Lexicon der onterecht vergeten woordenSylvia Witteman

Het woord moffenhoer: dat kán toch eigenlijk niet meer

Afwisselend betuigen Stella Bergsma en Sylvia Witteman hun liefde voor Nederlandse woorden die je niet vaak genoeg meer hoort. Deze week: moffenhoer.

Vorige week kwam ik nogal vaak het woord ‘moffenmeiden’ tegen in de krant. Er is onlangs een werkgroep opgericht die de belangen van deze vrouwen behartigt. Na de Tweede Wereldoorlog werden die ‘moffenmeiden’ voor straf vaak kaal geschoren, mishandeld en verkracht door de Binnenlandse Strijdkrachten. Dat was niet zo netjes van die BS, en dat verkrachten heeft me ook altijd wat bevreemd: daarmee maakten ze zichzelf immers tot kutzwagers van de bezetter, wat toch een onsmakelijk idee geweest moet zijn.

Maar vooral het woord ‘moffenmeid’ verbaast me. Dat kende ik helemaal niet. Moffenhóér is, zo lang ik me kan herinneren, de gangbare term voor zulke meisjes. Er kon, en kan, geen Nederlandse speelfilm over de bezetting gemaakt worden of je hoorde dat woord vallen, liefst met een lekker rollende r, ‘Moffenhoerrrr!’ bij voorkeur uitgesproken door Jeroen Krabbé, gevolgd door een scène waarin zo’n meisje daadwerkelijk wordt kaalgeschoren en met rode menie ingesmeerd, met prachtige grote ogen van angst. (Daarna zie je Rijk de Gooyer, verkleed als nazi, iets heel lekkers eten terwijl hij in de tieten van weer een ándere moffenhoer knijpt, maar dit geheel terzijde.)

Maar nu is het woord moffenhoer blijkbaar in ongenade gevallen en vervangen door het mildere moffenmeid. Toegegeven, die alliteratie is mooi. En het waren natuurlijk ook niet allemaal hoeren, want als je alle vrouwen die weleens cadeautjes aannemen van hun vrijers hoeren moet noemen blíjf je aan de gang.

Alleen is dat moffenmeiden ook niet houdbaar. Meiden klinkt nogal denigrerend. Moffen al helemáál. Dat woord heb ik één keer gebruikt in een stukje, en toen kreeg ik een hele stapel boze brieven. Nee, moffenmeid lijkt me geen lang leven beschoren.

Uiteindelijk zal het wel soldatenliefje worden. Dat dekt de lading wel niet helemaal, maar er wordt tenminste niemand gekwetst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden