Het leven van JFK wordt verstript, door Nederlanders

Amerikaanse uitgeverijen hebben interesse getoond in De Kennedy Files.

John F. Kennedy, 1962. Beeld epa

Er zijn al 40 duizend boeken over de Kennedy's geschreven. Dat duizelingwekkende getal wordt tenminste genoemd op de website van Erik Varekamp, tekenaar van De Kennedy Files. Hij werkt aan deze stripreeks met scenarist Mick Peet, met wie hij eerder al het leven van Prins Bernhard verstripte onder de titel Agent Orange. Omdat deze week de 100ste geboortedag van John F. Kennedy (1917-1963) wordt herdacht, stellen we de logische vraag: moest er nóg een titel bij?

Varekamp heeft zijn antwoord paraat: 'De Kennedy Files is de eerste graphic novel over dit onderwerp. In de jaren zestig had je wel een soort heldenepos in stripvorm, en het Warren Commission Report over de aanslag op JFK is verstript, maar tot onze verbazing zijn wij de eersten die een stripbiografie maken.'

Niet verwonderlijk dus, dat zeven Amerikaanse uitgeverijen zich hebben gemeld en dat de Franse stripgigant Dargaud de rechten heeft gekocht (zeldzaam voor een Nederlandse titel). Ook de Tsjechen hebben interesse, want de strip schenkt aandacht aan het Verdrag van München uit 1938, dat de annexatie van Sudetenland door de nazi's gedoogde. Die historische focus zegt alles over het karakter van De Kennedy Files.

Nieuw genre

In oktober 2016 verscheen het eerste deel van De Kennedy Files; er wordt nu hard gewerkt aan nummer twee. De graphicnovelserie is 'onthullingsjournalistiek in stripvorm', eigenlijk een nieuw genre. Peet geeft een voorbeeld: 'Toen wij aan dit project begonnen, wisten wij nog niet hoe belangrijk JFK's vader Joe Kennedy voor de geschiedenis was. Hij was als zakenman tegen inmenging in de Tweede Wereldoorlog, die toen op punt van uitbreken stond, en wilde de visie van piloot Charles Lindbergh weten. Lindbergh sprak vervolgens met Hermann Göring, hoofd van de Luftwaffe, die hem productiecijfers van Duitse vliegtuigen liet zien, die tien keer hoger waren dan de werkelijkheid. Joe Kennedy rapporteerde deze cijfers aan de Britse premier Chamberlain, die concludeerde: Duitsland is te sterk, deze oorlog gaan we verliezen. Chamberlains befaamde lafheid was dus gebaseerd op valse cijfers van de Luftwaffe.

'In de JFK Library ligt de zogeheten Lindbergh Memo waarin je dit kunt nalezen, maar je krijgt hem niet te zien. Jammer, want we wilden hem graag in onze appendix opnemen, zoals we eerder de veelbesproken NSDAP-kaart van Prins Bernhard hebben afgebeeld.'

Varekamp heeft een stapel naslagwerken over Kennedy in zijn atelier liggen. Eén daarvan is The Patriarch, een dikke pil over Joe Kennedy, waarin Lindberghs rapportage niet wordt genoemd. Peet en Varekamp weten er nu wel van. 'Wij reconstrueren de geschiedenis', verklaren ze trots.

John Fitzgerald Kennedy was de beroemdste Amerikaanse president, wrang genoeg dankzij de moord in Dallas, op 22 november 1963. Wanneer komt deze gebeurtenis aan bod? 'Hij wordt pas doodgeschoten in deel twaalf', grapt Varekamp.

Er duiken telkens nieuwe aspecten van de Kennedy-dynastie op die verwerkt moeten worden. Peet en Varekamp werken op basis van voortschrijdend inzicht en passen het scenario aan waar nodig. 'We gaan haasje-over van scène naar scène', zegt Peet. 'Bovendien kan ik wel van alles verzinnen, maar Erik moet het ook nog tekenen. Hij moet rekening houden met compositie, cameravoering en belichting, want het moet er wel aantrekkelijk blijven uitzien.'

In het tweede deel gaat Jack, zoals JFK in eigen kring werd genoemd, op reis door Europa. Deels als vakantie, deels om rapporten te schrijven voor zijn ambassadeursvader in Londen en deels voor zijn afstudeerproject aan Harvard.

John F. Kennedy 100 jaar

In Amerika wordt de JFK Centennial groots aangepakt. Er verschijnen boeken, er zijn exposities, er worden concerten en lezingen gegeven. De United States Postal Service komt met een bijzonder postzegelvel (zie foto). Hierop zie je een foto van Kennedy die is genomen op 6 september 1960 in Seattle. Hij stond op het punt een speech te geven, keek omhoog naar zijn fans op een kantoorgebouw en zei: 'Ik spreek tot hen die in de toekomst geloven. Geef me je hulp, je hart, je stem... en dit land zal weer in beweging komen.'

In het tweede deel wordt uitgebreid aandacht besteed aan die Europese toer, ook vanwege de timing: Jack begint eraan in mei 1939, vier maanden later valt Duitsland Polen binnen.

De latere president van de Verenigde Staten heeft een neusje voor politieke turbulentie, maar is dan nog wel een beetje naïef. 'Wauw!', roept hij. 'Hitlers Autobahnen zijn de beste wegen ter wereld!'

Varekamp brengt het voor ons in beeld, met een kilometerpaaltje ernaast. München is om de hoek.

Pagina uit De Kennedy Files, de stripserie over het leven van John F. Kennedy.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden