Film

Het groeiende ongemak in de beknellende moeder-dochterrelatie in Drijfzand wordt meesterlijk verbeeld ★★★☆☆

Hanna van Vliet is prachtig als de dochter die terugvalt in haar kinderrol, zodra haar onpeilbare moeder (Elsie de Brauw) weer eens haar leven besluit binnen te denderen.

Drijfzand  Beeld
Drijfzand

Vlak voordat ze na een bliksembezoek weer op de veerpont stapt, zegt ze het. Iets over een dokter, een tumor in haar hoofd, geen zorgen hoor, doei, en weg is ze. Verbijsterd blijft haar dochter Suze achter op de kade.

In Drijfzand wordt Suze nooit direct gevraagd of zij de zorg voor haar moeder, van wie ze vervreemd is, op zich wil nemen. Ze doet het gewoon: heen en weer van haar kalme gezinsleven op Texel naar het drukke Amsterdam en weer terug. Ze helpt haar moeder Helena, een theateractrice, als souffleur bij het repeteren en gaat mee naar het ziekenhuis. Helena ondertussen lijkt niet anders te verwachten.

Het gaat scenarist en regisseur Margot Schaap (Een dag in ’t jaar) minder om het ziekteproces of de aftakeling, dan om de onveilige moeder-dochterrelatie. Helena is een tornado van een vrouw – iemand die blijkbaar de gewoonte heeft nu en dan Suzes leven binnen te denderen en dan alles op zijn kop te zetten. Voor haar dochter is ze onpeilbaar. Binnen een paar seconden kan de sfeer veranderen van vriendelijk vertrouwd naar vijandig. Intimiteit schuilt in een aanraking of een gedeelde lach; ritselt Suze te hard met een folietje, dan kan dat een snauw opleveren.

Visueel versterkt Schaap Suzes groeiende gevoel van ongemak meesterlijk. Suzes lichtgekleurde, opgeruimde huis staat lijnrecht tegenover haar moeders rommelige appartementje in Amsterdam; het weidse duinlandschap contrasteert met het krappe, drukke straatbeeld van de hoofdstad. Langzaam voert ze de onder de huid kruipende chaos op, met beweeglijk camerawerk dat dicht bij Suze blijft en voortdurend elke beoordelende blik vangt. Ontsnappen wordt steeds moeilijker.

Hanna van Vliet (Anne+) is prachtig als de jonge moeder die weer in haar oude kinderrol vervalt en daardoor haar eigen gezin vergeet; Elsie de Brauw geeft de moeder fraaie momenten van zwakte én charme, waardoor ze nooit een simplistisch manipulatief monster wordt. Ook zij kampt met onzekerheid: ‘Zodra jij hier binnenkomt, lijkt het vies en ranzig’, zegt ze geïrriteerd over haar eigen chaotische huis.

Het is hun knellende omhelzing die in Drijfzand de rest reduceert tot bijzaak. Nadeel is dat dat ook voor de film zelf geldt: zodra die twee uit elkaar zijn, verliest het verhaal aan kracht, al geeft het de kijker óók de broodnodige ademruimte.

Drijfzand

Drama

★★★☆☆

Regie Margot Schaap

Met Hanna van Vliet, Elsie de Brauw

113 min., in 22 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden