Hoogmis in ban van ‘Hörbücher’

Dertig mille voor een boek dat nog moet verschijnen, want in de VS is 2,5 miljoen geboden: Nederlandse uitgevers bieden op de Messe in Frankfurt wéér meer op buitenlandse titels....

De Frankfurter Buchmesse is er ook dit jaar in geslaagd om records te breken. De 57ste hoogmis voor uitgevers, agenten en boekverkopers telt 7223 stands uit honderden landen. Er worden 380 duizend titels aan de man gebracht, waaronder meer dan honderdduizend nieuw verschenen boeken. Bovendien is de sfeer beduidend opgetogener dan voorheen. Na een reeks sombere jaren trekken de boekverkopen in Duitsland voor het eerst weer licht aan.

Korea – lees: Zuid-Korea, want de Noordkoreanen doen niet mee – is dit jaar de eregast van de Buchmesse, vertegenwoordigd met een halve hal waarin veel koffietafelboeken en kalligrafie, maar ook een forse hoeveelheid literaire titels. Tijdens de openingsplechtigheid van dinsdagmiddag zei de Koreaanse premier Lee Hae Chan dat ‘als er geen boeken waren geweest, God stom gebleven zou zijn’. Korea is een eldorado voor uitgevers en boekverkopers, met zestig miljoen inwoners en ruim 22 duizend uitgevershuizen die jaarlijks meer dan 35 duizend titels produceren.

Deze Buchmesse laat zien dat de wereld snel kleiner wordt, aldus Henk Pröpper, directeur van het Nederlands Literair Productie- en Vertalingenfonds (NLPVF). Naast Korea is er voor het eerst ook een serieuze vertegenwoordiging uit China. Pröppers fonds verkocht onlangs in Peking de vertaalrechten van vijftig Nederlandse literaire titels aan Chinese uitgeverijen. Het Nederlandse boek zal vermoedelijk ook profiteren van de groei van de Duitse boekenmarkt: dit jaar tot september ruim 2 procent.

Wat vooral opvalt, is de enorme toename van het aantal luisterboeken – Hörbücher in het Duits. In de grote hal waar de Duitse literaire uitgevers hun nieuwe initiatieven laten zien, is ruw geschat eenderde van de ruimte gereserveerd voor cd’s met ingesproken literatuur. Uitgevers als Hörbuch Hamburg of Der Hörverlag hebben de groten uit de wereldliteratuur vrijwel compleet op cd uitgegeven, van Heinrich Heine tot Orhan Pamuk.

Nederlandse uitgevers reageren terughoudend op de luistermode. Vooral automobilisten nemen luisterboeken tot zich, en die zitten in Nederland doorgaans te kort achter het stuur. Maurits Rubinstein probeert hier al jaren voet aan de grond te krijgen met voorgelezen boeken, eerst op cassettebandje, tegenwoordig op cd. Volgens Henk Kraima, directeur van de leesbevorderaar CPNB, is het luisterboek op cd alweer achterhaald omdat de huidige mode vraagt om boeken voor MP3-spelers.

De Nederlandse uitgevers proberen zichzelf vooral in de hand te houden en niet steeds meer te bieden op de rechten van buitenlandse boeken. Zij zijn met steeds meer – dit jaar zijn ook Nieuw Amsterdam en de Foreign Media Group op de Messe vertegenwoordigd. Omdat de spoeling dunner wordt, gaan de biedingen omhoog, aldus directeur Robbert Ammerlaan van De Bezige Bij.

Uitgevers komen al ruim voor het begin van de Messe naar Frankfurt om niet te laat te zijn met hun bod. Vorig jaar werd 80 duizend euro betaald voor de autobiografie van Woody Allen die nog geschreven moest worden. Dit jaar is er al een bod van dertig mille gedaan op een debuut, het boek Londonstani van de Brits-Pakistaanse auteur Gautam Malkani. Het boek is ook in Groot-Brittannië en de VS nog niet uit, maar daar is voor de rechten 2,5 miljoen neergeteld, zegt Ammerlaan.

Dat maakt de Nederlandse uitgevers nerveus en geeft de verkopende partij het gevoel dat er veel geld te verdienen valt. Vroeger zou 30 duizend euro een krankzinnig bod zijn geweest, zegt Annette Portegies van uitgeverij Querido. Nu is het zo dat de agent die dertig mille niet heeft geaccepteerd, en denkt dat er nog meer uit te halen is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.