poëzie Goed & Slecht

Goed & Slecht: In Druk

Beeld Getty

Altijd leuk, Marijke Boon met haar accordeon, ook op haar nieuwe cd en ep Oude Haas, die bovendien een dichtbundel bevat (Brown Bean Publishers; € 29,95). Maar wat gebeurt er als je alle geluidsapparatuur uitschakelt, en alleen nog de teksten leest? Ik citeer uit ‘Lees ik staat er’:

‘Lees ik controverse
Staat er concertserie

Lees ik Marlies Dekkers
Staat er Midas Dekkers

Lees ik voetbalster
Staat er voetbalster’

Zo las ik laatst bij Albert Heijn ‘aspergerbroccoli’ en kocht die, benieuwd naar groente met een autistische stoornis. Smakelijk hapje hoor! Al was de naam aspergebroccoli.
Het punt is dat Marijke Boon zonder geluid alleen nog een grapjesmaker is. Je ziet wél even Midas Dekkers in een blotebillenjurk voor je, het hoogtepunt van hilariteit. Maar de tekst groeit niet tot een gedicht uit.

Dat gaat bij Vicky Francken anders. Die dichter heeft met een grafisch ontwerper en een typograaf een mooie tweetalige bundel gemaakt, getiteld Vicky, Karen, Sooji  gedichten, ontworpen verbinding, geschreven letters (Jan van Eyk Academie; € 20,-). Zo verzamelde Francken een aantal drukpersmetaforen, en plaatste die zo bij elkaar dat ze op wonderlijke wijze over het leven zelf lijken te gaan, vanaf de eerste regel waarin het woord ‘moet’ tevens verwijst naar de indruk van letters op papier:

‘Ik denk in lood en moet.
Dat melk hiertegen helpt is onwaar.

Toch houd ik hoop: ivoorkarton
laat zich gemakkelijk vouwen.

(…)

Een holle rug?
Komt door gebrek aan luchtweerstand.

Je moet ze kooien, dresseren, zodat ze niet gaan dansen.
Corrigeren: zo nodig met een moordenaar.

Beschadigde exemplaren
branden in de hel.

Ik nader het dauwpunt
al twijfel ik nog.
Zie ik je daar?’

We weten niet precies wat er onder drukkers met dauwpunt wordt bedoeld, maar vlak voordat het zover is kan er contact ontstaan tussen een ‘ik’ en een ‘jij’: de letters worden zichtbaar op papier, stel ik me voor, ze komen tot leven. Of staat er: daar, bij het dauwpunt, kunnen dichter en lezer elkaar ontmoeten?
Doordat Francken ons uitnodigt tot meedenken, kunnen we haar vraag bij voorbaat bevestigend beantwoorden. We zien haar, of nee: haar vraag –, zo waar als die gedrukt staat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden