reportageheropening HNT

Het Nationale Theater is terug – met 15 coronaproof voorstellingen

Het Nationale Theater moest drie marathonvoorstellingen afgelasten. Nu zijn ze terug, met vijftien nieuwe voorstellingen, allemaal volgens de huidige richtlijnen. 

Het interieur van de Koninklijke Schouwburg in Den Haag.Beeld HNT
Acteurs van Het Nationale Theater en hun (schaarse) publiek.Beeld Bas de Brouwer

‘U bent de protagonist, en ik de figurant.’ Zo heette actrice Romana Vrede ons welkom bij de herstart van het theaterseizoen van Het Nationale Theater, afgelopen maandag 1 juni om 12 uur precies op het podium van de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Niet alleen zij stond op het podium – dat is het oude normaal immers – wij zaten daar ook: dertig man en vrouw publiek, verspreid over de houten planken met die rijke historie. Waar ooit Paul Steenbergen, Myra Ward en Guido de Moor hun publiek betoverden, deden we het nu samen.

Als welkomstgeschenk aan het teruggekeerde publiek speelde Vrede een tekst van Magne van den Berg: Liefdesverklaring. Oorspronkelijk in 2014 geschreven, nu enigszins aangepast aan de situatie van 2020, waarin theaterbezoek voorlopig anders zal zijn. Het stuk is een ode aan het publiek, zonder wie het theater niet zou bestaan. ‘Als wij niet bij elkaar zijn, is het over (…) Wij geven u niet op, als wij u opgeven, geven wij onszelf op.’

Het is een fraaie tekst, door Vrede gepassioneerd gebracht en daardoor bijna stoer. Vrede weet als geen ander met klemtonen en intonaties te jongleren, zodat deze liefdesverklaring nooit te deemoedig wordt, maar juist een dwingend pleidooi voor doorzetten en bij elkaar blijven komen. Tijdens haar monoloog kwam een aantal andere acteurs zwijgend en op afstand op – van de jonge Bram Suijker tot de oudere Jaap Spijkers. Een tableau vivant dat staat te popelen om weer te gaan spelen.

En dat zullen ze gaan doen, want ‘Het Nationale Theater Speelt Altijd’. Onder die noemer brengt het gezelschap van directeur Cees Debets en artistiek leider Eric de Vroedt de komende maanden vijftien nieuwe voorstellingen uit. Allemaal gemaakt volgens de huidige richtlijnen van afstand in de zaal en op het podium. Nu voor dertig man, vanaf 1 juli voor honderd en wellicht later weer voor meer. Of weer voor minder – wie zal het zeggen.

Na afloop van Vredes bevlogen ode aan het publiek vertelde De Vroedt zelf over al die plannen. Hij schetste kort de rouwperiode van de afgelopen maanden – het Haagse gezelschap heeft drie marathonproducties moeten afgelasten (Leedvermaak, Trojan Wars en The Nation) maar in rap tempo is een heel nieuw repertoire gemaakt. Daarbij uiteraard geholpen door het feit dat de groep beschikt over een groot ensemble toneelspelers die allemaal willen spelen. Veel nieuwe voorstellingen zullen monologen zijn of met een kleine bezetting – van U bent mijn moeder van Joop Admiraal tot toneelstukken van Harold Pinter, die gelukkig weer uit de kast worden gehaald. Bij wijze van voorproef lazen vier acteurs alvast Corry, Senior en Vlampie van Joeri Vos, een vervolg op de eerdere HNT-productie De wereld volgens John. Over het wel en wee binnen een ontworteld gezin in Duindorp.

Onder de dertig gelukkigen was ook Jeannette Houwink ten Cate, werkzaam in het onderwijs en trouw bezoeker van HNT. Zodra de mail over de herstart binnenkwam, heeft zij drie voorstellingen geboekt. ‘Dat ik hier nu ben, komt ook omdat de groep voorrang geeft aan het vaste publiek. Vanmiddag geen wethouders of hotemetoten. Dat vind ik mooi.’

Het coronaprotocol werd voorbeeldig uitgevoerd. Geen gekus en geknuffel, maar in alle rust, sereen bijna, werd deze hoogmis van het theater op pocketformaat uitgevoerd. En in het toilet in de Koninklijke Schouwburg lazen we de aanbeveling: ‘Doorspoelen met gesloten closet-deksel.’

Zo is men hier tot in de puntjes voorbereid op de komende periode. Het Nationale Theater speelt altijd – dat blijkt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden