Tv-Recensie Dit is de leven

Hoe ver kun je in de binnenwereld komen van een autistisch kind? ‘Dit is de leven’ komt ver. Heel ver

Vroeger droomde actrice Romana Vrede ervan een heel bijzonder kind te krijgen. Met haar zoon Charlie werd die wens werkelijkheid. Charlie was een van de centrale figuren in Dit is de leven, de documentaire die Vrede in samenwerking met ­regisseur Simonka de Jong en DWDD maakte. Op het tijdslot van dat programma werd de film donderdagavond vertoond. Charlie en de andere kinderen waren autistisch, de meesten communiceerden niet of moeizaam. Dit is de leven moest, aldus Vrede, de schoonheid tonen die schuilgaat achter de zwaarte die het onderwerp aankleeft.

Er was Ginny, die eindeloos om ijs bleef vragen. Aiden, die contact legde door anderen te boeien met zijn handboeien. Beer, teruggetrokken in een voor de buitenwereld ontoegankelijk universum van cijfers. En Job, die zonder aanwijsbare aanleiding dingen kapot kon scheuren. De camera volgde hen in hun soms ­geheimzinnige bezig­heden, zoomde in op hun gezichten. Daar ergens, daar lag de schoonheid. Ik zag haar, denk ik, maar ik kon er niet bij komen.

Mensen die zo moeilijk (of: anders) communi­ceren als de jongeren in Dit is de leven, zijn voor hun ­representatie naar buiten veelal afhankelijk van hun naasten.

Zo werd Vredes portret van autistische ­kinderen automatisch ook een portret van gezinnen van autistische kinderen. De moeders Romana, Judy, ­Bianca, Julie en Angelique spraken met grote, moederlijke warmte over hun kinderen. Als expliciete liefde een spier was die zich bij voldoende training op je lijf aftekent, dan waren deze vrouwen stuk voor stuk kampioenen bodybuilding. Allemaal ­benadrukten ze hoe fantastisch, knap en stoer hun ­kinderen waren. Romana vond het cool dat Beer zomaar met een opblaasbare 1 op straat ging staan. En Judy, wier zoon Job agressief kon zijn, omschreef hem als ‘mindful van zichzelf’, omdat hij zo in staat was op te gaan in het moment.

Hoe duidelijker de schoonheid werd benoemd, hoe meer de worsteling me opviel. De frustratie van Ginny die niet leek te begrijpen waarom ze niet steeds haar zin kreeg, de stilte rond Beer en Job en Aiden die huizen leken te bewonen waar zelden iemand kwam, omdat alleen zij de deur konden vinden. Suzan, Jobs zus, verhaalde over de keer dat haar broer haar geslagen had: ‘Ik was heel erg kwaad op hem. Waarom begrijp je het niet, dacht ik. Dat is natuurlijk heel stom, maar...’ Mij leek dat verre van stom. Eerder een manifestatie van frustratie, die je zelfs met alle liefde van de wereld niet altijd buiten de deur kan houden.

Alles aan de documentaire ademde de diepgevoelde wens de wereld te tonen zoals de kinderen in de film haar ervaren. Dat is zo goed als onmogelijk. Maar toch... door het grenzeloze geduld en de onvoorwaardelijke liefde van de families in beeld te brengen, kwam Dit is de leven dichtbij. Dichter bij kan bijna niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden