Het oeuvre van Studio Wieki Somers blinkt uit door kwaliteit

De persoonlijke drijfveren van Studio Wieki Somers hadden meer aandacht verdiend.

Studio Wieki Somers 'Ongewoon gewoon' is tot en met 11 januari 2015 te zien in Museum Boijmans van Beuningen.Beeld Studio Wieki Somers

Voor vaste bezoekers van Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam is het een bekend ritueel: het ophangen van de jas op een kleerhanger, die vervolgens met een touw een meter of drie boven de grond wordt gehesen in een ronde metalen kooi, veilig buiten bereik van zakkenrollers. Vervolgens wordt het touw met een slotje gefixeerd. Deze garderobecarrousel Merry-Go-Round van Studio Wieki Somers is een fantasierijke entree in het museum, waarin alles nu eenmaal net iets anders gaat dan in de echte wereld. De functionele installatie staat er al vijf jaar maar krijgt eindelijk de credits die ze verdient: die van een geëxposeerd kunstwerk. De jassenkooi is opgenomen in de expositie Ongewoon Gewoon over Studio Wieki Somers, al staat ze nog steeds op haar vertrouwde plaats in de entreehal.

De Merry-Go-Round is in veel opzichten kenmerkend voor het oeuvre van deze Rotterdamse designstudio, die bestaat uit Wieki Somers (1976) en haar levenspartner Dylan van den Berg (1971). Sinds hun afstuderen aan de Design Academy Eindhoven werkt het duo samen. Alledaagse gebruiksvoorwerpen bijzonder maken, dat is het uitgangspunt van Studio Wieki Somers. Zoals een takelgarderobe of een ligbad dat oogt als een omgekeerde boot; de buitenkant van deze Boat Bath (2005) bestaat uit houten spanten, de witte binnenkant is glad polyester. Voor een woningbouwproject in de Haarlemmermeer ontwierpen ze nostalgische schoorstenen die ogen als bakstenen fabriekspijpen. Vandaar ook de naam Ongewoon Gewoon voor deze overzichtsexpositie ter gelegenheid van het tienjarige bestaan van de studio.

Het oeuvre blinkt uit door kwaliteit, niet door kwantiteit. Door het complexe maakproces en het exclusieve materiaalgebruik is de oplage van hun ontwerpen gelimiteerd. In winkels vind je het maar zelden; wel is het aangekocht door vooraanstaande musea als het MoMA in New York en het Victoria & Albert Museum in Londen. Het is dan ook een bescheiden opstelling in het Boijmans; nog geen dertig ontwerpen staan er. Een prominente plek is er voor de eerste volwaardige collectie Frozen in Time. Geïnspireerd op een bizar weerfenomeen uit 1978, waarbij onmiddellijk na een regenbui strenge vorst intrad, vervaardigden ze een verstilde meubelcollectie die bedekt lijkt met een laagje ijs. Lampen, kasten en vazen - met echte bloemen - zijn overgoten met een dunne laag semitransparante kunststof die uitgerekend in het zonlicht uithardt.

Soms werken Somers en Van den Berg met verfijnde handwerktechnieken. De aardewerken vaas Blossoms (2005) heeft de natuurlijke vorm van een breekbare bloemtak. Net zo makkelijk schakelen ze over naar hightech materialen of productieprocessen. De Bellflower (2007) is een futuristisch ogende lamp van lange kunststofvezels die zijn geweven in een fabriek uit de luchtvaartindustrie. Omdat een van de vezels geleidend is, fungeert de kap zelf als stroomdraad voor leds. Onder de breed uitwaaierende lampenkap waan je jezelf onder de sterrenhemel.

Frozen VaseBeeld Studio Wieki Somers

Deze combinatie van high- en lowtech is gesublimeerd in Mitate (2014), een serie van acht lampen geïnspireerd op samoeraivlaggen die het duo zag tijdens een studiereis in Japan. Bij de productie ervan in de eigen werkplaats in de Rotterdamse havens heeft het duo alle registers opengetrokken. Lampenkappen zijn gemaakt van reflectorfolie van verkeersborden, Japans matpapier is afgewerkt met bladgoud of een weefsel van geoxideerd koperweefsel, dat een betoverend moiré-effect geeft. Deze kappen zijn bevestigd op een voet van tulpenhout, polyesterbeton of geanodiseerd aluminium. Van elke lamp zijn slechts acht exemplaren gemaakt, uitsluitend verkocht bij een galerie in Parijs.

Natuurlijk zijn deze lichtobjecten ook zonder de Japanse verhaallijn indrukwekkend. Maar ze krijgen een verhalende meerwaarde als je weet dat elk een van de acht objecten samoeraiwaarden als moed of eer symboliseert. Net zoals je maar net moet weten dat die grijze waas over de meubels van Frozen in Time ijs verbeeldt. Deze fascinaties, inspiraties en associaties van Somers en Van den Berg krijgen stiefmoederlijke aandacht in slechts één muurvitrine. Daar zijn foto's van Elspeth Diederix en werken uit depot van Boijmans, zoals een 17de-eeuws stilleven en een tekening van Marcel Duchamps, gecombineerd met prototypen, ontwerpschetsen en een geisha-prent of een ansichtkaart van een vissersbootje uit de collectie van Studio Wieki Somers. Deze persoonlijke drijfveren hadden meer verdiend dan een miniatuuropstelling achter glas.

Maar de magisch-realistische ontwerpen van Studio Wieki Somers zou pas echt recht worden gedaan met een industriële productie. Zodat we niet meer naar het museum hoeven om ons te laten betoveren door samoerailampen of een bevroren bloemboeket. In bad dobberen als een eenzaam bootje op een meer; wie wil dat nou niet?

Chimney PotsBeeld Studio Wieki Somers
Merry Go Round Coat Rack.Beeld Studio Wieki Somers
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden