Geheim van veeleisende 'mosey': de identiteit is weg

Al te snel werd Daniel Romano in het hokje van de country geduwd. Oké, hij werd er bekend mee. Maar op zijn nieuwe plaat laat hij horen veel meer in huis te hebben, van Hollywoodsoundtracks tot tropisch getetter.

Daniel Romano. 'Bij country denkt iedereen dat je het hebt over de gladgestreken pop van Tim McCraw of Taylor Swift.' Beeld
Daniel Romano. 'Bij country denkt iedereen dat je het hebt over de gladgestreken pop van Tim McCraw of Taylor Swift.'Beeld

Country? Nee, met die term had Daniel Romano niet veel, zei hij ten tijde van de release van zijn doorbraakplaat Come Cry with Me in 2013. Vreemd om hem dat te horen zeggen. Daniel Romano zag er destijds uit als een opgewreven rhinestonecowboy, strak in het geborduurde cowboypak. Alsof hij op weg was naar een avondje in het Grand Ole Opry House in Nashville, ergens eind jaren zestig. En die Nashville-nostalgie klonk ook door in zijn muziek: countrysmartlappen van de meest ontredderde soort, over mannen die geslagen waren door het leven. Vertolkt zonder een spoor ironie, in een nasale countrystem met gepast larmo- yante snik en liefst naast smartelijke strijkers.

Een countrysensatie was Romano. We plakten er maar meteen een goedkeurend stempel op: 'Nashville-revival'. Maar Romano zelf verpestte dat feestje. 'Als je praat over country', zei hij in de Volkskrant, 'dan denkt iedereen dat je het hebt over de gladgestreken pop van Tim McGraw of Taylor Swift.' Vreselijke muziek, volgens Romano. Hij maakte 'mosey', zei hij. Een samengaan van alle goede (maar het liefst Amerikaanse) muziektradities uit de jaren vijftig, zestig en zeventig.

Prima, Romano, dachten we, wat jíj wilt. Maar als we zijn plaat draaiden - en dat deden we vaak in 2013 - dan luisterden we gewoon naar heerlijke, onversneden countryliedjes uit de gloriedagen van George Jones en zelfs Hank Williams. En verdomd: er doken meer frisse countryplaten op, van jonge singer-songwriters die zich hadden ingegraven in de geschiedenis: Sturgill Simpson, Robert Ellis. Zie je wel, toch een revival.

Deze week verschijnt Romano's nieuwe album, dat om nu begrijpelijke redenen Mosey heet. En op die plaat legt Romano nog één keer uit wat hij destijds bedoelde, aan alle hardleerse volgers.

Daniel Romano in 2015. Beeld Io Cooman
Daniel Romano in 2015.Beeld Io Cooman

Shocktherapie

De foto's van Romano op de hoes werken al als shocktherapie. Daniel Romano ziet er uit als een jonge Bob Dylan. Een boze, jonge Bob Dylan met een geëxplodeerd krullenkapsel. De snor is verdwenen, de armen zijn ineens volgetatoeëerd. En ook in zijn liedjes blijkt hij zijn rhinestonepak definitief aan een knaapje te hebben gehangen. Mosey staat vol psychedelische pop en soul uit de garage, met gemeen snijdende gitaren, galmende bluesriffjes, tetterende orkestraties en nachtclubpiano's. Zoals in One Hundred Regrets Avenue, een schrijnend pianolied dat Romano geschreven lijkt te hebben met Tom Waits links en Leonard Cohen rechts van hem op de kruk.

In het wervelende openingsnummer Valerie Leon hint Romano nog vagelijk naar het countryverleden, aan de hand van Mexicaans blazend mariachikoper. Maar een gitaar, laat staan een trouw jankende 'pedal steel', ontbreekt volledig. Ook Sorrow is zo'n rijk georkestreerd topliedje, waarin Romano zijn soms gevaarlijk bassende stem vasthaakt aan bigbandkoper en violen, die doen denken aan muzikale intro's voor James Bond-films uit de jaren zestig.

Daarmee is Mosey best veeleisend: de luie oren zoeken naar houvast, een muzikale identiteit. Maar volgens Romano is dat precies het geheim van zijn 'mosey': die identiteit is er niet meer. Zijn liedjes komen voort uit de rijke Amerikaanse muziektraditie maar geven in die ongrijpbare mix ook commentaar op een, in Romano's ogen, 'culturele stagnatie'. De popmuziek ontwikkelt zich nauwelijks, volgens Romano. Alleen in de hiphop ziet hij experimenteer- en vernieuwingsdrang; daarbuiten wordt de pop, volgens hem door kwade machten in de muziekindustrie, versnipperd en gelabeld. 'Luisteraars beperken zichzelf en de muziekindustrie legt artiesten ook al aan banden, omdat ze moeten horen tot bepaalde clubs en niches. Daarom werd mijn muziek ook steeds weggezet als vintage en retro en dat schijnt zo te horen als je je inspiratie haalt uit rock, folk en country. Maar kunst met beperkingen mag volgens mij geen kunst genoemd worden', zei hij onlangs in een interview met het muziekblog Kreative Kontrol.

Daniel Romano in 2014. Beeld Daniel Romano
Daniel Romano in 2014.Beeld Daniel Romano

Vrouwenstem

Vandaar dus die uitzinnige stijlenmix van Romano op Mosey, van psychedelische countryrock en -soul, Hollywoodsoundtracks en tropische orkestextravaganza. En intussen ook gewoon ijzersterke liedjes, die je direct oppakken en meenemen naar die soms licht verontrustende Romanowereld - dwars door de twaalf liedjes hoor je in de verte steeds een enge vrouwenstem lachen; worden we hier nu in de maling genomen?

Hoe dan ook, Romano heeft zijn bloedtoevoer naar de countryrevival eigenhandig afgeknepen en toeval of niet: ook revivalvolgers Sturgill Simpson en Robert Ellis drijven langzaam weg van de country. Sturgill Simpson bracht vorige maand zijn plaat A Sailor's Guide to Earth uit, vol blazers, strijkers, soulvocalen en verhalen over matrozen. En Robert Ellis, die het twee jaar geleden nog uitstekend deed op de Americana Music Awards, komt volgende week met een plaat waarin de country met een zaklamp moet worden gezocht. De country is gebruikt als opstapje naar de platenzaak, maar daar willen de heren nu niet meer in het genrehoekje staan.

Voor mensen die dat jammer vinden, gloort intussen hoop. Jonge singer-songwriters als Margo Price (Midwest Farmer's Daughter, 2016) en Cale Tyson (Introducing Cale Tyson, 2015) maken tóch weer ouderwetse, bloedserieuze en prachtig mooie country, naar de wetten van de kunst en goddank opnieuw zonder knipoog. De revival krijgt een revival.

null Beeld NN
Beeld NN

De cd Mosey van Daniel Romano verschijnt vrijdag bij New West Records/ PIAS.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden