Terugblik Spraakmakende outfits 2019

Het modejaar van het boerkaverbod, Gucci’s blackfacecol en Kim Kardashians wetlookjurk

Kim Kardashian in haar jurk van Manfred Thierry Mugler op het Met Ball, een demonstrant in Hongkong, Jane Fonda in haar rode jas en Yumi Ishikawa van #KuToo.

In het jaar dat Karl Lagerfeld stierf en Rihanna een modehuis opende, was er ook buiten de catwalks de nodige ophef over kleren. Het jaar 2019 in spraakmakende mode.

Januari - De uniformenfetisj van Matteo Salvini

Toen het jaar pril was en Matteo Salvini nog als minister van Buitenlandse Zaken van Italië de hort op mocht, deed hij dat graag en vaak in beroepskleding van de brandweer, kustwacht of politie. Salvini beweerde dat hij het deed omdat hij de kleding had gekregen en er trots op was. Het paste in ’s mans socialemediastrategie waarmee hij wilde benadrukken hoe lekker gewoon en volks hij wel niet was. Schande, riepen de critici, hij draagt ze om mee te liften op de stoere status van de dienders. Illegaal, zeiden anderen. En hypocriet, omdat hij de brandweer amper budget gaf. 

Matteo Salvini in uniform. Beeld Foto: Getty, Bewerking: Studio V

Februari - Gucci zegt sorry

Hoewel het Italiaanse modehuis Gucci diversiteit behoorlijk serieus neemt, ging er in februari iets mis. Een zwarte trui met een hoge col waarin een roodomrand gat zat – passend bij de bivakmutsen die het merk ook in de collectie had – deed een oplettende twitteraar denken aan blackface. Verrassend, omdat de trui al maanden te koop was en niemand er eerder aanstoot aan had genomen. Na die tweet sloeg het internet op hol en werd er opgeroepen het merk te boycotten. Gucci zei sorry, likte zijn wonden en stelde in juni zijn eerste global head of diversity, equity and inclusion aan.

De veelbesproken col van Gucci. Beeld Foto: Gucci, Bewerking: Studio V

Maart - vrouwvriendelijke voetbalkleding

Met het succes en de populariteit van het vrouwenvoetbal is ook het besef gegroeid dat voetballende vrouwen puik zittende sportkleding verdienen. Vandaar dat Nike, dat 14 van de 24 officiële WK-tenues voor zijn rekening nam, in maart in Parijs vol trots zijn nieuwe ontwerpen presenteerde die meer waren dan afgeleiden van de mannenoutfits en naar specifieke vrouweneisen waren gemodelleerd. Het verschil: de mouwen zijn langer, de snit is wijder en de hals is ruim genoeg om de shirts snel aan te trekken zonder dat knot of paardenstaart in de war raken.

De nieuwe vrouwentenues van Nike. Beeld Foto: Nike, Bewerking: Studio V

April - Meldpunt leggings

Eind maart schreef de katholieke Maryann White een brief aan de studentenkrant The Observer van de Universiteit van Notre Dame in Indiana (VS), waarin ze vrouwelijke studenten verzocht geen leggings meer te dragen, opdat haar vier zonen niet meer geconfronteerd werden met prikkelende lichaamsvormen. ‘Leggings zijn zo bloot, zo strak, zo onthullend’, schreef White. ‘Wil je aan de moeders van zonen denken de volgende keer dat je gaat shoppen en overwegen om in plaats daarvan een spijkerbroek te kopen?’ Het resultaat: Leggings Pride Day en The Legging Protest, de hashtag #leggingsdayND en, omdat het leggingophef vooral over zelfbeschikking en tijdgeest ging, opiniestukken in The Washington Post en The New York Times.  

Een strakke legging. Beeld Foto: Getty, Bewerking: Studio V

Mei - Kim Kardashians Mugler-jurk

Het grootste vreugdevuur der ijdelheden in de wereld is zonder twijfel het Met Ball in New York, ongeëvenaard qua gastenlijst en outfits. Het thema van dit jaar was ‘Camp’ en dat zorgde voor superlatieven in opschik en uitsloverij. Koningin van het bal was Kim Kardashian, die zich staand naar het gala liet rijden (zitten was geen optie) in een letterlijk adembenemend getailleerde, huidkleurige wetlookjurk van ontwerper Manfred Thierry Mugler. Kim kreeg alle aandacht, en boze blikken van echtgenoot Kanye ‘Jesus is King’ West, die de jurk te sexy en te bloot vond voor de moeder van zijn kinderen.

Kim Kardashian in haar jurk van Manfred Thierry Mugler op het Met Ball. Beeld Foto: Getty, Bewerking: Studio V

Juni - #KuToo

In januari mopperde de 32-jarige Yumi Ishikawa uit Tokio op Twitter dat ze als receptioniste bij een begrafenisondernemer verplicht pijnlijke en onhandige hoge hakken aan moet. Haar klacht sloeg aan: weldra was de hashtag #KuToo geboren, afgeleid van de Japanse woorden ‘kutsu’ (schoen) en ‘kutsuu’ (pijn). Ishikawa plaatste een oproep en bood vijf maanden later (op sneakers) twintigduizend verzamelde handtekeningen aan aan het Japanse Ministerie van Volksgezondheid, waarbij ze klaagde over genderongelijkheid en de gezondheidsrisico’s van pijnlijke schoenen. Zonder succes, want minister van Volksgezondheid Takumi Nemoto verklaarde op 5 juni dat ‘hoge hakken noodzakelijk en geschikt voor de werkvloer’ zijn.

Yumi Ishikawa op haar sneakers. Beeld Foto: ANP, Bewerking: Studio V

Juli - kledingadvies van het ministerie

Eind juni plaatste @MinisterieSZW op Twitter een link naar een artikel getiteld ‘Werken in extreme temperaturen’. Bij de tweet stond een stukje van dat artikel: ‘een panty is zeker niet verplicht, maar hangt volgens de etiquette samen met de conditie van de benen.’ Twitter ging los: wat waren ‘verzorgde’ benen? Had het ministerie niks beters te doen dan de jarenvijftigzedenpolitie uit te hangen? Wie de moeite nam het hele stuk te lezen zag dat het de uitslag van een enquête betrof, geen tips. Het Ministerie zat wijselijk stil terwijl het geschoren werd en de ophef waaide, net als de hittegolf, gewoon weer over. 

Beeld Foto: Getty, Bewerking: Studio V

Augustus - het boerkaverbod

Na zestien jaar discussie werd-ie op 31 juli dan eindelijk actief: de ‘Wet gedeeltelijk verbod gezichtsbedekkende kleding’, in de volksmond het boerkaverbod. Waarna de discussie weer vrolijk – en soms grimmig – verderging. Het boerkaverbod werd symboolpolitiekpolitieke splijtzwam en mediakomkommer genoemd. Grote vragen bleven: is de boerka nou een symbool van persoonlijke vrijheid of van onderdrukking? En wie gaat het verbod handhaven? Een nazomer vol incidenten met overijverige buschauffeurs en speeltuinmedewerkers volgde, alsook een nieuw debat in de Kamer. Conclusie: de invoering en naleving verlopen rommelig. Pas over drie jaar wordt de wet geëvalueerd. 

Beeld Foto: ANP, Bewerking: Studio V

September - Spider-Woman

Lady Brenda Hale is 74, president van het Britse hooggerechtshof en de meest onverwachte modelieveling van het jaar. Niet vanwege haar kleren, maar omwille van de spinvormige broche die ze droeg toen ze Boris Johnson de oren waste door zijn beslissing om het Lagerhuis voor vijf weken stil te leggen ‘ongeldig en zonder effect’ te noemen. Binnen 48 uur verschenen 427 artikelen met broche-exegese online. De spin zou verwijzen naar het politieke web van de huidige regering, of naar de Griekse mythe van Arachne en Athene. Hale staat bekend om haar dierenbroches; ze heeft onder meer vlinders, kikkers, rupsen en vossen in haar collectie. 

Brenda Hale met haar spinnenbroche. Beeld Bewerking: Studio V

Oktober - Janes rode jas

Jane Fonda, 81 jaar en al levenslang activist, raakte geïnspireerd door Greta Thunberg en door Naomi Kleins boek On Fire. Ze besloot in oktober om vier maanden lang, elke vrijdag, voor het Capitool in Washington te protesteren onder de noemer Fire Drill Friday. Doel: het afdwingen van een New Green Deal. Fonda gaat daarbij steevast gekleed in een brandweerrode jas en werd veelvuldig gearresteerd en gefotografeerd. Een nieuwe rode jas zal Fonda niet meer aanschaffen: geïnspireerd door Thunberg besloot ze te stoppen met het kopen van nieuwe kleding. Fonda inspireerde andere activisten om zich ook in roodtinten te hullen.   

Jane Fonda, geboeid in rode jas. Beeld Foto: ANP, Bewerking: Studio V

November - Zwart in Hongkong

Na de roze pussy hat van the Women’s March uit 2017 en het gele hesje van 2018 lijkt de prijs voor massaprotestkledingstuk van 2019 te gaan naar het zwarte kloffie. In Hongkong, waar de bevolking zich met hand en tand verzet tegen de inperking van de autonomie, groeide de zwarte outfit na maanden van demonstreren tegen Chinese inmenging  uit tot symbool voor de opstand – al dan niet aangevuld met gasmaskers, molotovcocktails, pijlen en bogen. China was not amused en besloot de import van zwarte kleding, skibrillen en helmen naar Hongkong aan banden te leggen.

Een demonstrant in Hongkong in zwarte kleding. Beeld Foto: ANP, Bewerking: Studio V

December - Zij heeft de broek aan

In Soedan, een land waar mannen traditiegetrouw jurken dragen, was er onder president Omar al-Bashir sinds 1989 een wet van kracht die onder meer voorschreef dat vrouwen geen broek mochten dragen en hun haar moesten bedekken, op straffe van geseling. Hoewel al-Bashir al in april werd verdreven, werd de archaïsche wet pas bij het krieken van december afgeschaft, na een 14 uur durende parlementszitting – en niet te vergeten: na 30 jaar vrouwenprotesten. 

Beeld Foto: ANP, Bewerking: Studio V

Koning Kousenband

Vorig jaar hoorde koning Willem-Alexander dat hij mocht toetreden tot de hyperexclusieve Britse ‘Most Noble Order of the Garter’, dit jaar mocht hij de betreffende blauwfluwelen kousenband met daarop de tekst ‘Honi soit qui mal y pense’ om zijn linkerbeen laten knopen. Desalniettemin zal 2019, qua koninklijke accessoires, de geschiedenis ingaan als het jaar van de rossige baard, die de koning in augustus voor het eerst in het openbaar droeg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden