Horror-hype spannender dan film zelf

The Blair Witch Project is het sprookje van twee filmstudenten die met een geleende camera de jackpot wonnen. Daniel Myrick en Eduardo Sanchez kenden elkaar van de University of Central Florida, kochten voor duizend piek een HI8 videocamera, leenden een 16mm-camera en bedachten het plan om niet alleen een toffe...

In juni 1988 openden Dan en Ed een eigen website en nog voor de première op het festival van Sundance, eind januari 1999, bestond er al een hype. Volgens het internetverhaal werd in 1785 in Blair, Maryland, een vrouw van hekserij beschuldigd en de bossen ingejaagd. Een jaar later verdwenen alle aanklagers en de helft van de kinderen in het niets. Daarover verscheen in 1809 een boek. In 1825, toen Blair omgedoopt was tot Burkittville, verdween opnieuw een kind spoorloos. En het bleef spoken: in 1941 onthulde een kluizenaar dat hij zeven vermiste kinderen ritueel vermoord had, in naam van een oude heks.

De studente Heather Donahue, vervolgde de internetgeschiedenis, begon in oktober 1994 met een cameraman en een geluidsman aan een documentaire over dat heksenverhaal. Het drietal ging op pad, was na een week spoorloos verdwenen en acht maanden later werd hun zaak als onopgelost terzijde gelegd. Vier maanden daarna werden het filmmateriaal en het dagboek van Heather Donahue gevonden. Weer twee jaar later bracht de moeder van Heather het materiaal naar de maatschappij Haxan Films. Inderdaad, de producent van The Blair Witch Project.

Al deze gegevens werden op www.blairwitch.com tot in details gedocumenteerd en regelmatig bijgewerkt, waardoor de nieuwsgierigheid over de vraag wat die geheimzinnige opnamen inhielden, steeds meer werd geprikkeld. De hype was geboren en de eerste vertoning in Sundance was een evenement dat weer nieuwe publiciteit veroorzaakte, zodat naar de uiteindelijke bioscooppremière op 16 juli met minstens zoveel spanning werd uitgezien als naar de laatste film van Stanley Kubrick en de nieuwe Star Wars.

Hoewel Myrick en Sanchez inmiddels hadden onthuld dat hun project uit de duim gezogen was, wilde heel Amerika hun film zien. De 35 duizend dollar die de onderneming kostte, is inmiddels omgezet in een recette van meer dan 145 miljoen. En de meeste kritieken waren enthousiast.

In Nederland wordt de hype opnieuw gevoed, onder meer met publicaties waaruit kan worden afgeleid dat zelfs geroutineerde filmkijkers gemakkelijk meegaan met de verzonnen horror en sidderend op hun stoel de angstige belevenissen van de drie studenten ondergaan. Onbegrijpelijk. The Blair Witch Project is een goed gemaakte pseudo-documentaire (een mockumentary, van mock: vals), waarin vaardig gebruik gemaakt wordt van moderne technieken en de opnamen van digitale HI8-camera handig gemengd zijn met videobeelden. Het spel is mede zo authentiek omdat de drie onbekende acteurs (die voor de 'echtheid' hun eigen naam dragen) bij de opnamen acht dagen alleen werden gelaten in het bos en de echte filmploeg hen regelmatig wakker maakte. Big Brother in het klein en intensiever dan bij Veronica.

Natuurlijk, een goed griezelverhaal kun je een kind twintig keer vertellen voor het slapen gaan en elke keer kan het kind fantaseren dat het echt is en zichzelf in de tent wanen waar 's nachts vreemde geluiden klinken. Horror is bij uitstek een genre voor kinderen of kinderlijke geesten. Maar het verschijnsel pseudo-documentaire is niet nieuw (behalve kennelijk voor het Amerikaanse publiek) en er zijn inventievere verhalen bedacht. In Nederland is Lap Rouge een van de sterkste voorbeelden, waarin Lodewijk Crijns een veel complexer verhaal vertelt dan dat van The Blair Witch Project. Want je ziet die studenten het bos ingaan, verdwalen, merkwaardige tekens krijgen en in een huis komen, waar opeens alles stopt. Meer is het niet. Lap Rouge gaat veel dieper en heeft interessantere wendingen.

The Blair Witch Project is een met moderne, maar al veel toegepaste, middelen gemaakte en ook nog op reality tv lijkende, maar in wezen heel simpele horrorfilm. Het echt knappe zit in de gecreëerde hype, met gebruikmaking van Internet. Een jongensdroom kwam uit en de film heeft kwaliteit. Dat 'iedereen' hem wil zien, is na de voorpubliciteit vanzelfsprekend. Verbazingwekkend is alleen dat er zelfs in Nederland nog iemand is bij wie met alle ingepompte voorkennis de haren te berge rijzen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden