Het uur van de ster is perfecte introductie op modernistische oeuvre van Lispector

Het werk van de Braziliaanse Clarice Lispector (1920-1977) beleeft een revival sinds het verschijnen van haar biografie, Why this World van Benjamin Moser, die ook haar verpletterende korte, laatste roman A hora da estrela in het Engels vertaalde.

De Amerikaan Moser, die in Utrecht woont, wist De Arbeiderspers mee te krijgen in zijn enthousiasme. Vorig jaar publiceerde die de biografie en haar columns. Nu kan het Nederlandse publiek eindelijk weer kennis nemen van haar fictie: A hora da estrela, in de jaren tachtig al eens vertaald, is in een uitstekende vertaling van Adri Boon verschenen als Het uur van de ster.

De korte roman is de perfecte introductie op het modernistische oeuvre van Lispector: veel van haar thema's (zoals het mystieke en de confrontatie tussen verschillende klassen) zijn aanwezig, haar vreemde, ultiem-vrije taal met onverwachte interpunctie, maar tegelijkertijd kernachtiger dan haar romans als A paixão segundo G.H. (Het evangelie volgens G.H.). Bijna elke zin is een explosie, al vanaf de titelpagina, waarop dertien mogelijke titels onder elkaar staan.

De verteller, die zichzelf voorstelt als de schrijver Rodrigo S.M., wil het leven beschrijven van het arme meisje Macabéa, die onder zulke erbarmelijke omstandigheden leeft dat ze haast geen mens meer is, ze is 'levende materie in primaire vorm'. Nu eens klagerig en pedant, dan weer vol mededogen poogt hij haar vorm te geven, maar hij worstelt. Want hoe beschrijf je een onnozel mens zonder zelfbewustzijn, zonder stem?

Macabéa lijdt, maar de schrijver nog meer, omdat hij er woorden aan moet geven. En juist met woorden speelt Lispector het onmogelijke klaar - in de hapering van de verteller gaapt het huiveringwekkend naakte leven.

Clarice Lispector. Het uur van de ster. Fictie. Uit het Portugees vertaald door Adri Boon. De Arbeiderspers; 128 pagina's; euro 16,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden