Heruitgave Tekenaar Peter Vos

Het Scheppingsverhaal is maar een verhaaltje

Het Scheppingsverhaal was in 1966 het eerste verkoopsucces voor een boek van Peter Vos. Nu is er een facsimile-uitgave van dit unieke werkje.

Peter Vos & Jan Piet Filedt Kok: Scheppingsverhaal

Rubinstein; 52 pagina’s; € 25,99.

Het zou je maar overkomen: een boekje van tekenaar/illustrator Peter Vos (1935-2010), speciaal voor jou gemaakt, in de oplage van één stuks. Het overkwam bij leven velen van zijn familie, vrienden of geliefden: de kunstenaar maakte tientallen van zulke boekjes, eigenhandig getekend en gebonden, doorgaans van bijzonder papier. Het Scheppingsverhaal was een van de eerste. Vos maakte het in 1959 voor kunstenaar Mieke Heybroek, op wie hij verliefd was. Jaren later, in 1966, zou het boek publiek worden. Het werd het eerste verkoopsucces voor een boek met werk van Vos.

Lang (in 1985 volgde een laatste uitgave) is het boek van de markt geweest, maar uitgeverij Rubinstein heeft nu een nieuwe facsimile-uitgave het licht doen zien. In een begeleidend essay beschrijft kunsthistoricus en Vos-kenner Jan Piet Filedt Kok de gecompliceerde ontstaansgeschiedenis van dit Scheppingsverhaal. Tot die complicaties hoorde dat de eerste uitgever aarzelde, omdat die vreesde dat het werk als blasfemisch zou worden gezien. Vos had immers een Schepper opgevoerd die zelf veranderde in de slang met de appel, en die Adam en Eva uit het paradijs verdreef. Die angst van 1959 bleek enkele jaren later al onterecht – tekenend voor het toenmalige tijdsgewricht.

Door het Scheppingsverhaal schittert een jonge Vos, die tekent in een speelse, haast cartooneske stijl, nog zonder de detaillering waarmee hij later zo fameus zou worden in onder meer zijn vogeltekeningen.

We zien hoe de schepper de zon als een gloeilamp in de lucht hangt. Hoe die de neushoorn zijn ene kenmerkende gelaatsdeel toebedeelt. Hij doet de vogels voor hoe te vliegen, leert de vissen zwemmen en boetseert als tevreden coiffeur de manen van zijn leeuw. Cruciaal zijn de pagina’s waarop de schepper met blosjes op de wangen een (naamloze) Eva heeft gekneed voor de eenzaam dolende Adam. De rest is geschiedenis. Het Scheppingsverhaal is maar een verhaaltje, waarschuwde Vos zelf. Het gaat dan ook om de enige ware schepper, dat is natuurlijk Peter Vos, god in zijn eigen universumpje. Een deel van die wereld is momenteel te zien in het Centraal Museum in Utrecht, inclusief het origineel van dit unieke boekje.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden