TaalgebruikIn goed Nederlands

Gezocht: een Nederlands alternatief voor lifehack en found footage

Ook zo’n hekel aan onnodig Engels? Help ons dan aan bruikbare, Nederlandse alternatieven. Zoals voor lifehack.

Wat we zochten

Een duidelijk Nederlands alternatief voor het niet altijd even duidelijke lifehack.

Eerst even over de term zelf

Oorspronkelijk is die afkomstig uit de ict, daar ging het om trucjes (programma’s) die mensen bedachten om bepaalde problemen op te lossen; inmiddels slaat lifehack op ‘alles dat op een slimme, onconventionele manier een probleem oplost’ (aldus Wikipedia). 

De vraag is of ‘life’ een essentieel onderdeel van het woord is, dat dus ook – in vertaalde vorm – moet terugkeren in het Nederlandse alternatief.

In sommige definities van ‘lifehack’ speelt het leven daadwerkelijk een rol. Van Dale spreekt van een ‘slimme vondst (om het leven te vergemakkelijken)’; elders lezen we over ‘tips om je leven nog slimmer in te richten’, of zoals lifehacking.nl het vloeiend verwoordt: ‘geen dure tools, geen onmogelijke tricks, gewoon fixen wat je fixen moet’.

Wat de lezers bedachten

Velen gingen aan de slag met voorvoegsels als ‘leef-’ en ‘leven(s)-’. Dit leidde tot vondsten als leeftruc en leeftip. Probleem is dat die je op het verkeerde been kunnen zetten: ‘eet meer fruit’ is ook een leeftip. Het woord dat in deze categorie het best de lading dekt en daarmee een prima Nederlands alternatief vormt, is het door Grietje Hendriks bedachte levensverlichter.

Je kunt ook stellen dat lifehack alleen het voorvoegsel ‘life’ bevat om aan te geven dat de ‘hack’ in kwestie niet per se ict-gericht hoeft te zijn. Volgens die lezing hoef je een Nederlands alternatief dan ook niet met ‘leven’ te beginnen, maar kun je je richten op de slimme oplossing zelf.

Dit bracht lezers op vondsten als eureka(atje) en werelduitvinding, of, gewoon heel eenvoudig, trucje en foefje. Het best de lading dekkend, en daarmee de tweede winnaar – die bovendien het meest werd ingezonden – is handigheidje. Zoals Frans Nederhof schrijft: ‘Of het nu gaat om vuur maken met een stukje zilverpapier en een 9V-batterij of om het maken van een wifiversterker van een leeg bierblik, het blijven handigheidjes. Niets meer en niets minder.’

Probleem opgelost.

Gezocht voor de volgende keer

‘Wat is found footage nou weer?’, vraagt Nettie Roes over deze term, die ze tegenkwam in de filmtips. Het is, aldus Van Dale, historisch beeldmateriaal dat in een nieuwe film wordt gebruikt of waaruit een nieuwe film is samengesteld. Zou dat in één woord kunnen? Stuur uw vondst vóór maandag 17 februari naar taal@volkskrant.nl.

Welke onnodige Engelse term in onze taal snakt volgens u naar vertaling? Laat het ons weten via taal@volkskrant.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden