TaalgebruikIn goed Nederlands

Gezocht: een Nederlands alternatief voor found footage en clickbait

Ook zo’n hekel aan onnodig Engels? Help ons dan aan bruikbare, Nederlandse alternatieven. Zoals voor found footage en clickbait.

Wat we zochten

Nettie Roes vroeg zich af wat found footage betekent en riep ons daarmee indirect op om op zoek te gaan naar een Nederlands alternatief.

Wat de lezers bedachten

‘Historisch beeldmateriaal dat in een nieuwe film wordt gebruikt of waaruit een nieuwe film is samengesteld. Zou dat in één woord kunnen?’, schreven we vorige keer. Meerdere lezers vonden dat nogal een zware eis: ‘Ik denk dat het zoeken naar één woord iets te veel gevraagd is. Found footage zijn er tenslotte ook twee’, schrijft Paul Miedema – en gelijk heeft hij. ‘Zou dat in één term kunnen?’ was misschien juister geweest.

‘Het Engels maakt het zich vaak makkelijk door meer te bedoelen dan de woorden op zich zeggen’, merkt Frens Bakker op. ‘Als je het dan letterlijk vertaalt, krijg je als verwijt dat het meer is dan dat, of dat het niet klinkt.’ Het gevolg: ‘Langere, omschrijverige vervangers, die dan weer een reden zijn om het kortere Engels te gebruiken.’

Helemaal mee eens, een probleem waarmee we ons ook in deze rubriek geconfronteerd zien. We zouden er nog aan willen toevoegen: het gaat daarbij niet zozeer om de Engelse term an sich, als wel om de manier waarop die in het Nederlands wordt gebruikt.

In lijn met het voorgaande gaan we nu uitleggen waarom we gevonden beeldmateriaal niet uitroepen tot winnend alternatief voor found footage. Een keurige vertaling immers. Maar bij (ons gebruik van) found footage gaat het er, naast het feit dat het oud beeldmateriaal is, ook om dat dat opnieuw wordt gebruikt. Ook beeldvondst en oudbeeld, beide fraai, maken het element ‘herbruik’ niet voldoende duidelijk.

Sommige andere inzendingen, zoals herbeelding en herverbeelding, leggen daarentegen weer te veel de nadruk op het hergebruik, daar waar de kern van de gezochte term het beeldmateriaal moet zijn. Het prefix ‘her-’ brengt ons echter wel een stap in de juiste richting. Uit de karige oogst van deze lastige aflevering komt wat ons betreft herbruikfilm nog als beste optie uit de bus.

Door de moeilijkheidsgraad heb je in dit geval toch echt meerdere woorden nodig: ‘hergebruikt oud beeldmateriaal’, maar we snappen dat die niet bij de inzendingen zat. Zullen we het dan toch maar op ‘found footage’ houden?

Gezocht voor de volgende keer

Een Nederlands alternatief voor clickbait, volgens Van Dale een ‘veel­al sen­sa­ti­o­neel be­richt of beeld dat dient om ge­brui­kers te la­ten klik­ken op een link waar­mee ze op een com­mer­cië­le web­pa­gi­na be­lan­den’. Stuur uw alternatief voor maandag 2 maart naar taal@volkskrant.nl.

Welke onnodige Engelse term in onze taal snakt volgens u naar vertaling? Laat het ons weten via taal@volkskrant.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden