'Ik gebruik mijn allemansvriendschap om uiteindelijk kritisch te kunnen zijn'

Sportpresentator Jan Joost van Gangelen (43) heeft adhd, waardoor hij soms bijna ontploft en hij het liefst onder een steen kruipt. Maar voor zijn werk is het ook wel handig. Als DWDD me vraagt, zou ik het doen.

Jan Joost of Josie?

‘Mijn moeder noemt me Jopie. En de geluidsjongens en cameramannen noemen me Jay-Jay of Jay. Geen idee waarom, want ik heb nooit gezegd dat ze me zo moesten noemen. Jan-Joost is wat meer formeel, maar mijn beste vrienden en mijn vriendin noemen me Josie.’

Jasje aan of jasje uit?

‘Jasje uit. Ik vind een pak met jasje mooi staan, maar als ik in de studio aan tafel zit heb ik altijd een vestje aan en een blouse, met mijn mouwen opgerold. Ik vind het prettig om blote onderarmen te hebben. Mijn opa deed het ook altijd: opgerolde mouwen, een vestje en een overhemd. En mijn zoon weigert truien aan te trekken; zelfs als het steenkoud is wil hij een T-shirt aan. Dus het zit in de familie. Maar soms moet ik staan in de studio en dan doe ik wel een jasje aan. Ook omdat ik twee meter lang ben, dan breekt een jasje wat meer. Anders zie je een soort giraffe staan. De meeste analisten staan op een kistje naast me op het veld en ik sta sowieso altijd wijdbeens. Dat ben ik ooit gaan doen omdat ik een interview met Wesley Sneijder terugzag. Zijn hoofd zat helemaal onderin het beeld en keek zo omhoog naar mij, dat zag er heel gek uit. Bij voetballers als Vilhena en Justin Kluivert moet ik bijna in een split.’

Allemansvriend of journalist?

‘Ik ben zeker een pleaser. Ik vind het fijn als anderen mij aardig vinden. In mijn werk – met mensen aan een tafel zitten en daar een goede sfeer proberen te krijgen – is het ook belangrijk om een allemansvriend te zijn. Als ik op het veld voetballers en trainers interview, gebruik ik mijn allemansvriendschap om uiteindelijk kritisch te kunnen zijn. Heel vaak zitten de trainers en spelers vol spanning, dus dan praat ik van tevoren even met ze, over waar ze op vakantie zijn geweest of waar ze wonen, dat soort dingen, om ze op hun gemak te stellen. En ik ga sowieso vaak met een bocht naar waar ik wil zijn. Ook in dit interview. Tja, ik ben breedsprakig.’

Neutraal voetbalhart of typisch Ajax-hoofd?

‘Na afloop van Feyenoord-Ajax een aantal jaar geleden stelde ik een paar kritische vragen aan toenmalig Feyenoord-spits Graziano Pellè. Hij zei toen dat ik partijdig was en een typisch Ajax-hoofd had. Hij had geen flauw idee dat hij mij daarmee zo in de problemen bracht. Op sociale media gingen mensen dingen tegen me roepen als ‘je gezin moet dood’. Ik kon toen twee dingen doen: of aangifte, of ik kon met sociale media stoppen. Dat laatste heb ik gedaan.

Ik ben ook niet echt voor één bepaalde club. Maar toen Sevilla won van Manchester United heb ik keihard gejuicht. Dat anti-voetbal van trainer José Mourinho verloor het van het mooie voetbal van Sevilla, dat ook nog veel minder rijk is dan United.

Als je twintig jaar de Eredivisie verslaat, gaat je voorkeur uit naar clubs waar het gezellig is, waar ze lekker eten hebben, waar de stewards aardig zijn. Bijvoorbeeld bij Heerenveen, de club waarvan mijn moeder fan van is, krijg je suikerbrood en drink je achteraf een Berenburg. Dat gebeurt niet in de Arena; Ajax is vreselijk saai en kil. Het is natuurlijk een groot stadion, maar dat heeft Feyenoord ook. En de ontvangst daar, door mensen die er al honderd jaar werken, is leuker en beter.’

De adrenaline van presenteren of liever de rust van een boswachter?

‘Ik heb ooit gezegd dat ik wel boswachter wilde worden, vlak voordat ik stopte met Facebook. En toen heb ik twee berichtjes gekregen van boswachters die zeiden dat ik wel een keer kon meelopen. Heb ik nooit gedaan, daar baal ik wel van.

Ik ben echt een adhd’er. Op mijn werk is dat geen probleem omdat ik geen filter heb, heel veel informatie binnen kan krijgen en snel kan schakelen. Maar dat betekent ook dat mijn hoofd behoorlijk vol raakt en ik dan het liefst even onder een steen kruip. Dat kan natuurlijk niet altijd met een gezin met jonge kinderen. Ik wil ook een leuke vader zijn, maar eigenlijk heb ik daar dan niet genoeg energie meer voor. Mijn vriendin Marieke zegt altijd dat ik zonder heel veel energie ook een leuke vader ben, maar dat voelt voor mij toch anders. Ik moet dat nog leren omarmen.

Ik zwem wel eens in Het Nieuwe Diep, een zijtakje van het Amsterdam-Rijnkanaal, tussen de meerkoeten, futen en zwanen. Ik vind het heerlijk om in de natuur te zijn. Ik heb een groot deel van mijn jeugd op de Loosdrechtse Plassen doorgebracht, altijd in de weer met bootjes en vissen, fuiken, zielige eendjes en uit de boom gevallen zwaluwen, noem het maar op. Ik hou heel erg van dieren, die zijn toffer dan mensen.

Ik heb het ook nodig. Vorige week bijvoorbeeld had ik eerst Champions League, daarna Europa League, zaterdagavond een show van vijf uur lang op FOX Sports en dan zondag de hele dag eredivisie. Op zondagavond ontplof ik dan bijna. Maandag gaat dan op een of andere manier nog wel, omdat ik nog in een soort cooling down zit en een heel lang stuk ga zwemmen. Maar dinsdag stort ik altijd in, mijn vriendin en ik noemen dat demon Tuesday. Dan ben ik een beetje down, dat voelt echt als een kater. Het is ook gewoon de tol van het werk dat ik doe. Altijd live, altijd scherp, nooit iets over kunnen doen. Dat is kicken, maar het kost ook behoorlijk wat.’

Familieman of carrièretijger?

‘Soms zou ik willen dat ik tien jaar jonger vader was geworden. Dus niet met 38, maar met 28. Dan ben je fitter, ik denk dat het ook makkelijker gaat en leuker is voor de kinderen. Maar wat mijn werk betreft is het me goed uitgekomen: ik had al een carrière opgebouwd. Ik hoef me minder te bewijzen dan iemand die 30 is en onder aan de ladder staat en hoef dat niet te combineren met jonge kinderen.

Mijn werkritme is volledig atypisch vergeleken met dat van een normaal gezin, dat is wel lastig. Dat vergt veel van mijn vriendin Marieke. Omdat ik tot ’s avonds laat werk, doe ik de ochtenden nooit mee. Voor veel andere gezinnen is zaterdag de dag van gezelligheid en sporten, van boodschappen doen en met mensen wat drinken. Om half vijf schenk je dan een glas wijn in en vind je het wel mooi geweest. Maar dan begint mijn dag pas. In ons vorige huis heb ik vaak in het tuinhuis geslapen. Mijn vrienden noemden dat ‘de paddentrek’. ’S avonds na het tanden poetsen trok ik een deurtje aan de zijkant van het huis open, liep ik – door sneeuw of regen – in mijn boxershort naar het tuinhuisje en daar sliep ik dan. Er stond een bed en een wc en dat was het, ik vond het heerlijk. Veel vaders waren jaloers, die wilden ook zo’n huisje. Op werk schoten collega’s me wel eens aan: ‘Weet je hoe vaak ik aan jouw tuinhuis denk?’

Match of the Day op de BBC of mindfulness op de grond?

‘Dan kies ik voor mindfulness. En daarnaMatch of the Day terugkijken. Ik ben in 2005 gescheiden, ik had toen nog geen kinderen en heb twee jaar lang echt alleen maar gefeest en gewerkt. In 2007 ben ik gecrasht en toen zei iemand tegen me dat ik me eens moest laten testen op adhd. Ik heb toen even medicatie geprobeerd, maar dat hielp niet. Dus zijn we naar praktische dingen gaan kijken: na 9 uur ’s avonds geen laptop meer, geen computer en ook nooit een telefoon mee naar bed: alle prikkels wegnemen. Toen ben ik ook begonnen met mindfulness. Ik stond daar in het begin wat sceptisch tegenover, maar het werkt bij mij heel goed. Je hoeft niet per se op een kussentje te gaan zitten; ik vind het bijvoorbeeld fijn om te rekken en te strekken in totale stilte op zo’n yogamatje. Als ik dat een half uurtje doe voordat ik ga slapen, ben ik al veel rustiger geworden. Of het nou Rondo op Ziggo is, of Match of the Day, of Studio Voetbal; ik kijk het allemaal nooit meer live op zondagavond, want ik trek het niet. Op maandag on demand is prima. Niemand thuis, krantje erbij en dan terugkijken.’

FOX Sports of NOS?

Ik zou heel graag een WK willen doen waar het Nederlands elftal ook bij is. Boven op een elftal zitten een hele zomer, zoals Kees Jansma in 1988 of Jack van Gelder in 2010. Of zo’n programma dat Hugo Borst en Henry Schut tijdens het EK in Frankrijk maakten. Dan is het me echt om het even of dat door de NOS of FOX Sports wordt uitgezonden. Ik zou ook weleens iets anders dan sport willen proberen. Liever De Wereld Draait Door dan RTL Late Night. Beau van Erven Dorens verving afgelopen zomer een tijdje Humberto. Op een avond zat zangeres Berget Lewis daar en de aflevering begon met het feit dat zij al drie dagen geen cola had gedronken. Ik zou het als presentator heel moeilijk vinden daar serieus over te doen. Als DWDD me zou vragen, zou ik het doen. Ook omdat ik benieuwd ben of ik het kan. Matthijs beheerst de kunst om in een paar minuten tijd per gast de essentie te raken en weer door te gaan. Dat staat me heel erg aan. Als een adhd-bij van bloem naar bloem vliegen.

Jan Joost van Gangelen

1974Geboren in Hilversum

1997Docent Nederlands

1997Verslaggever en presentator NOS Studio Sport

2005Presentator bij Talpa, o.a. De Wedstrijden

2007Presentator bij RTL Sport

2008Presentator bij SBS 6 voor oefen- en kwalificatiewedstrijden Oranje

2008Presentator Eredivisie Live

2013Presentator Fox Sports Eredivisie

2015Presentator Champions League bij Veronica

Jan Joost van Gangelen woont in Amsterdam met zijn vriendin en twee kinderen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden