Gigantische vogelkooi op pootjes ?

De opmars in Nederland van de verkeersveilige rotonde gaat gepaard met een paradoxaal fenomeen: rotondekunst. Deze zomer een verkenning...

Natuurlijk is het niet de bedoeling van rotondekunst: dat je er dichtbij mag komen. Eronder staan, erop klimmen – streng verboden. Een rotonde is er voor een vloeiende doorgang van het verkeer. En automobilisten moeten er op het verkeer letten, niet op de kunst die de boel is komen opleuken.

Maar dat beeld van Richard Deacon (Wales, 1949), op een verkeersplein net buiten Haarlem-Zuid, daar waar autowegen en snelweg (de A9) elkaar kruisen en in elkaar overgaan – wat zou het mooi zijn als voorbijgangers daar even onder mochten staan. Als ze hun auto konden parkeren, naar het grastalud konden lopen en zich, terwijl ze het kunstwerk naderden, steeds meer verbazen over de afmetingen van het ding.

Want Can’t See The Wood For The Trees (2002), zoals het metalen en bronzen gevaarte heet, is gigantisch. Het lijkt op een elf meter hoge, uit het lood geslagen vogelkooi op pootjes. In feite baseerde de Britse kunstenaar het werk op een ervaring die hij eens had op een open plek in een bos, waar hij om zijn as draaide om bomen in de regen te fotograferen. Voor zijn kunstwerk keerde hij die ervaring binnenstebuiten: de bomen werden het middelpunt waar de kunstenaar omheen cirkelde. Een monumentaal werk dus.

Het kunstwerk was oorspronkelijk bedoeld voor de Groningse binnenstad. Maar dat ging niet door. Deacon was blij met de nieuwe locatie bij Haarlem, volgens hem zou het beeld meer dynamiek krijgen wanneer het werd bekeken vanuit voorbijrijdende auto’s.

Jammer genoeg is dat niet zo. Net zoals het het treurige lot is van veel monumentale kunstwerken in de openbare ruimte: eenmaal op hun locatie willen ze niet meer overtuigen. Op welke manier je ook langs Deacons beeld rijdt, langzaam, snel, bij regen, bij zonneschijn – het wil maar niet lukken er de grootsheid van terug te vinden. Het valt in het niet bij elektriciteitsmasten, lantaarnpalen en de laag overvliegende vliegtuigen van Schiphol.

De gemeente Haarlem zou het beeld beter moeten promoten. Stadsbewoners zouden er moeten kunnen trouwen, elkaar onder dat metalen gevaarte de eeuwige trouw beloven, terwijl ze zouden opkijken tegen het ontzagwekkende metalen gekronkel boven hun hoofd.

Merel Bem

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden