Holland Festival

Ivo van Hove, de nieuwe leider van het Holland Festival, krijgt van zijn bestuur een duidelijke opdracht mee. Heel veel theater moet hij brengen, en bij voorkeur theater van over de grenzen....

Het festival kiest daarmee voor een nieuwe rol. In de naoorlogse jaren fungeerde het festival als het vliegwiel van ons kunstbestel. Dankzij het festival werden toonaangevende uitvoeringen van eigen bodem mogelijk gemaakt. Dankzij het festival werden hoogstaande producties uit het buitenland getoond die als ijkpunt konden dienen, voor zowel kunstenaars als publiek.

Die betekenis is het festival kwijtgeraakt. In de grote steden in de Randstad zijn goed toegeruste theater- en muziekzalen verrezen en andere festivals ontstaan. Hun programmering van hoogstaande muziek en dans heeft er toe bijgedragen dat het Holland Festival zijn voortrekkersrol verloor. Het festival onderscheidde zich steeds minder van de rest. Temeer omdat de opeenvolgende directeuren een sterke voorkeur aan de dag legden voor muziek en muziektheater, sectoren die al sterk vertegenwoordigd waren in de schouwburgen en concertzalen.

Het festival heeft, mede onder aandrang van subsidiënten en sponsors, eieren voor zijn geld gekozen. Waar andere podia het internationale theater de afgelopen jaren links lieten liggen, stort het zich nu op die lacune. Van autonoom ijkpunt verandert de rol van het festival daarmee in die van een van de spelers op de markt. Een taakopvatting die ook meer overeenstemt met de werkelijkheid.

De keuze waar het festivalbestuur voor stond was die tussen opheffen of versmallen; doorgaan op de oude voet was in de veranderde constellatie en met dit beperkte budget niet mogelijk.

Die koersverandering is kennelijk niet gemakkelijk geweest. Vele maanden hebben we moeten wachten op de naam van een nieuwe directeur. Het bestuur van het festival heeft daarmee de grenzen van zijn geloofwaardigheid danig opgerekt, en doet dat andermaal door als opvolger van Jan van Vlijmen een parttimer te benoemen, die nadrukkelijk ook zijn artistieke aspiraties bij het Zuidelijk Toneel gestand wil doen. Ook de componist Van Vlijmen had bij zijn aantreden dergelijke voornemens. Hij heeft het, ondanks zijn volledige aanstelling, te vaak naar zijn zin bij voornemens moeten laten.

Van Hove moet het festival opnieuw allure geven. Dat kan alleen als de subsidiënten zich realiseren dat een festival met uitstraling - nationaal én internationaal - niet mogelijk is zonder passende financiële armslag. Het Holland Festival speelt mee - ambieert dat althans - in de divisie waarvan ook het festival van Edinburgh, de Wiener Festwochen en het Parijse Festival d'Automne deel uitmaken. Festivals die twee tot drie keer zoveel subsidie krijgen.

Bij de recente verdeling van zestien miljoen gulden extra rijkssubsidie voor de kunsten viel het festival buiten de boot. Nu de koersverandering een feit is, mag de kostbare tijd van de parttime Festivalleider niet door geldzorgen worden opgeslorpt. Een royale gift voor de jubilaris zou een passend gebaar zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.