Google News boycotten: verstandig of doodvonnis voor uitgevers?

Braziliaanse kranten hebben gezamenlijk Google News geboycot. Ook door andere landen wordt  er geklaagd over de nieuwsdienst van Google, ondanks het vele bezoek dat het oplevert. Wat hebben uitgevers tegen Google News, en is het verstandig om het te boycotten?

Google. Beeld getty

Google News doorzoekt nieuwsbronnen en presenteert de koppen, de eerste zinnen en soms een kleine afbeelding van een nieuwsstuk, en linkt direct door naar de betreffende artikelen. Google News oogt op het eerste gezicht als een succesverhaal: 'We sturen uitgevers iedere maand meer dan 1 miljard bezoeken via Google News. Via de andere Google-diensten als zoeken krijgen de uitgevers nog een aanvullende 3 miljard bezoeken', zegt woordvoerder Mark Jansen van Google Benelux. Google News is goed voor honderdduizenden bezoeken per maand op de sites van de Persgroep.

Google News telt op dit moment artikelen van meer dan 50.000 nieuwsbronnen in 72 edities (in verschillende landen en talen). Volgens Jansen krijgt Google dagelijks verzoeken van nieuwsblogs en -sites om opgenomen te worden in Google News, want het is zeer belangrijke bron van bezoekers voor websites - en nog steeds groeiende.

Gemor
Toch is er steeds meer gemor te horen uit de uitgeverswereld. Volgens de Braziliaanse uitgevers namen veel bezoekers genoegen met een kop en een intro en klikken ze niet door om het hele bericht te lezen. Uiteindelijk, zo zeggen critici, komen door Google News minder mensen op de homepage van de verschillende sites om daar de koppen te snellen - en dus advertenties te zien.

Bovendien komt er weliswaar extra bezoek, maar omdat deze niet via de homepage binnenkomen maar op artikelniveau, worden de dure advertenties op de homepage minder waard. In Nederland krijgen de nieuwssites, zoals de Persgroep-sites Volkskrant.nl en AD.nl, slechts een derde van het bezoek direct via de homepage binnen. Voor kleinere, minder bekende sites ligt dit percentage nog lager.

Om deze reden hebben de Braziliaanse uitgevers een collectief gevormd. Zij hopen samen Google News omver te werpen om het gedrag van de nieuwsconsument te veranderen. Algemeen directeur van De Persgroep Nederland Frits Campagne prijst de Braziliaanse collega's om dit initiatief. 'Ze steken gezamenlijk de borst vooruit. Ook in andere landen krijgen uitgevers er meer en meer genoeg van. Google is een fantastisch bedrijf, dat de samenleving heel veel heeft gebracht. Maar bij de inmiddels gigantische omvang en invloed hoort ook een soort maatschappelijk besef. Dat besef vertelt je dan dat je niet pronkt met andermans veren, geen boeken ongevraagd onder de scanner legt en niet zomaar wifi-netwerken in kaart brengt, om maar iets te noemen.'

Uitgevers kunnen hun content makkelijk blokkeren voor de nieuwsspider, de manier waarop Google nieuws indexeert, van Google News. Dit is ook wat de Braziliaanse sites hebben gedaan. In Nederland heeft een dergelijk initiatief weinig kans van slagen, denkt Campagne. 'Een actie als die in Brazilië kan alleen als je het inderdaad gezamenlijk doet. Daarvoor zijn in Nederland de handen niet op elkaar te krijgen', zegt Campagne.

Nieuwe-media-advocaat Christiaan Alberdingk Thijm van SOLV vindt het ironisch. 'Je kunt in deze tijd ook niet meer zeggen: ik wil niet meer doorzoekbaar zijn; dat is hoe nieuws tot mensen komt.' Bijna alle uitgevers ondernemen actie om hun sites beter doorzoekbaar te maken en bieden zelf hun koppen en eerste zinnen aan via RSS om het te verspreiden via aggregatiesites. Google News, ook een aggregatiesite, zou hiervan dan worden uitgesloten.'

Dwangsom
Dit leidde vorig jaar tot een paradox. In 2007 klaagde een groot aantal Belgische Franstalige en Duitstalige dagbladuitgevers, verenigd in de groep Copiepresse, Google News aan. Ze kregen gelijk en Google verwijderde hun artikelen uit Google News. Deed de zoekgigant dat niet, zou Google een forse dwangsom opgelegd krijgen - waarop Google uit voorzorg de sites ook maar meteen uit de zoekresultaten verwijderde. Copiepress zag het bezoek instorten en vroeg Google om de titels - alstublieft - terug te plaatsen in de zoekresultaten.

Google begrijpt de bezwaren van uitgevers niet, en vindt dat uitgevers prima verdienen aan Google News. 'We creëren wereldwijd ongeveer 100.000 zakelijke kansen per minuut voor uitgevers door het bezoek door te leiden naar pagina's waarop zij advertenties kunnen tonen. Bovendien hebben we vorig jaar 6,5 miljard dollar aan inkomsten gedeeld met partners die Google-advertenties tonen.'

In Duitsland en Frankrijk wordt op dit moment aan wetten gewerkt die Google News zouden moeten verplichten om uitgevers te betalen. Dit terwijl Google geen direct verdienmodel heeft met Google News, waar geen advertenties of gesponsorde artikelen in te vinden zijn.

Woordvoerder Jansen: 'Het is ook niet zo makkelijk om geld te verdienen met nieuwsverhalen binnen Google News. Adverteerders zullen sneller geneigd zijn advertenties te plaatsen binnen Google Zoeken - want dan is er een concrete vraag van de consument. Bijvoorbeeld als hij op zoek is naar elektronica of schoenen. Dat is niet zo bij nieuws. Feit is wel dat adverteerders zelf wel geld kunnen verdienen met het extra verkeer dat Google News oplevert.'

Ook Alberdingk Thijm ziet niets in deze wetsvoorstellen: 'Dit is zeer controversieel. De uitgevers willen van twee walletjes eten: doorzoekbaar zijn en extra bezoek via Google krijgen, en daar ook nog voor betaald krijgen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.