TV-RECENSIEEmma Curvers

Hoe harder John de Mol roept dat hij Marble Mania niet heeft gepikt, hoe viezer de vlek wordt

null Beeld

Marble Mania is een nieuw dieptepunt in de Nederlandse televisiegeschiedenis.

Vijf volwassen mannen in een studio in Baarn. Een van hen is knikkercommentator Jack van Gelder, gezeten in een digitaal knikkercommentatorshok. Er zijn natuurlijk BN’ers, en natuurlijk moeten ze weer iets geks doen. Presentator Winston Gerschtanowitz is er om te zeggen dat het allemaal ‘ontzettend spannend’ is en de BN’ers, Nick en Simon en Kees Tol, lijken soms bijna overtuigd. Terwijl knikkers door een knikkerbaan rollen, waarop niemand, ik herhaal níémand, enige invloed heeft, zegt Van Gelder dingen als: ‘Je bent een knikker en je moet wat, dus je rolt gewoon door, je rolt naar wat op je onberekenbare pad gaat komen.’

Mijn enige verklaring voor het feit dat 1,4 miljoen kijkers donderdag naar de tweede aflevering keken, is dat die knikkers een soort hypnotiserende werking hebben, net als filmpjes van verf die wordt gemengd en zen-tuinen die worden aangeharkt. Maar goed, vroeg of laat hoor je dan toch: ‘De knikkers komen nu in een situatie terecht waar je als knikker eigenlijk niet wilt zijn’, en moet je je als kijker toch ook afvragen in wat voor situatie je bent terechtgekomen. In Marble Mania dus, de nieuwe SBS 6-show.

Simon van Nick en Simon, Kees Tol, Nick van Nick en Simon en Winston Gerschtanowitz slaan een knikkerbaan gade. Beeld Talpa
Simon van Nick en Simon, Kees Tol, Nick van Nick en Simon en Winston Gerschtanowitz slaan een knikkerbaan gade.Beeld Talpa

Achter de schermen is het allemaal nog treuriger. Het programma is namelijk geïnspireerd op het YouTube-kanaal van de broers Jelle en Dion Bakker, Jelle’s Marble Runs, waarop ze al jaren een knikkerkampioenschap organiseren. Jelle is een man met autisme die al sinds 2005 kunstige knikkerbanen bouwt en sinds kort kan leven van zijn talent. Vorig jaar verzamelde het kanaal 1,3 miljoen volgers, mede dankzij een item in het Amerikaanse nieuwsprogramma Last Week Tonight with John Oliver.

De broers zouden samenwerken met Talpa, maar dat liep spaak. Jelle vertelde aan de Gelderlander dat hij Marble Mania niet zal kijken: ‘Dat doet mentaal te veel pijn.’ Het tv-programma heeft, net als Jelle’s Marble Runs, onder meer een publiekje van knikkers, een curlingbaan als kwalificatieronde en onderwaterraces.

Zaterdag kwam Talpa-baas Paul Römer het uitleggen in het AD. Uit stukken die de krant in handen had bleek dat er een onderhandeling gaande was, maar ergens onderweg schrapte Talpa het belangrijkste onderdeel uit hun voorstel: het percentage dat de jongens zouden verdienen als de show werd verkocht in het buitenland.

De Mol was wel ‘getriggerd’ geweest door de broers, zei Römer, en hij had ‘een zwak voor ze’, maar het idee van de Marble League was niet van hen: ‘Niemand heeft recht op het principe van een knikkerbaan. Op een idee zit geen auteursrecht.’ Wel op een format, trouwens, en dat is van Talpa, het is al verkocht aan Duitsland.

Maar Talpa heeft aan het knikkerkanaal, dat barst van het maakplezier, één ingrediënt toegevoegd dat de boel bederft: BN’ers die geen moer geven om knikkeren. In Jelle en Dions wereld gaat het uitsluitend om knikkers, die in een veilig, parallel knikkeruniversum door het stadion razen. Geen BN’ers, geen knotsdolle commentator, gewoon knikkers. Die zijn juist níét onberekenbaar, zoals van Gelder zegt. In het Jeugdjournaal zei Jelle vorig jaar: ‘Voor mij zijn knikkers ook net kleine mensjes, die ook dingen kunnen beleven.’ Onberekenbaar wordt het pas als er televisiemensen aankloppen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden