Goed jaar voor Nederlandse bioscopen - slecht jaar voor Nederlandse film

De Nederlandse bioscopen deden het goed in 2016, maar de belangstelling voor films van eigen bodem stokt na een aantal succesvolle jaren.

Lies Visschedijk in Soof 2; met 542.036 bezoekers de best bezochte Nederlandse speelfilm.

Ook Soof 2, uitgekomen op 8 december en met 542.036 bezoekers de best bezochte Nederlandse speelfilm, kon het boekjaar 2016 niet goedmaken. Afgelopen jaar kelderde de algehele populariteit van de Nederlandse speelfilm: ruim twee miljoen minder bezoekers danin 2015. Het aantal verkochte kaartjes daalde van 6,2 miljoen naar 4,1 miljoen, een afname van 32 procent.

Vorig jaar was het aandeel al gekrompen ten opzichte van de jubeljaren ervoor, toen het succes van met name de publieksfilms van eigen bodem goed was voor zo'n 20 procent van de totale recette. Daar is nu nog maar 12 procent van over. Dat blijkt uit de cijfers die dinsdag zijn gepresenteerd.

De baby van Bridget Jones zat de Nederlandse films dwars, stelt Hajo Binsbergen, vicevoorzitter van de Nederlandse filmdistributeursvereniging en directeur van Warner Bros Nederland. 'Juist in het sterkste segment van de Nederlandse film, de romantische komedie, was er dit jaar enorme buitenlandse concurrentie.' Bridget Jones's Baby was met 1.191.719 bezoekers in 2016 de best bezochte film in de Nederlandse bioscopen. 'Dat kan meespelen. Een ander aspect is de jongerenfilm: die doelgroep is belangrijk, maar films als Fissa, Sneekweek en Renesse voldeden niet aan de verwachtingen.'

Betere zalen

Er was ook vrolijk nieuws: de algehele bioscoopbranche, inclusief de internationale titels, doet het goed. Het totaal aantal bezoekers groeide, van 32,9 miljoen bezoekers (2015) naar 34,1 miljoen. Een stijging van 3,7 procent. Die groei zit vooral in uitbouw van capaciteit: er kwamen weer zalen bij. Ook de investeringen helpen: de zalen worden beter.

Er zijn meer redenen op te voeren voor de verminderde belangstelling voor specifiek de Nederlandse films: het zijn er te veel, de markt is overvol, en ze worden op een kluitje uitgebracht. En dan is er de kwaliteit: de Nederlandse publieksfilms in 2016 waren door de bank genomen nogal vergelijkbaar en wellicht gewoon niet goed genoeg. Die toch wat magere 223.918 bezoekers voor de verfilming van bestseller Knielen op een bed violen vallen niet enkel af te wimpelen op omstandigheden. Ook de jonge en getalenteerde filmmaakster Sanne Vogel, die na haar debuut Hartenstraat nogmaals voor het succesgarantiegenre 'romkom' koos, bereikte met Brasserie Valentijn (overigens een remake) nog maar een kwart van haar eerdere publiek. Wellicht wordt het tijd om het Nederlandse filmproductiesysteem eens tegen het licht te houden.

Dit zijn de beste films van 2016 volgens de Volkskrant-filmredactie

Het was een jaar met geweldig veel sterke jeugdfilms en animatiekunst. Toch is dé film van het jaar een Duitse komedie. Dit zijn de 20 beste films van 2016 volgens de Volkskrant-filmredactie. (+)

Meer geld naar minder films

Filmfondsdirecteur Doreen Boonekamp kondigde eerder dit jaar al aan het beleid van het fonds bij te stellen: voortaan meer geld naar minder films. 'De productiebudgetten moeten steviger', zegt Boonekamp in een reactie op de cijfers. 'Meer draaidagen, meer aandacht voor scenario-ontwikkeling, voor montage en ook meer investeren in marketing.' Of ze met de toekenning van financiering ook invloed kan uitoefenen op de commerciële publieksfilm, is de vraag. Die films komen tot stand middels de automatische subsidieregeling.

Zowel directeur Boonekamp als Binsbergen benadrukken dat bepaalde Nederlandse films het wél goed doen, althans: in de filmhuizen. Daar versloegen films als Tonio en Knielen op een bed violen tal van prestigieuze buitenlandse titels met een internationale bekende cast. Dit staat in schril contrast tot 2015 en 2014, toen arthouse van eigen bodem nauwelijks publiek trok.

'Het bezoek aan Nederlandse documentaires in de Nederlandse bioscoop is in 2016 verviervoudigd', zegt Boonekamp. De directeur heeft in elk geval goede hoop voor 2017. 'Brimstone is net in première gegaan, natuurlijk. Maar ook Ron Goossens: Low-Budget stuntman (van de makers van New Kids, red.) komt eraan, of bijvoorbeeld Dikkertje Dap. Een reeks sterke Nederlandse films.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden