Het verloren cultuurgoed van Hyves (2004-2013)

Het sociale netwerk Hyves is niet meer. Vanaf vandaag is Hyves een gamesplatform. Er waren weinig mensen die het afgelopen jaar nog veel hebben gehyved, maar ooit hyvden we bijna allemaal - op het hoogtepunt waren er 10 miljoen leden. Hyves heeft sociaal netwerken mainstream gemaakt en heeft zijn stempel op de Nederlandse online cultuur achtergelaten. En in ons collectieve gedachtengoed. Wat is het verloren cultuurgoed van Hyves?

Het logo van Hyves. Beeld Hyves

De taal van Hyves
Hyven werd in 2009 officieel in het Van Dale opgenomen. 'We hyven' was toen al een volwaardige vervanging van 'we bellen' of 'we faxen'. Maar Hyves heeft meer bijgedragen aan de taal. 'We krabbelen', 'even mijn profiel pimpen' en 'ich bin dabai', hebben via Hyves hun weg in het nationale taalgebruik gevonden. Hoewel 'we hyven' inmiddels alleen nog op ironische wijze gebruikt wordt, net zoals 'we faxen', is de vraag of er een volwaardig alternatief zal herrijzen. 'We facebooken', 'we whatsappen' of 'we instagrammen', het staat voorlopig nog niet in het woordenboek.

Beeld Hyves

Krabbelen
Hoewel het bij de aanvang van het krabbelen nog wel eens verwarrend kon zijn hoe het werkte - hé je krabbelt jezelf :lol: - is krabbelen onmiskenbaar de belangrijkste functie van Hyves geweest. Een krabbel was niet alleen een manier om te communiceren, 'Hé morgen stappen? Xxx, het was ook een manier om te koketteren met je drukke sociale leven; krabbels stonden namelijk openbaar en prominent op je profiel. Deze openbaarheid weerhield overigens weinigen om enigszins terughoudend te zijn in de details van de berichtgeving. In een latere fase van het krabbelen ontaarde deze bezigheid volledig in het overspoelen van profielen met onooglijke, glitterende Hyves-krabbelplaatjes.

Een krabbelplaatje. Beeld Hyves

De smiley
Zeker niet door Hyves uitgevonden, de msn'er maakte lang voor Hyves al veelvuldig gebruik van smileys, maar wel flink uitgebreid door Hyves. De swingende banaan, de dj, de met zijn onderbroek zwaaiende smiley, 'bla bla bla', de smiley met roze strikjes in het haar, ze kwamen veelvuldig voorbij op Hyves. Maar naast de hit- smileys had Hyves zo'n overweldigend arsenaal aan smileys, dat er voor iedere situatie wel een passende smiley te vinden was. En de echte hyver had natuurlijk zijn of haar favoriete signature-smiley. De smiley kende zijn hoogtijdagen tijdens het toppunt van Hyves. Maar na zoveel smileygeweld, zijn de meeste Nederlanders voorgoed genezen van de smiley.

Hyves maakte een afscheidsvideo voor de banaan, hieronder te zien:

Beeld Hyves

De Hyves-hyve
Je bent waar je fan van bent, was het devies van veel hyve-groepen. De meeste hyve-groepen hadden niet zozeer de functie om onder een groep van gelijkgezinden nuttige informatie uit te wisselen, maar lidmaatschap van een hyve was een manier om je te uiten - de groepen waar je lid van was stonden namelijk op je profiel. Dit was de reden waarom de merk-hyve zo populair was - de hippe, dure merken boven alles natuurlijk - maar ook waarom de humorhyve een ongekend fenomeen was. De 'Ik schijn boos te kijken-hyve', de 'bomen-zijn-relaxed-hyve' en de 'Ik jat potloden bij Ikea'-hyve trokken tienduizenden leden. Al deze groepen zijn nu voorgoed verdwenen. Gelukkig hebben we de videoclip nog:

De Ik-schijn-boos-te-kijken-hyve Beeld Hyves

Pimpen
Een Hyvesprofiel was toch een etalage van je persoonlijkheid. Dus toen Hyves de mogelijkheid toevoegde om een Hyvesprofiel van een eigen layout te kunnen voorzien, werd hier ook gretig gebruik van gemaakt. Achtergrondfoto's en de meest bonte kleuren zorgden voor het gevoel van thuiskomen op Hyves. En, toegegeven, in veel gevallen ook voor veel lelijkheid, maar daar had Hyves gelukkig de 'toon in standaard-design'-knop voor. Pimpen maakte de designer in de hyver los en deed tegelijkertijd ook veel mensen inzien dat ze misschien toch beter een ander beroep konden uitkiezen.

Een commerciële-kerst-pimp. Beeld Hyves

Jan Paparazzi
Hyvers die geen eigen profielfoto hebben, kregen in de begindagen van Hyves een foto van Clown Bassie als foto. Clown Bassie wil zijn foto echter verwijderd, waarna Hyves een poll uitzet om een nieuwe standaard-profielfoto te kiezen. De keuze valt op Jan Paparazzi, de sidekick van Robert Jensen in zijn talkshow. Voorzien van rode clownneus moet hij hyvers aansporen om zo snel mogelijk een eigen foto te uploaden, want met Jan Paparazzi wil je niet gezien worden. Nu, jaren later, is de beeltenis van de onbekende sidekick voorgoed op ieders netvlies gebrand.

De standaardprofielfoto met Jan Paparazzi. Beeld Hyves

Sociaal-netwerken
Ook al is Hyves niet meer en zwaaiden de gebruikers afgelopen jaren al massaal af met lichtelijk dedain: 'Ik ben verhuisd naar Facebook, mij zie je hier niet meer', Hyves heeft ons wel de sociale netwerkers gemaakt die we nu zijn. De massaliteit van Hyves - grootouders, buurvrouwen en kleine nichtjes hyvden allemaal - luidde misschien de ondergang in, nu is Nederland er trots op dat het een wereldwijde voorloper is in sociale netwerken. Nederland behoort tot de top van twitteraars en domineert met grote regelmaat de wereldwijde trending topics, tot de actiefste LinkedIn'ers en nu de grote migratie van grootouders, kleine nichtjes en buurvrouwen naar Facebook is voltrokken, tot relatief actieve Facebookers. Tot ook daar de exodus plaatsvindt.

Een ik-ben-vertrokken-naar-Facebook-profielfoto. Beeld Hyves
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.