Haar goede hand is ongemakkelijke roman met poëtische kracht

De moeder met de pollepel; die blijft je bij in de eerste helft van Haar goede hand van Marion Bloem. Die pollepel lag klaar naast haar bord tijdens de maaltijd en ze kon ermee uithalen naar haar kinderen. Waarom mepte die vrouw er zo meedogenloos op los?

Beeld .

De dochter verfoeit de moeder in bijna alles. 'Als meisje van twaalf nam ik me voor om nooit zoals mijn moeder te worden. In niets wilde ik op haar lijken. Alles zou ik anders doen.' In brokstukken komen de ruzies met de vader voorbij, de rigide leefregels in het huis van de moeder, de diepe onvrede met haar leven in het land van de ruige wind. Het irriteert de dochter mateloos.

Over Indië, het geboorteland van de ouders, wordt niet veel gepraat en de kinderen vragen er ook niet naar, want ze willen er niets over horen. Dat komt pas als de dochter de moeder meeneemt op reis naar Indonesië, 35 jaar later. Dan vertelt de moeder voor het eerst hoe ze op de fiets ontsnapte aan wilde jongens met lange haren en rode banden in het haar, revolutionairen op jacht naar Indo-Europeanen.

Bloem noemt haar boek een 'roman over mijn moeder'. Die moeder heet in het boek Melanie, de dochter Sonia. Het geeft de schrijfster vrijheid, maar het doet ook ongemakkelijk aan, omdat de autobiografie zo dicht in de buurt is - Bloem schrijft het zelf in een epiloog.

Marion Bloem - Haar goede hand
De Arbeiderspers; 282 pagina's; €19,99
Fictie

Het boek bestaat uit korte vertellingen uit een familiegeschiedenis. Soms zijn die losstaand, zoals een ontroerende passage over de opa die in het vreemde land tropische vogeltjes houdt, in alle kamers en in de box onder de woning. Andere passages sluiten op elkaar aan en geleidelijk groeit het beeld van de moeder (en in mindere mate van de vader, met wie Sonia een veel minder problematische verhouding had tot zijn dood zeven jaar geleden).

Bloem springt in die korte stukken door de tijd en door de herinneringen. De polio van de moeder als meisje, waardoor haar rechterarm verlamd raakte, haar tijd in het jappenkamp, de verkering met de vader, de boottocht naar Nederland, het pension met de vieze cervelaatworst, Sonia's jeugd en opstandigheid, haar groeiende belangstelling voor haar moeder, hun bezoeken aan Indonesië, en het heden, nu de moeder begint te dementeren.

Toch blijft het goed te volgen. Dat komt ook door de treffende vetgedrukte zinnen als aanhef boven elk fragment. Die zou je bijna los van de soms wat rechttoe rechtaan geschreven teksten eronder kunnen lezen, achter elkaar: ze hebben een poëtische kracht.

Beeld .



Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden