TV-recensie Frank Heinen

Het was een treurige avond, met Rutte en Baudet, die af en toe bonafide sinister werd

Toch nog éven over dat Pauw-debat van woensdag.

Anderhalf miljoen kijkers zagen een volle Rode Hoed, voor het ‘arenagevoel’. Het merendeel van het publiek moest staan. In het midden, in het strijdperk zeg maar: twee politici die hun geluk niet op konden.

Voorafgaand aan het debat aan de hand van zelfgebakken stellingen was er tijd voor een klein overzicht van de campagne tot nu toe. Eerst een ad hominem-filmpje van de VVD en daarna, jawel: het door Baudet rondgestuurde filmpje van de extreemrechtse Identitaire Beweging. Die bron stond nergens vermeld, noch werd het door gespreksleider of deelnemers benoemd.

Wel werd de vraag gesteld wat Rutte ervan dacht.

‘Niet slim’, zei de premier. ‘Niet chic.’ Want door dit soort gedoe kon er in Zuid-Holland nu misschien geen college meer worden gevormd. Tja.

Het door verbeten grimassen en tweedehandsautoverkopergrijnzen opgesierde debat slingerde zich een uur lang van euro via Russische dreiging naar vluchtelingenproblematiek. Ondanks het verzoek van Pauw om het gejuich voor de eigen voorman ‘een beetje binnen de perken te houden’, stak er een verontwaardigd geloei op zodra Rutte het aandurfde zijn tegenstander te citeren (‘boreaal’). Het leek bijna of mensen die graag voortdurend van alles willen benoemen sommige dingen liever niet benoemd horen.

Het was een treurige avond, die af en toe bonafide sinister werd, zoals toen de FvD-leider een directe lijn trok van Napoleon naar Hitler naar Van Rompuy, vanwege hun gedeelde Rusland-obsessie (‘Heel interessant’). De bodem, die altijd weer lager ligt dan je vreest, werd bereikt bij het thema ‘vluchtelingen’. De gladiatoren verschilden van mening over hoe die buiten de deur te houden. In het kort betrof de keuze: met een hek, of via ‘afspraken’. Je moest echt wéten dat het om mensen (mensen in nood) ging, want uit het gesprek viel dat verder niet af te leiden.

Het vormdieptepunt was het rondje ‘persoonlijke vragen’, waarbij Baudet het een geschikt moment achtte zijn tegenstrever te vragen wanneer hij voor het laatst had gehuild.

Thierry Baudet (FvD) en VVD-leider Mark Rutte na afloop van het debat in de Rode Hoed. Beeld Freek van den Bergh

Het antwoord daarop was zo verrassend oprecht (‘Ik heb gehuild toen, recent, mijn oudste zuster overleed.’) dat er een bizarre vraag-en-antwoord-pingpongrally volgde (- ‘Wanneer was dat?’ – ‘Vier jaar geleden.’ – ‘Vier maanden? Gecondoleerd.’), en een stilte waarin je, als je goed luisterde, de Pauw-redactie collectief zijn telefoon kon horen grijpen om deze droefenis realtime in aandacht vertaald te zien worden.

Gespreksleider Pauw greep een uur lang nauwelijks in, leidde het debat soms met zachte hand naar een volgende stelling en sloot af met: ‘We worden er gewoon uitgestuurd, da’s ook de NPO.’ Natuurlijk, je kunt stellen: wij faciliteren slechts, wij richten gewoon een arena in en de rest is voor rekening van de debaters – ook als het verwerpelijke quatsch betreft. Misschien is dat de realiteit, dat je kompas op tilt slaat zodra er een miljoenenpubliek gloort. En als dat werkelijk zo is, vind ik die realiteit best beangstigend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden