijn vind ik een beetje eng. Er moet iets van een middenweg zijn tussen goede en slechte momenten, en dan is tevreden toch meer dan goed?'

CV

1963 Geboren in Clondalkin, Ierland als Graham Walker op 4 april

Jaren '80
Studeert in Cork Engels en Frans (niet afgemaakt), woont een jaar in een hippiecommune in San Francisco. Volgt in Londen de Central School of Speech and Drama. Verandert zijn achternaam in Norton omdat er al een acteur is die Graham Walker heet. Werkt in het stand-upcomedy-circuit.

Jaren '90
Panellid, comedian en (gast)presentator van o.a. Loose Ends, Bring Me the Head of Light Entertainment en Carnal Knowledge.

1996
Speelt Father Noel Furlong in de tv-serie Father Ted

1998-2003
So Graham Norton en V Graham Norton op Channel Four.

2004
Autobiografie So Me

2005
Stapt over naar de BBC, presenteert o.a. Strictly Dance Fever, How Do You Solve a Problem like Maria, Any Dream Will Do, Over the Rainbow

2007-heden
The Graham Norton Show

2008-heden
Commentator Eurovisie Songfestival

2009
Speelt in de West End-musical La Cage aux Folles

2010-heden

Radioprogramma op BBC2 en een adviescolumn in The Daily Telegraph

2014
Autobiografische verhalenbundel The Life and Loves of a He Devil

Graham Norton is single en woont in Londen met zijn twee honden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden