History's Future struikelt over eigen ambities

Regisseur en beeldend kunstenaar Fiona Tan begint vol speeldrift, maar struikelt over eigen ambities. De artistiekerige beelden doen vaak geforceerd of flauw aan.

'Neem de tijd', 'Probeer te ontspannen', zeggen de artsen tegen het naamloze hoofdpersonage van History's Future, maar ze kunnen lang wachten: MP ('Missing Person') heeft door brute trappen tegen zijn hoofd zijn langetermijngeheugen verloren, en het komt niet terug. Ook niet wanneer zijn vrouw hem van de revalidatiekliniek naar huis brengt.

History's Future is het speelfilmdebuut van de Nederlandse beeldend kunstenaar Fiona Tan (1966), die internationale faam vergaarde met haar even zinnelijke als intellectueel uitdagende videoinstallaties. Vol speeldrift zet ze in het kenmerkend gepolijst gefotografeerde History's Future de filmconventies naar haar hand: zo begint de film met 'The End', waarna we MP zien dutten in een vrijwel verlaten bioscoopzaal. Op het doek lopen de beelden - wellicht de film waar wij zelf naar kijken - achterwaarts. Straatprotesten, de overval waarbij MP in elkaar wordt geschopt, een aan een kleerhanger bungelend colbertje in een ineenstortend pand: geweld dat achterstevoren gespoeld iets onschuldigs krijgt.

MP, misschien opzettelijk wat stroef vertolkt door Ier Mark O'Halloran, doemt uit die nulstand eerder op als symbool voor het in identiteitscrisis verkerende Westen dan als mens. MP omtvlucht het huiselijke bestaan dat hij leidt met zijn echtgenote (Rifka Lodeizen), en vindt zichzelf gaandeweg steeds opnieuw uit. Nu als dakloze, dan weer als gearriveerde zakenman, en dat zonder enige praktische restrictie.

Info

History's Future, Drama, Regie: Fiona Tan Met: Mark O'Halloran, Rifka Lodeizen, Manjinder Virk, Johanna ter Steege, Denis Lavant, Anne Consigny, Brian Gleeson, Christos Passalis. 95 min., in 9 zalen.

Intussen zwerft hij door Amsterdam, Londen, Athene, Berlijn en nog een handvol steden. Vaak wisselen die plekken zich af per shot, waardoor ze samen één amorfe ruimte gaan vormen: MP is niet alleen niemand, hij is ook nergens. Zijn met afbraakwoningen, opslagloodsen en inwisselbare publieke ruimtes bebouwde niemandsland is het meest geslaagde element van History's Future. Een spookwereld die alleen in deze film als zodanig bestaat, en toch sterk op de onze lijkt.

Verder is Tans speelfilmdebuut minder overtuigend. Allerhande artistiekerige of (semi)documentaire beelden proberen het canvas van de film te verbreden: van kinderen dobberend in gigantische zeepbellen en het ondergelopen binnenste van de Costa Concordia, tot dames die de indiaan in zichzelf verkennen.

Zulke scènes doen vaak willekeurig, geforceerd, oudbakken of flauw aan. Grootste blunder blijkt het optreden van Frans acteericoon Denis Lavant (Holy Motors): diens blinde, met krassende stem filosoferende loterijverkoper ('Hoop is gewelddadig!') is onverteerbaar pretentieus - en, nog erger, helemaal niet zo komisch als bedoeld. Het tekent een film die de diepte in wil, maar steeds weer struikelt over zijn eigen ambities.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden