Review

Heruitgave van Een ander land is nog altijd prachtig

De eerder dit jaar overleden Zuid-Afrikaanse schrijver Karel Schoeman werd vooral geroemd om zijn historische romans. Eenzame figuren die het in 19de-eeuwse dorpsgemeenschappen opnamen tegen de huichelarij van kerk en maatschappij, dat waren Schoemans helden. Ook in Een ander land maken we kennis met een vrijdenker die zijn omgeving met argusogen beziet. De roman is een heruitgave van een twintig jaar oude, maar nog altijd prachtige vertaling, nu met een mooi voorwoord van J.M. Coetzee.

De hoofdpersoon heet Versluis en komt uit Delft. Een gevaarlijke 'borstkwaal' heeft hem doen besluiten het warme klimaat van Zuid-Afrika op te zoeken, een lange reis per boot en koets. Meer dood dan levend arriveert Versluis in Bloemfontein, de kleine hoofdstad van de rond 1870 zelfstandige republiek Oranje Vrijstaat.

Karel Schoeman, Een ander land (****), fictie.
Uit het Afrikaans vertaald door Riet de Jong-Goossens.
Manuzio; 415 pagina's; euro 24,95.

Leegte

Al snel probeert de overwegend Duitstalige gemeenschap beslag op hem te leggen. Hij bezoekt een poëziemiddag, gaat naar een bruiloft, en met het scherpe oog van de buitenstaander beschrijft hij alles tot in het kleinste detail. De kleding, het servies, de modder op straat, maar vooral ook de onderlinge verhoudingen, het gekonkel over wat wel en niet betamelijk is.

Weinig mensen kunnen op zijn sympathie rekenen, maar toch ontstaat er een voorzichtige vriendschap met Adèle, de kreupele, gedichten schrijvende domineesdochter. Zij heeft als enige echt oog voor het land waarin zij wonen en uiteindelijk blijkt zij een grotere vrijdenker dan Versluis. Als deze zijn stervensuur ziet naderen en dankzij de schoonheid van het landschap toch begint te vermoeden 'dat er iets achter de leegte schuilgaat', antwoordt Adèle onverschrokken: 'Dan zit u nog altijd op het verkeerde spoor. Er zit niets achter, er is alleen leegte. Het is de leegte zelf die zo mooi is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.